Flaptekst
Wanneer advocaat Michael Devlin ontdekt dat zijn oude vriend Will Duffy slachtoffer is van een terroristische aanslag in Den Haag, vermoedt hij dat de aanval geen toeval is. Samen met Joe Dempsey, werkzaam bij het Internationaal Strafhof, onderzoekt hij een samenzwering die niet alleen levens bedreigt, maar ook de wereldwijde stabiliteit. Hun enige aanwijzing is “The Monk”, een schimmige buitenlandse agent met een angstaanjagende reputatie. Terwijl moordenaars hen achtervolgen en geheimen zich ontvouwen, ontdekken ze een web van intriges dat machtige individuen en regeringen verbindt. In een wereld vol leugens en dubbelspel kunnen Devlin en Dempsey alleen elkaar vertrouwen.

Recensie
Eind september 2025 verscheen Het schaduwnetwerk, het vijfde deel van door de Britse auteur Tony Kent geschreven bestsellerserie. In deze reeks hebben Joe Dempsey, inlichtingenofficier bij het Internationaal Veiligheidsbureau van de VN, en strafrechtadvocaat Michael Devlin de hoofdrol. Het opmerkelijke is echter dat de vier voorgaande delen – het eerste (Killer intent) werd oorspronkelijk al in 2018 uitgebracht – nooit in het Nederlands zijn vertaald.

In dit Nederlandstalige debuut, waarvan de vertaling in handen lag van Gert-Jan Kramer, wordt het centrum van Den Haag opgeschrikt door een terreuraanslag waarbij vele doden en gewonden vallen. Een van de zwaargewonden is Will Duffy, een vriend van Devlin. De advocaat maakt zich grote zorgen om hem en omdat hij vermoedt dat er meer aan de hand is dan op het eerste gezicht lijkt, vertrekt hij samen met Dempsey naar de hofstad. Het tweetal ontdekt dat een document met gevoelige informatie de aanleiding van de gewelddadigheden was én dat een mysterieuze figuur, die zichzelf De Monnik noemt, daar een centrale rol in speelde.

Voor velen is deze Dempsey en Devlin-thriller mogelijkerwijs een eerste kennismaking met beide Britse vrienden, die al vier keer eerder hun opwachting hebben mogen maken. Dat Het schaduwnetwerk een vervolgdeel is en de voorgaande boeken niet in onze regio zijn uitgebracht, is nauwelijks te merken. Over met name Devlin wordt ruim voldoende verteld om een goed beeld van hem te krijgen. Wat betreft Dempsey – hij wordt onterecht als de Britse Jack Reacher beschouwd – is dat een heel ander verhaal, want over zijn verleden kom je tamelijk weinig te weten. Dit is geen verwijt aan de auteur, het is immers een bewuste keuze: de protagonist wil namelijk zo goed als niets over zichzelf onthullen. Dit maakt hem, hoewel je echt wel een indruk van hem krijgt, als personage intrigerend.

Het spectaculaire begin van het verhaal zorgt ervoor dat de lezer meteen bij de gebeurtenissen betrokken is. De beschreven scènes zijn levensecht, spannend en omdat ze in werkelijkheid óók kunnen voorkomen – en soms al voorgekomen zijn – absoluut niet ondenkbeeldig. Omdat de auteur diverse waargebeurde feiten in de thriller heeft verwerkt, is het realiteitsgehalte sowieso behoorlijk hoog, ondanks dat je bij sommige omstandigheden zonder meer een paar vraagtekens kunt zetten. Want hoe is het bijvoorbeeld mogelijk dat de politie niet komt opdagen als het centrum van twee grote steden wordt opgeschrikt door enkele vuurgevechten die er niet om liegen. Onwaarschijnlijkheden waar de auteur overigens mee wegkomt, want de talloze actierijke en sensationele situaties vergoeden immers veel.

Onder andere omdat er ontzettend veel gebeurt en de grote hoeveelheid voorvallen zich op diverse locaties afspelen, heeft de plot een overwegend hoog tempo. Het aantal wendingen is aanzienlijk en regelmatig wordt de lezer getrakteerd op een verrassing; de uiteindelijke identiteit van De Monnik is misschien wel een van de grootste. Aan de andere kant is het, hoewel bijzonder incidenteel, ook weleens doorzichtig. De lezer ziet dan ruim van tevoren aankomen wat er staat te gebeuren. Toch is het boek allerminst voorspelbaar, daarvoor is er te veel afwisseling en kan het merendeel van de ontwikkelingen volstrekt niet worden voorzien.

Het schaduwnetwerk is over het geheel genomen een goed geconstrueerde en snelle thriller waarin een flinke hoeveelheid actie, verschillende politieke intriges en een klein beetje spionage de dienst uitmaken. Door de meeslepende en beeldende schrijfstijl van de auteur zit de lezer van begin af aan in het verhaal en de vele spannende momenten zorgen er bij vlagen voor dat diens adrenalineniveau enigszins stijgt. Kortom, dit is een Nederlandstalig debuut dat zonder meer opvolging verdient.

(Dit boek heb ik voor Hebban gerecenseerd.)

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Tony Kent
Titel: Het schaduwnetwerk
ISBN: 9789026176241
Pagina’s: 432
Eerste uitgave: 2025

Flaptekst
Heel Leiden is geschokt wanneer het levenloze lichaam van een jonge studente aan een vlaggenmast van de Leidse studentenvereniging Minerva hangt. De politie staat voor een raadsel, en het onderzoeksteam besluit de net afgestudeerde criminoloog Jackie Laurijssen in te schakelen. De hoop is dat zij door haar jonge leeftijd makkelijker contact kan maken met potentiële getuigen binnen de vereniging.

Terwijl Jackie de studenten ondervraagt, ontdekt ze dat de moordzaak terug te leiden is naar een vermissing uit 1989. Ze komt steeds meer details op het spoor, maar merkt ook dat ze door verschillende partijen wordt tegengewerkt. Hoe dichter Jackie bij de waarheid komt, hoe groter haar rol binnen het team wordt. De bedreigingen aan haar adres worden echter steeds persoonlijker. En dan heeft ze ook nog een geheim voor haar werkgever…

Recensie
Auteur Martyn van Beek had al een aantal boeken op zijn eigen naam staan toen hij besloot om eveneens onder pseudoniem te gaan schrijven. Omdat hij in de stijl van de Scandinavische thriller wilde schrijven, koos hij voor de naam Marit Vanström en In 2020 verscheen De puzzelaar, het eerste deel van een serie met Lianne Bloemen, een rechercheur bij de Utrechtse politie. Vier jaar later werd Huisgenoten (2024) uitgebracht, het begin van een nieuwe reeks en met criminologe Jackie Laurijssen in de hoofdrol.

Aan een van de vlaggenmasten van de Leidse studentenvereniging Minerva wordt het levenloze lichaam van een jonge studente aangetroffen. De politie roept de hulp in van de net afgestudeerde criminologe Jackie Laurijssen, vooral omdat ze door haar jonge leeftijd gemakkelijker contact kan leggen met leden van de vereniging. Ze ontdekt dat de moord weleens verband kan houden met een vermissing van meer dan dertig jaar geleden. Ze bijt zich, samen met haar mentor rechercheur Joszef Daalderop, in de zaak vast en komen steeds dichter bij de waarheid. Ze krijgen echter ook met flink wat tegenwerking te maken waardoor hun leven in gevaar komt.

Met een interessante proloog, die vanuit het perspectief van de moordenaar wordt verteld en waarin beschreven wordt hoe het slachtoffer – de studente – om het leven wordt gebracht, is er meteen al een lichte spanning en wordt de lezer eigenlijk direct bij het verhaal betrokken. Vervolgens maakt de auteur even pas op de plaats en besteedt hij logischerwijs aandacht aan de introductie van de personages. Hierdoor kom je enkele dingen over hen te weten en kom je erachter dan vier voormalig Minerva-leden een geheim te verbergen hebben. Dit geheim is in feite ook waar alles om draait en ervoor zorgt dat je nieuwsgierigheid al snel gewekt wordt. Geleidelijk aan licht Vanström steeds meer tipjes van de sluier op waardoor dat geheim, hoewel je op een bepaald moment wel een vermoeden hebt in welke richting dit gezocht moet worden, uiteindelijk onthuld wordt.

De plot heeft een zo goed als chronologisch verloop, maar een enkele keer vindt er een duik naar het verleden plaats en krijg je in beeld wat de ware toedracht van de vermissing is geweest. Ook het onderzoek door Joszef en Jackie draagt daar overigens aan bij. Beide personages zijn intrigerend, maar dat geldt in zekere zin ook voor alle anderen, ondanks dat de vier studentenvrienden Emiel, Erik, Jasper en Corné niet de meest sympathieke individuen zijn. Over het algemeen zijn alle karakters voldoende uitgewerkt en met name over de politieman en de criminologe wordt stapsgewijs iets meer over hun privéleven prijsgegeven.

Het verhaal bevat diverse wendingen en soms zijn die enigszins verrassend. De auteur heeft daarnaast enkele waargebeurde feiten in de plot verwerkt, waarmee hij het geheel een realistisch tintje geeft. Hij brengt tevens enkele zaken naar voren die door complotdenkers als waarheid worden beschouwd. Hierdoor heeft het boek hoe dan iets actueels. De gebeurtenissen zijn misschien wel wat vergezocht, maar het is een gegeven dat velen iets uit hun verleden te verbergen hebben en dit hoe dan ook verborgen willen houden. De gedachte dat daarvoor alles uit de kast wordt gehaald om een en ander in de doofpot te laten zitten, is in principe niet eens ondenkbeeldig.

Huisgenoten is een goed opgebouwde thriller en herbergt een gezonde dosis spanning. Dit eerste deel met Jackie Laurijssen is vlot en toegankelijk geschreven, houdt de vaart er goed in, én de lezer in zijn greep. De afloop kan wellicht als enigszins onbevredigend worden beschouwd, want die is anders dan je had gehoopt. Desalniettemin is het begin van deze nieuwe serie van Vanström boeiend en veelbelovend.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Marit Vanström
Titel: Huisgenoten
ISBN: 9789402771831
Pagina’s: 320
Eerste uitgave: 2024

Flaptekst
De Achterhoek, te midden van motoren, stropers, nertsenfokkerijen en handeltjes die het daglicht niet kunnen verdragen. In dit mystieke grensland vol geheimen groeit Tom Keller op, jongste telg van de beruchtste familie van de streek, en gezegend met een van God gegeven talent voor de motorcross.

Als hij jaren later plotseling verdwijnt, komt zijn opstandige dochter terug naar haar geboortegrond om hem te zoeken, met een dramatische familiereünie tot gevolg.

Recensie
Muzikant, podcastmaker en nu ook auteur Gijs Wilbrink debuteerde in 2022 mijn zijn roman De beesten, die zich zo goed als volledig in zijn geboortestreek de Achterhoek afspeelt. Het boek is ontstaan uit nostalgie, want niet de personages, maar het gebied, dat hij in feite goed kent, maar waar hij desondanks nog wel de benodigde research naar gedaan heeft, vormde daarvoor de basis. In 2023 was de roman een van de vijf genomineerden voor de Hebban Debuutprijs van dat jaar.

Tom Keller is de jongste telg van een in de regio bekendstaande criminele familie. Hij groeit op te midden van stropers, nertsenfokkers en handelaars in dubieuze goederen. Op jonge leeftijd maakt hij ook kennis met de motorcross, waarin hij later blijkt uit te blinken. Tientallen jaren later blijkt hij plotseling te zijn verdwenen en niemand lijkt te weten waar hij naartoe gegaan kan zijn. Zijn dochter Isa, studerend in Utrecht, keer terug naar de Achterhoek en gaat naar hem op zoek en wordt tegelijkertijd geconfronteerd met de familie die ze bewust is gaan ontlopen.

Hoewel dit debuut twee verhaallijnen heeft, is er in feite maar één overkoepelende factor: Tom Keller. In een van die verhaallijnen, die vanuit het perspectief van een alwetende en aanvankelijk onbekende ik-figuur wordt verteld, komt de lezer een en ander te weten over onder anderen Tom, maar ook over zijn ooms Charles en Johan, bij wie hij na de dood van diens ouders, is komen wonen. Daarnaast is er Isa, die beschouwd kan worden als de protagonist en Toms dochter is. Ze studeert in Utrecht, maar na de verdwijning van haar vader keert ze noodgedwongen terug naar de Achterhoek, haar geboortestreek. Haar verhaal speelt zich af in 1995 en neemt exact één week in beslag.

Omdat de auteur behoorlijk wat naar voren brengt, krijgt de lezer een goede indruk van de familie Keller, maar eveneens van de regio. Een van de sterke aspecten is de sfeer die Wilbrink over weet te brengen. Hiervoor gebruikt hij verschillende middelen, waaronder een globale en goede beschrijving van de omgeving, maar ook het dialect dat in de streek wordt gesproken. Hierdoor ziet de lezer de beelden voor zich, bevindt hij zich als het ware midden in de gebeurtenissen en is hij één met de bewoners, hoewel hij bij lange na geen sympathie voor allen kan opbrengen. Je kunt je eveneens met gemak in beide perioden verplaatsen, want de auteur benoemt diverse voorvallen die destijds actueel waren.

In het begin is de richting waarin de plot zich gaat voortbewegen nog enigszins onduidelijk en moet de lezer zijn weg nog vinden. Na niet al te lange tijd komt hier verandering in en begint alles te leven en gaat het verhaal hoe dan ook boeien. Je wordt meegezongen in het wel en wee van de belangrijkste personages en nieuwsgierig gemaakt naar de ontwikkelingen. Tevens wil je te weten komen wat de ware toedracht van Toms ongeluk was, want dat zijn onheil niet uit de lucht is komen vallen, is eigenlijk een vanzelfsprekendheid. Het verhaal heeft zo nu en dan zelfs een vleugje spanning, met name in de eindfase, wanneer het tot een mooi opgebouwde climax komt.

De schrijfstijl van Wilbrink is misschien een klein beetje onorthodox, maar daarom niet minder mooi en prettig. Hij maakt regelmatig gebruik van prachtige zinnen en vergelijkingen en bij tijd en wijle gooit hij er een zelfbedacht woord tussendoor. De strekking van zo’n woord is telkens volkomen duidelijk, en tevens eens een verrijking voor de Nederlandse taal. Al met al is De beesten zowel een bijzonder als veelbelovend debuut. Als de auteur op dezelfde voet doorgaat zal lezend Nederland nog veel meer van hem horen.  

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Gijs Wilbrink
Titel: De beesten
ISBN: 9789400412286
Pagina’s: 400
Eerste uitgave: 2022

Flaptekst
Op het eerste gezicht lijkt Brighton Hills een typische wijk in de suburbs: prachtige, luxe huizen omringd door groen. De bewoners hebben ieder zo hun eigen problemen: zoals de bemoeizuchtige maar zorgzame Cora, die ervan overtuigd is dat haar man vreemdgaat. Of Georgia, een angstige jonge moeder die weinig buitenkomt. En dan is er nog Paige, die een jaar geleden haar zoon verloor bij een hit-and-run, en die niet zal rusten voor ze de schuldige heeft gevonden.

Maar achter een van de voordeuren gaat een geheim schuil dat duisterder is dan iemand kan vermoeden. Naarmate de bewoners steeds meer bij elkaars problemen betrokken raken, leren ze dat een goede buur inderdaad beter is dan een verre vriend – sterker nog: dat die soms de enige is die je leven kan redden.

Recensie
Seraphina Nova Glass debuteerde in 2020 met Someone’s listening, maar pas in 2025 verscheen haar vierde boek In een rustige buurt (2022) – een Amazon bestseller – in een Nederlandse vertaling die in handen lag van Betty Klaasse. De thriller was in de Verenigde Staten dermate succesvol dat productiebedrijf MarVista Entertainment de rechten kocht om er een televisieserie van te maken.

De gebeurtenissen spelen zich af in Brighton Hills, een chique en ogenschijnlijk rustige wijk in een klein plaatsje aan de kust van Oregon en waar de natuurlijke schoonheid en een luxe leven hand in hand gaan. Alles lijkt pais en vree, maar diverse bewoners hebben toch zo hun eigen problemen. Neem Cora, er volledig van doordrongen dat haar man Finn er een geheime relatie op nahoudt, of Paige al een jaar lang bezig degene te vinden die verantwoordelijk is voor het ongeval waarbij haar zoon Caleb om het leven kwam. Tenslotte Georgia, een jonge moeder, die nooit in het openbaar verschijnt omdat ze mentale problemen heeft. Het is dus evident dat Ieder van hen iets voor een ander te verbergen heeft.

De korte proloog beschrijft een scène die de rust van de exclusieve woonwijk Brighton Hills danig verstoort. Hierdoor wordt de lezer enigszins nieuwsgierig gemaakt, rijzen er enkele vragen op en ben je benieuwd wat er aan de hand is. Hierna krijg je – inmiddels is het bijna een jaar later – te maken met drie vrouwen die in deze wijk wonen: Paige, Cora en Georgia. De plot wordt afwisselend vanuit hun perspectief verteld en hierdoor krijg je een gedegen indruk van hun leven, maar ook van hen als persoon. Natuurlijk is dit allemaal niet zo vlekkeloos en geleidelijk aan geeft de auteur steeds meer prijs wat hun geheimen zijn en wat er achter hun gesloten deuren gebeurt. Hier neemt ze echter ruim de tijd voor, want de helft van het verhaal bestaat zo goed als alleen uit behoorlijk lange uitweidingen over de persoonlijke perikelen van het trio.

Als dit eenmaal achter de rug is, verandert de toonzetting enigermate, want nu ontstaat er wel wat spanning. Niet zinderend – dat is de aard van het verhaal ook helemaal niet – maar voornamelijk beklemmend. Dit komt vooral door de situatie waarin Georgia zich bevindt, die is het meest treurige van de drie. Het aantal plotwendingen neemt eveneens toe en een enkele keer weet de auteur de lezer te verrassen. Je ziet dan tegelijk dat de vrouwen zich positief ontwikkelen en tevens meer naar elkaar toegroeien. Sommige omstandigheden zijn overigens ietwat vergezocht en zo nu en dan zelfs ongeloofwaardig, maar onoverkomelijk is dit niet, want in zekere zin passen ze toch goed in de plot.

De schrijfstijl van Glass is bijzonder prettig, eigentijds en beeldend. Het is evenzeer glashelder dat ze een verzorgd en overwegend goed opgebouwd verhaal kan vertellen – incidenteel lijken een paar gebeurtenissen plotseling uit de lucht te komen vallen – maar voor een groot deel is het wel lichtelijk braaf en net iets te veel volgens het boekje. Misschien dat dit er ook de reden van is dat zich af en toe een paar voorspelbare momenten voordoen. Daarnaast valt het op dat het boek enkele onzorgvuldigheden bevat, zoals een tijdlijn die niet helemaal correct is. Schoonheidsfoutjes die met een goede redactie voorkomen konden worden.

Over het geheel genomen is In een rustige buurt geen opzienbarende en evenmin een originele thriller. Het concept is in beginsel niet verkeerd, de uitwerking ervan is behoorlijk, maar sec gezien zijn er te weinig verrassingen, is het aantal spannende momenten relatief gering en kan het boek niet volledig overtuigen.

(Dit boek heb ik voor Hebban gerecenseerd.)

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Seraphina Nova Glass
Titel: In een rustige buurt
ISBN:  9789044551419
Pagina’s: 320
Eerste uitgave: 2025

Flaptekst
Elke werkdag reist Iona Iverson met de trein naar haar werk. En elke dag ziet ze veelal dezelfde mensen bij haar in de coupé zitten. Dit is al zo lang gaande dat ze allemaal verhalen heeft verzonnen over hun levens, en ze heeft voor iedereen een koosnaam. Maar Iona knoopt nooit een gesprek aan. Natuurlijk niet, dat doet niemand, toch? En dan, op een dag, stikt een van de passagiers in zijn eten, op de stoel tegenover Iona.
Gelukkig blijkt een van de andere passagiers een verpleegster te zijn en ze weten zijn leven te redden.

Deze kleine gebeurtenis is het begin van een nieuw tijdperk waarin een kleine groep totaal verschillende mensen ontdekt dat ze veel meer met elkaar gemeen hebben dan alleen een reis van A naar B. Met onbekenden praten lijkt misschien eng of ongemakkelijk, maar je kan er ook veel van leren, en heel soms kan het zelfs je leven veranderen.

Recensie
Voordat Clare Pooley fulltime auteur werd, werkte ze twintig jaar in de reclamewereld. In 2020 bracht ze haar eerste roman Het eerlijkheidsexperiment uit en dit debuut was meteen een wereldwijd succes. Twee jaar later verscheen De reizigers op perron 5 (2022), waarvoor ze zich liet inspireren door de vele bus-, metro- en treinreizen die ze zelf gemaakt heeft. Ze realiseerde zich dat ze toen telkens dezelfde mensen zag, nooit met hen sprak, maar ze wel bijnamen gaf. Tevens stelde ze zich voor hoe hun leven buiten dit woon-werkverkeer zou zijn.

Deze gedachten gaf ze vorm in de gedaante van Iona Iverson, die dagelijks met de trein naar en van haar werk reist. Ze heeft elk van haar reisgenoten, die ze helemaal niet kent, een bijnaam gegeven en knoopt evenmin een gesprek met hen aan. Een van deze medereizigers lijkt plotseling te stikken in zijn eten, maar een in de coupé aanwezige verpleegkundige redt hem. Dit voorval zorgt er echter wel voor dat enkele reizigers met elkaar gaan praten en er vervolgens achter komen dat ze meer overeenkomsten hebben dan ze vooraf hadden gedacht.

In de eerste hoofdstukken maakt de lezer kennis met Iona, Piers, Sanjay en Emmie, die hij in naarmate de plot vordert steeds beter leert kennen. Later komt hier nog Martha bij, en ook van haar krijgt hij een behoorlijk goede indruk. Het vijftal heeft één overeenkomst: ze reizen per trein; hetzij naar hun werk, hetzij naar school. De setting van het verhaal bevindt zich voor een groot deel in hun vaste coupé, maar in feite heeft het vervoermiddel zelf een tamelijk ondergeschikte rol. Het draait in de plot voornamelijk om de diverse persoonlijke aangelegenheden van het kwintet. Omdat er daardoor betrekkelijk veel over ieder van hen wordt verteld, leert de lezer ze erg goed kennen en krijgt hij een band met hen. Je hebt het gevoel alsof je ze al veel langer kent.

Het meest markante personage is onmiskenbaar Iona Iverson. Dit komt niet alleen door haar extravagante outfits, die regelmatig kleurrijk worden beschreven, maar ook door haar manier van doen. Zo heeft ze bijvoorbeeld haar eigen forenzenregels opgesteld, waarvan ze vindt dat iedere reiziger zich aan moet houden. Dit lijkt wellicht merkwaardig, maar is dat absoluut niet, want iedereen die regelmatig met de trein over eenzelfde traject reist, herkent ze ongetwijfeld en als een ongeschreven wet houdt men zich er vaak aan. Pooley heeft nog veel meer herkenbaarheden in de roman verwerkt en daardoor voelt alles wat zich afspeelt aan alsof je er zelf min of meer bij betrokken bent.

De schrijfstijl van de auteur is luchtig, bijzonder beeldend en bij tijd en wijle doorspekt met een vleugje humor. Er zijn zelfs enkele passages die een lichte spanning hebben, maar het komt eveneens voor dat sommige momenten minder vrolijk of zelfs aandoenlijk zijn. Pooley heeft tevens verschillende thema’s in het verhaal verwerkt en beschrijft situaties die in de echte wereld regelmatig kunnen en zullen voorkomen. Vaak lijkt het erop dat die enigszins in het extreme gesteld zijn en zo nu en dan zelfs met een knipoog gebracht, maar als je daar doorheen kijkt, zie je wel degelijk dat er meer mee bedoeld wordt.

Uiteindelijk blijkt dat de vijf personages een goed gevoel aan hun treinbelevenissen overgehouden en zijn ze zichtbaar veranderd. De auteur wil hiermee laten zien dat als je wilt, en als je iemand om je heen hebt die achter je staat en je motiveert, het mogelijk is om persoonlijke sores te overwinnen. De reizigers op perron 5 is daarom een roman met een aantal lagen, waar een feelgood-sausje overheen gegoten is, maar ook een diepere betekenis heeft.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Clare Pooley
Titel: De reizigers op perron 5
ISBN: 9789403191515
Pagina’s: 352
Eerste uitgave: 2022

Flaptekst
Een openhartige inkijk in het leven van een onverschrokken hulpverlener, een ode aan de veerkracht van al die mensen op de vlucht en een pleidooi voor medemenselijkheid

In Vlucht vertelt Tineke Ceelen haar bijzondere levensverhaal. Het verhaal van iemand die al vanaf haar vijfentwintigste de hele wereld over reist in de meest barre en turbulente omstandigheden. Ceelen blikt terug op haar jeugd in het Brabantse Maren-Kessel, de jaren die ze in Tibet en Kameroen woonde en de geboorte van haar dochter Agnes, die ze in haar eentje heeft opgevoed. Sinds 2003 is Ceelen directeur van Stichting Vluchteling. Ze heeft duizenden vluchtelingen ontmoet, gewone mensen die de dupe zijn geworden van oorlog en onderdrukking. Een van hen is de Afghaanse Ali die ze in 2021 tegen het lijf liep in de jungle, een vluchtelingenkamp op Samos. Zijn verhaal loopt als een rode draad door dit boek.

Wereldwijd zijn er meer dan 120 miljoen mensen op de vlucht. Dat aantal zal de komende jaren toenemen. Al die mensen hebben geen andere keuze dan huis en haard te verlaten. Ze vluchten voor oorlogen die over hun hoofden worden gevoerd en waar honger en seksueel geweld als wapen worden ingezet. Ze vertrekken uit plaatsen waar hun huizen verwoest zijn door natuurrampen. Vluchtelingen verdienen het geholpen te worden.

Recensie
Na haar studie culturele antropologie heeft Tineke Ceelen zo goed als volledig bij hulpverlenende organisaties gewerkt. Sinds 2003 was ze directeur bij de Stichting Vluchteling, waar ze in 2025 mee gestopt is en sindsdien alleen een adviserende rol heeft. In 2009 verscheen haar boek Hier en daar een crisis, waarin ze verhalen over haar werk in de internationale hulpverlening vertelt. Ruim vijftien jaar later bracht ze haar tweede boek Vlucht (2025) uit, dat enigszins gezien kan worden gezien als een afsluiting van haar lange carrière, maar vooral haar levensverhaal is en dat tevens laat zien wat haar werk als hulpverlener inhield.

Voordat Ceelen haar uitgebreide verhaal vertelt, begint ze in de inleiding met een kort fragment waarin de wanhoop van een man erg goed naar voren komt. Deze man, een vluchteling, bezit niets, behalve de kleding die hij draagt. Zijn gevoel, verdriet en onmacht komt tot uiting uit één enkel zinnetje dat maar zeven woorden bevat: ‘Welk doekje mevrouw? Ik heb alleen dit,’ waarbij hij naar zijn pak wijst. Het lot van de man staat niet alleen, want het merendeel van de vluchtelingen heeft zo goed als niets mee kunnen nemen tijdens hun noodzakelijke vlucht uit het land waar ze zijn geboren, zijn opgegroeid en de rest van hun leven hadden willen blijven wonen. Dit blijkt uit de diverse voorbeelden die in de biografie naar voren worden gebracht.

Een groot deel van het boek bestaat echter uit het persoonlijke verhaal van de auteur. Niet alleen een beknopte opsomming van haar jeugd, haar studietijd, maar – en daar gaat het immers om – haar werk voor verschillende hulporganisaties, en dan met name de Stichting Vluchteling. Als directeur van deze organisatie heeft ze een groot aantal landen bezocht om zelf de barre omstandigheden van de vele vluchtelingen te zien en tevens om ter plekke hulp te bieden. Terwijl je over haar ervaring leest, rijzen de haren je eigenlijk te berge, want in veel opvangkampen is de situatie schrijnend en mensonwaardig. In zekere zin lopen de rillingen over je rug en word je zonder meer stil van de ellende die miljoenen mensen moeten ondergaan.

Wat eveneens treurig is – relatief gezien besteedt Ceelen hier niet al te veel aandacht aan – is de verharding van de maatschappij ten opzichte van de vluchtelingen. Overheden liggen dwars en mensen stellen zich met de dag harder op. Het is triest om over deze verharding en snel afnemende bereidheid te willen helpen te lezen. Je rechtvaardigheidsgevoel loopt hierdoor een flinke deuk op, want waarom zou je er niet voor openstaan dat anderen, die het vele malen slechter hebben dan jijzelf, niet worden geholpen om in hun eerste levensbehoeften te kunnen voorzien. De tendens was zelfs zodanig dat Ceelen regelmatig bedreigingen ontving. Het is begrijpelijk dat ze hierdoor soms van haar stuk was en zich zorgen maakte over de veiligheid van haar dochter.

De auteur heeft in haar boek eveneens ruimte gemaakt voor het verhaal van Ali, een Afghaanse jongen die ze heeft ontmoet op een vluchtelingenkamp op Samos. In korte intermezzo’s vertelt ze hoe hij met zijn omstandigheden omgaat, maar laat ze eveneens zien dat wat hij heeft meegemaakt (en nog steeds meemaakt) een grote impact op zijn leven was en is. Zijn vertrouwen in de mensheid is geschonden en hier kun je je wel het een en ander bij voorstellen. Hoewel het zijn ondervindingen zijn, weet je zo goed als zeker dat zoiets voor het merendeel van de vluchtelingen geldt. Eén ding wordt absoluut duidelijk: het verblijf in een vluchtelingenkamp is vaak erbarmelijk en er vinden misschien wel meer misstanden plaats dan daarbuiten.

In heldere en klare taal verwoordt Ceelen niet alleen heel beeldend wat haar werk in de internationale hulpverlening inhoudt, maar ook wat de lotgevallen van de miljoenen vluchtelingen zijn. Soms zijn fragmenten aandoenlijk, regelmatig heftig, maar alleszins hartverscheurend. Dit maakt van Vlucht een buitengewoon indringend boek, dat veel meer is dan alleen maar het verhaal van een hulpverlener

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Tineke Ceelen
Titel: Vlucht
ISBN: 9789026367625
Pagina’s: 320
Eerste uitgave: 2025

Flaptekst
Het schokkende waargebeurde verhaal van Shari Franke, de oudste dochter van de mormoonse vlogfamilie 8 Passengers, over huiselijk geweld en kinderuitbuiting in deze tijd van social media, en over haar strijd voor overleving

Shari Frankes jeugd was een constante overlevingsstrijd. Haar moeder, Ruby Franke, was onmenselijk strikt voor haar kinderen terwijl ze de façade van het perfecte mormoonse gezin ophield voor hun enorm populaire YouTube-kanaal 8 Passengers. Dagelijks vlogde ze over haar leven en de opvoeding van zes kinderen voor maar liefst 2,5 miljoen abonnees.

Naarmate de bekendheid van de familie op YouTube groeide, namen ook de waanideeën van Shari’s moeder toe. Coach Jodi Hildebrandt had met haar sekteachtige coachingprogramma ConneXions een destructieve invloed op haar, en samen legden ze een meedogenloos disciplinair regime op. In 2023 werden Ruby en Jodi gearresteerd op verdenking van zware kindermishandeling. Op diezelfde dag deelde Shari een foto van een politiewagen voor hun huis met het bijschrijft: ‘Eindelijk.’

Shari onthult nu de verontrustende waarheid achter 8 Passengers. Zonder iets te verbergen legt Shari de gevaren van de influencercultuur bloot en vertelt ze over haar eigen strijd voor overleving terwijl ze gebukt ging onder haar moeders wreedheid.

Recensie
In 2023 was de arrestatie van gezinsvlogger Ruby Franke en lifecoach Jodi Hildebrandt groot nieuws in de Verenigde Staten, maar ook wereldwijd werd hier ruimschoots aandacht aan besteed. Beide vrouwen werden beschuldigd van ernstige kindermishandeling, zijn hier vervolgens voor veroordeeld en zitten nu een gevangenisstraf uit tot dertig jaar. Van de zes kinderen van Ruby en haar man Kevin is Shari Franke de oudste en in Het huis van mijn moeder (2025) vertelt ze onder andere hoe het was om in dit mormoonse gezin op te groeiden en hoe zij en haar broers en zussen door hun moeder gedwongen werden mee te werken aan de opnamen voor het YouTube-kanaal 8 Passengers.

Shari begint haar verhaal met een korte inleiding waarin de politie op het punt staat haar ouderlijk huis binnen te vallen. Het enige waar ze zich op dat moment bezorgd over maakt, is het lot van haar jongste broer en drie zussen. Haar angst en onzekerheid of de kinderen nog in leven zijn, zijn voorstelbaar en dit gevoel komt goed op de lezer over. Ook uit de vele andere situaties die de auteur beschrijft, kun je opmaken dat die heel wat met haar gedaan hebben en dat die de voortgang haar bestaan grotendeels hebben bepaald. Eén aspect komt in de plot overduidelijk naar voren: al vanaf haar geboorte heeft Shari geen fijn, warm, liefdevol en normaal gezinsleven gekend.

In haar memoires geeft de auteur diverse voorbeelden van de wreedheden die Ruby haar kinderen heeft aangedaan en welke ‘straffen’ ze hen oplegde. Zo moest Shari’s iets jongere broer Chad – de namen van haar zussen en andere broer noemt ze niet – maar liefst zeven maanden lang op een zitzak in het souterrain slapen. Waarom hij hiertoe veroordeeld werd, wordt niet vermeld, maar dergelijke afstraffingen waren voornamelijk bedoeld om de kinderen om te vormen tot gehoorzame en voorbeeldige personen. De lezer verneemt met toenemende verbazing en afschuw welke gruwelpraktijken worden bedacht om dit persoonlijke doel te bereiken en kan eigenlijk niets anders dan concluderen dat dergelijke daden in feite neerkomen op psychologische oorlogsvoering op kleine schaal. Je beseft dan eveneens dat de gezinsleden hoe dan ook mentale problemen zullen krijgen. Shari komt er in ieder geval rond voor uit dat zij therapeutische hulp nodig heeft gehad.

Het is verbijsterend – en misschien zelfs ontluisterend – dat Kevin zo goed als niets tegen zijn vrouw ondernomen heeft. Uit wat Shari over hem vertelt, maak je op dat hij in principe een redelijk weldenkende en verstandige man is (hij is immers hoogleraar aan een universiteit). Hij kan, zo vraag je je af, toch niet voortdurend blind zijn geweest voor de daden van Ruby, ook al was hij – zo blijkt later – behoorlijk geïndoctrineerd. Dat Jodi Hildebrandt een negatieve invloed op alles heeft, is onbetwistbaar, want vanaf de dag dat zij in Ruby’s leven verscheen, worden de denkbeelden van laatstgenoemde steeds extremer. Het is niet voor niets dat je meteen een slecht gevoel bij haar krijgt. Afgezien daarvan is het onthutsend om te lezen hoe gemakkelijk Ruby haar opvattingen overneemt en er volledig in meegaat.

Uit het verhaal van Shari valt goed af te leiden dat ze voortdurend in tweestrijd verkeerde. Aan de ene kant wilde ze in verzet komen, maar aan de andere kant koos ze toch voor veiligheid. Ze deed wat haar moeder van haar eiste, om te voorkomen niet gestraft te worden, maar ook om haar broers en zussen te beschermen. Als ze dit doet, vraag je je regelmatig af wat je zelf in gelijksoortige omstandigheden gedaan zou hebben. Tegelijkertijd realiseer je je dat haar manier van doen mogelijkerwijs de enige juiste was, want als de vele nare situaties zouden escaleren, had alles veel erger kunnen zijn.

Het huis van mijn moeder, vertaald door Carolien Metaal, is helder, bij vlagen aangrijpend en zonder meer toegankelijk geschreven, maar laat de lezer sowieso verstomd achter. Want hoe kan het dat een moeder haar eigen kinderen behandelt op een manier zoals Ruby dat heeft gedaan?

(Dit boek heb ik voor Hebban gerecenseerd.)

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Shari Franke
Titel: Het huis van mijn moeder
ISBN: 9789402327052
Pagina’s: 288
Eerste uitgave: 2025

Flaptekst
Eve heeft een goed leven. Ze staat elke dag op, krijgt een kus van haar man Nate en gaat wiskundeles geven op de plaatselijke middelbare school. Alles is zoals het zou moeten zijn. Behalve…vorige jaar werd de school opgeschrikt door een schandaal rondom één meisje, Addie. En dit jaar is Eve ontzet dat Addie in háár klas zit.

Addie is niet te vertrouwen. Ze liegt, ze doet mensen pijn, ze maakt levens kapot. Tenminste, dat zegt iedereen. Maar niemand kent de echte Addie. Niemand kent de geheimen die haar zouden kunnen vernietigen. En Addie zal er alles aan doen om die stil te houden.

Recensie
Freida McFadden is het pseudoniem van praktiserend arts die zich gespecialiseerd heeft in hersenletsel en staat niet graag in de belangstelling. Ze schrijf al sinds ze kind is, maar heeft nooit de intentie gehad om auteur te worden. Het liep echter anders, want in 2020 verscheen The surrogate mother, haar eerste thriller. Haar eerste in het Nederlands vertaalde boek was De hulp (2023), waar ze eveneens internationaal mee doorbrak. Twee jaar later werd De leraar (2025) uitgebracht dat al snel in de top tien van de New York Times Bestsellerlist terechtkwam.

Wiskundelerares Eve Bennett en haar man Nate, die leraar Engels is, werken beiden op de Caseham High School. Ze hebben hun leven op orde, dus alles lijkt zoals het zou moeten zijn. Er is echter één klein discrepantie, want afgelopen schooljaar veroorzaakte Addie Severson een schandaal, die een leraar zijn baan heeft gekost. Op de eerste schooldag van het nieuwe semester ontdekt Eve dat het zestienjarige meisje, waarvan iedereen zegt dat ze niet te vertrouwen is, bij haar in de klas zit. Toch kent niemand de echte Addie en een geheim dat ze bij zich draagt en dat voor grote problemen kan zorgen.

Het grootste deel van het verhaal wordt verteld vanuit de perspectieven van lerares Eve Bennett en scholiere Addie Severson, maar later in de plot een enkele keer vanuit het oogpunt van Nate Bennett. De lezer krijgt derhalve een tamelijk goede indruk van hen, zonder dat er overdreven uitvoerig op hun personages wordt ingegaan. McFadden heeft hun uitwerking zodanig opgebouwd dat stukje bij beetje meer over hen wordt prijsgegeven. Deze opzet zorgt ervoor dat je in feite continu benieuwd bent hoe het verder met hen zal verlopen, maar ook hoe ze zich ontwikkelen en in welke situaties ze terechtkomen. Omdat de auteur telkens een tipje van de sluier oplicht, heerst er een voortdurende beklemming die langzaamaan steeds meer toeneemt en waarvan je aanvoelt dat het een keer moet escaleren. Dit gebeurt in de laatste fase, maar voor het zover is, doen zich vele wendingen voor, waarvan een aantal zonder meer verrassend is.

De plot kenmerkt zich niet door een zinderende spanning, maar bepaalde gebeurtenissen en omstandigheden stralen zonder meer iets dreigends uit. Heel veel van wat zich voordoet, en ook de gedragingen van de personages, zorgen ervoor dat de lezer niet meer weet wie nog te vertrouwen is. Elk van de personen kan zowel dader als slachtoffer zijn en de vermoedens die je krijgt wisselen dan ook regelmatig. Uiteindelijk blijkt alles toch heel anders in elkaar te steken dan je denkt en word je diverse keren op het verkeerde been gezet. Aan het eind van het verhaal doen zich nog een paar mysterieuze en gekmakende voorvallen voor en zelfs de epiloog bevat een aantal verrassingen. De auteur bereikt met dit alles dat je nooit weet waar je aan toe bent en eveneens dat je vanaf het allereerste begin overal bij betrokken bent.

Korte hoofdstukken geven de lezer het gevoel dat het tempo vrij hoog ligt, maar eigenlijk kan dit gezien worden als optisch bedrog. Heel langzaam is het trouwens evenmin, de auteur heeft voor de gulden middenweg gekozen. Toch leest het boek behoorlijk vlot, wat mede te danken is aan de vlotte manier van schrijven. Enkele situaties zijn realistisch en komen in de echte wereld eveneens voor. De lezer kan zich hier wel het een en ander bij voorstellen. Desondanks zijn sommige momenten ook wel enigszins ongeloofwaardig, maar niet zodanig dat je je hieraan stoort. Alles bij elkaar genomen, is De leraar een thriller met een geleidelijk oplopende spanning, onbetrouwbare personages en een onvoorspelbaar verloop. Precies wat de liefhebber van dit genre wil lezen.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Freida McFadden
Titel: De leraar
ISBN: 9789032520878
Pagina’s: 384
Eerste uitgave: 2024

Flaptekst
Parijs, februari 1980. De beroemde Franse filosoof Roland Barthes heeft net geluncht met presidentskandidaat François Mitterrand als hij in het Quartier Latin door een vrachtwagen wordt overreden en overlijdt. Politiecommissaris Bayard krijgt de opdracht de zaak te onderzoeken.

Bayard is er al snel van overtuigd dat Barthes vermoord is: de filosoof heeft een manuscript nagelaten, een boek waarin hij beschrijft wat de zevende functie is van taal. Meerdere mensen hebben het op dit geheime manuscript gemunt, en het onderzoek van de politiecommissaris voert hem langs alle grote Franse schrijvers, denkers en politici. Jean-Paul Sartre, Françoise Sagan, Bernard-Henri Lévy, president Giscard d’Estaing; het lijkt wel of iedereen iets te maken heeft met het ongeluk van Barthes.

Recensie
Het grote succes van Lauren Binet begon in 2010 toen zijn debuutroman HhhH (Himmlers Him heiβt Heydrich) de wereld veroverde en waarvoor hij de Franse literatuurprijs Prix Goncourt du Premier Roman won. Vijf jaar later verscheen de roman De zevende functie van taal, waar hij een half decennium aan heeft gewerkt en waarvoor hij zich heeft laten inspireren door literatuurcriticus en -theoreticus Roland Barthes. Het boek kan worden gezien als een eerbetoon aan laatstgenoemde, maar is tevens een satire op het intellectuele discours van de Franse denkrichting van de filosofie anno 1980.

Nadat filosoof Roland Barthes heeft geluncht met presidentskandidaat François Mitterand wordt hij aangereden door een bestelbusje. Hij belandt in het ziekenhuis, waar hij na een aantal dagen overlijdt. Commissaris Jacques Bayard van de centrale inlichtingendienst krijgt opdracht om de zaak te onderzoeken en komt er al snel achter dat Barthes om het leven is gebracht. Hij ontdekt eveneens dat de filosoof een document bezat waarin hij de zevende functie van taal beschrijft. Dit geschrift, waar velen naar op zoek zijn, is van grote waarde omdat degene die het bezit de macht heeft om iedereen te overtuigen.

Het vertelperspectief van de roman is afwijkend dan dat in vele andere, want het verhaal wordt verteld door een alwetende en alziende figuur, waarvan later blijkt dat het de/een schrijver is. Deze auteur geeft als het ware een live-verslag van wat zich allemaal voordoet en het lijkt er sterk op dat hij eveneens zijn mening over diverse onderwerpen ventileert. De nadruk ligt echter op de taal in het algemeen, allerlei filosofische gedachten die daar betrekking op hebben en – maar dat is de schil die eromheen zit – het onderzoek door commissaris Bayard (en de door hem toegeëigende assistent Simon Herzog) naar het verdwenen document.

Dit onderzoek is de meest aansprekende verhaallijn in de roman en de lezer kan zich hier dan ook het meest bij voorstellen. Omdat zich dan verschillende ontwikkelingen voordoen, weet je in feite nooit waar je precies aan toe bent en krijg je te maken met talloze wendingen die zelfs voor een lichte spanning zorgen. Hierdoor heeft het verhaal enkele kenmerken die in een thriller niet zouden misstaan. Volledig haaks hierop staat alles wat met de taalwetenschap, politieke intriges en filosofische opvattingen te maken heeft. Met de regelmaat van een klok kan de lezer hier geen touw aan vastknopen en is het een en al abracadabra. Want welke niet-Neerlandicus heeft een globale kennis van termen als semiotiek, referentiële, conatieve en fatische functies of andere aan de taalwetenschap verbonden terminologie?

Hoewel het zonder meer een aardige vondst van Binet om bekende personen (al dan niet nog levend en veelal intellectuelen) in zijn roman op te nemen, hebben de meeste niet-Fransen geen enkele binding met hen. Velen zijn minder of zelfs helemaal niet bekend, waardoor ze in feite nietszeggend zijn. Dit geldt eveneens voor een aantal fragmenten en hoofdstukken. Ze zijn er, maar het nut ervan ontgaat de lezer in zijn geheel. Wat de auteur hiermee voorheeft, is en blijft een raadsel, want ze voegen niets toe en zorgen eigenlijk alleen maar voor verwarring. Een voorbeeld hiervan zijn de scènes met allerlei seksuele uitspattingen, waarbij drank en drugs rijkelijk genuttigd worden en die Sodom en Gomorra doen verbleken.

De zevende functie van taal is een boek met twee gezichten, want het leest deels vlot en deels erg stroef. Binet laat wel zien dat hij een verhaal kan vertellen, maar toont eveneens aan dat hij nog weleens kan doorslaan in zijn fantasie. Door de thema’s en personages lijkt hij zijn roman vooral geschreven te hebben voor zijn Franse landgenoten. Ieder ander zal toch moeite hebben grote delen van het boek te doorgronden.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Laurent Binet
Titel: De zevende functie van taal
ISBN: 9789029091138
Pagina’s: 440
Eerste uitgave: 2016

Flaptekst
Robert Langdon, gevierd hoogleraar kunstgeschiedenis en symboliek, reist naar Praag om daar een lezing bij te wonen van de prominente wetenschapper Katherine Solomon over het menselijk bewustzijn, maar Langdons verblijf ontaardt in chaos wanneer Solomon spoorloos verdwijnt uit hun hotelkamer. Ver van huis en ver buiten zijn comfortzone, moet Langdon al zijn vindingrijkheid inzetten tegen onbekende krachten om de vrouw van wie hij houdt terug te vinden.

Tegen een achtergrond van enorme kastelen, torenhoge kerken, oude begraafplaatsen en labyrintische ondergrondse gangen, moet Langdon navigeren door een schaduwstad die haar geheimen eeuwenlang succesvol heeft bewaard en ze niet zomaar zal prijsgeven. In een zinderende race door de werelden van zowel de futuristische wetenschap als die van de mystiek, eeuwenoude mythen en volksoverleveringen moet hij niet alleen vechten voor zijn leven, maar ook voor de toekomst van de mensheid zelf.

Recensie
Bestsellerauteur Dan Brown heeft er maar liefst acht jaar over gedaan om een opvolger voor Oorsprong (2017), zijn vijfde thriller met hoogleraar symboliek en kunstgeschiedenis Robert Langdon, te schrijven. Op 9 september 2025 was het raak en werd Het ultieme geheim wereldwijd gelanceerd, waarna het boek vanaf een vastgesteld tijdstip in achttien landen verkrijgbaar was. De reden van het langdurige schrijfproces is het onderwerp dat in het boek naar voren wordt gebracht: het menselijk bewustzijn, een thema waarvoor de auteur zich al geruime tijd interesseert.

Deze keer reis Robert Langdon af naar de Tsjechische hoofdstad Praag, waar Katherine Solomon, met wie de professor sinds kort een relatie heeft, een lezing houdt. Een dag later heeft Katherine een afspraak met een vooraanstaand wetenschapper, maar voordat ze die kan nakomen blijkt ze te zijn verdwenen. Het heeft er alle schijn van dat dit te maken heeft met een nog te publiceren boek, waarin ze een onthulling doet die de wetenschappelijke wereld op zijn kop zal zetten. Langdon doet er alles aan haar terug te vinden en stuit daarbij op een aantal schokkende geheimen.

Hoewel het verhaal, en dus ook de gebeurtenissen, zich in ‘maar’ twee dagen afspeelt, voelt dit absoluut niet zo. Door de vele gebeurtenissen heeft de lezer de indruk dat alles zich in een veel langer tijdsbestek voordoet en het overwegend hoge tempo versterkt dit gevoel in hoge mate. Bovendien – en dit is vanzelfsprekend uitermate belangrijk in een thriller – is er volop spanning en actie. Dit begint in feite al in de proloog die enigszins nieuwsgierig maakt, voor een aantal vragen zorgt en waarin een tweetal personages voorkomt waarvan je vermoed dat ze weleens voor problemen kunnen zorgen. Dit intrigeert, maar zorgt tevens voor een lichte antipathie jegens beiden. Of dit op dat moment wel of niet terecht is, wordt in de loop van de plot onmiskenbaar duidelijk.

Net als in de voorgaande vijf delen – dit boek kan overigens uitstekend afzonderlijk van de andere gelezen worden – is professor Robert Langdon de protagonist, maar er is eveneens een niet onbelangrijke rol weggelegd voor zijn partner Katherine Solomon en het manuscript dat ze geschreven heeft, is daarbij van groot belang. Het aandeel dat de hoogleraar deze keer heeft, is echter anders, want zijn vermogen om de meest complexe puzzels op te lossen, hoeft hij amper te gebruiken. Inherent daaraan is dat de symboliek, het vakgebied van Langdon, zo goed als niet aangesproken hoeft te worden. Enerzijds is dit jammer, want de lezer denkt graag met hem mee als hij weer eens een ingewikkelde code of ogenschijnlijk onverklaarbaar symbool moet ontcijferen, maar anderzijds is deze insteek niet oninteressant, want zo kom je ook een iets van de andere kant van hem te weten.

Een van de kritiekpunten die Brown regelmatig over zich heen heeft gekregen, is dat zijn boeken als het ware kopieën van elkaar zijn. Daar valt op zich weinig tegen in te brengen, want iemand die meer van zijn werk gelezen heeft, herkent enkele elementen die in de eerdere delen ook voorkomen. Bezwaarlijk is dit geenszins, want oude wijn in nieuwe zakken hoeft per definitie niet slecht te zijn. De auteur bewijst dit andermaal. Het uitgangspunt van het verhaal – het menselijke bewustzijn en de hieraan gerelateerde hersenen – is immers heel anders en derhalve origineel en soms zelfs intrigerend. De Praagse setting is goed gekozen en biedt talloze boeiende scènes waardoor je een globale indruk krijgt van de geheimen die deze stad blijkt te herbergen.

De verschillende verhaallijnen die het boek heeft, komen na allerlei ontwikkelingen, onverwachte wendingen en een enkele verrassing, uiteindelijk mooi samen, waarna het avontuur dat Langdon en Solomon deze keer hebben beleefd goed afgerond wordt. De lezer kan dan niets anders dan concluderen dat Het ultieme geheim een van de betere boeken is die Brown geschreven heeft.  

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Dan Brown
Titel: Het ultieme geheim
ISBN: 9789021056531
Pagina’s: 766
Eerste uitgave: 2025