Auteursarchief: leeskees

De bergen zingen – Nguyễn Phan Quể Mai


Beschrijving
De jonge Huong groeit op tijdens de oorlog in Vietnam. Haar ouders en ooms hebben zich aangemeld bij het leger en vertrekken via de Ho Chi Minh-route om te vechten tegen het Amerikaanse leger. Huong blijft met haar oma achter in Hanoi. Het dagelijks leven is moeilijk, maar haar oma, geboren in 1920, vertelt Huong haar eigen levensverhaal. Over de Franse bezetting van Vietnam, de Japanse invasie, haar leven op de boerderij en hoe ze die met haar zes kinderen gedwongen moest verlaten door de landbouwhervormingen.

Samen vormen de verhalen een ontroerend, persoonlijk portret van het leven in Vietnam tijdens de twintigste eeuw, dat verhaalt over de vier generaties van deze familie, en over hoe ieder lid gevormd is door de geschiedenis van Vietnam.

Recensie
De in Noord-Vietnam geboren schrijfster Nguyễn Phan Quể Mai groeide op in het zuiden van het land en zag op jonge leeftijd de gevolgen van de oorlog. Met deze altijd bij haar bijgebleven beelden in haar achterhoofd schreef ze haar eerste Engelstalige roman De bergen zingen, dat in augustus 2020 is verschenen. In haar moedertaal heeft ze acht poëzie-, fictie- en non-fictiebundels gepubliceerd. Haar werk verscheen in meer dan tien landen en ze heeft er diverse prijzen mee gewonnen. Ze is tevens de eerste Vietnamese auteur wiens werk in het Engels is uitgebracht.

Het is het begin van de jaren zeventig, Hương Trần is twaalf jaar oud en de Vietnamoorlog is in volle gang. Omdat haar ooms, maar ook haar ouders, het leger zijn ingegaan om tegen de Amerikaanse vijand te vechten, woont ze bij haar oma Diệu Lan. De omstandigheden zijn moeilijk en daarom vertelt Diệu Lan Hương haar levensverhaal. Over haar jeugd, de Franse bezetting, de Japanse overheersing, het leven op de boerderij en over de landhervormingen waardoor ze met haar kinderen moest vluchten. Maar ook dat ze, ondanks alle ellende, bleef geloven in een goede afloop en een goede toekomst.

In haar dankwoord vertelt Nguyễn dat ze zich bij het schrijven van De bergen zingen heeft laten inspireren door de ervaringen van haar eigen familie, maar ook van families in haar directe omgeving. Het verhaal is echter pure fictie, maar de grote historische gebeurtenissen die erin voorkomen hebben werkelijk plaatsgevonden. Al deze factoren zorgen er echter wel voor dat boek overkomt als een non-fictieverhaal. De lezer krijgt van begin af aan de indruk dat het lot wat de familie Trần ondervonden heeft echt gebeurd is, dat ze echt bestaan hebben. Daarom kan zonder meer geconcludeerd worden dat deze fictieve familie symbool staat voor wat vele gezinnen, maar ook individuen, tijdens die verschrikkelijke Vietnamoorlog overkomen is.

Het verhaal, dat van begin tot eind bijzonder beeldend, zo niet filmisch, geschreven is, speelt zich af in verschillende perioden die afwisselend en verteld vanuit twee perspectieven (die van Diệu Lan en Hương) onder de aandacht van de lezer worden gebracht. De grootste aandacht wordt besteed aan de jaren tijdens en na de Tweede Wereldoorlog en, eigenlijk vanzelfsprekend, de Vietnamoorlog. Het is duidelijk dat beide oorlogen de meeste impact hebben gehad op de bewoners van het land, maar ook op het land zelf. Door te beschrijven wat er al die decennia gebeurd is, geeft de auteur de lezer een goed en realistisch beeld van wat zich destijds allemaal heeft voorgedaan en vooral hoe de mensen hebben geleden en welke ontberingen ze moeten ondergaan.

De roman is voor een groot deel indringend en intens, soms aandoenlijk, maar toch ook wel weer mooi. Ondanks het menselijke leed en de opgelopen trauma’s, zien veel Vietnamezen wel degelijk de mooie kanten van het leven, tonen ze de kracht om naar de toekomst te kijken, waarvan ze verwachten dat die beter gaat worden. Natuurlijk stemt de roman niet altijd vrolijk, maar, en dat is de verdienste van de auteur, het is geen al te zwaar boek. De schrijfstijl is toegankelijk, vlot en eigentijds en regelmatig kan de lezer genieten van enkele fraaie vergelijkingen en mooie spreekwoorden of gezegden.

De bergen zingen is behalve een trieste, maar hoopvolle familiegeschiedenis en historische getinte roman zoveel meer. Als lezer vraag je je, al dan niet opnieuw, af welk recht landen denken te hebben om zomaar een ander land binnen te vallen, vervolgens dood en verderf zaaien en er dan ook nog eens de dienst willen uitmaken. Daarom is het boek op een aantal fronten ook nog eens een regelrechte aanklacht tegen de oorlog en zijn verschrikkingen.

Waardering: 5/5

Boekinformatie
Auteur: Nguyễn Phan Quể Mai
Titel: De bergen zingen

ISBN: 9789056726720
Pagina’s: 524

Eerste uitgave: 2020

Gebroken – Kate Hamer


Beschrijving
Phoebe staat op de Pulteney-brug. Haar panty is stuk, een van haar schoenen is weg. Ze ziet het nog voor zich, het verwrongen metaal, het bloed overal op de muur. Ze loopt weg, haar hoofd gebogen om niet herkend te worden. ‘Gedachten zijn slechts gedachten,’ zeiden ze. Maar ze hadden geen gelijk.

Als mooie, jonge vrouw is Phoebe gewend overal mee weg te komen. Vooral mannen windt ze om haar vinger. Met haar twee vriendinnen, Orla en Grace, heeft ze een hechte vriendschap. Orla is idolaat van Phoebe, en heeft alles voor haar over. Grace is met haar zestien jaar de jongste maar ook de verstandigste. Alle drie hebben ze een complexe relatie met hun moeder – en met elkaar.

Recensie
In 2011 won Kate Hamer de Rhys Davis Prize voor korte verhalen en het verhaal ‘One Summer’ werd op BBC Radio 4 uitgezonden. Hoewel ze tijdens haar lange carrière bij de televisie altijd is blijven schrijven, was het winnen van deze prijs een keerpunt in haar leven. Het gaf haar vertrouwen en ze durfde het aan om aan een boek te beginnen. Dat was haar in 2015 verschenen debuut Het meisje in de rode jas, een thriller die meteen in verschillende landen werd uitgebracht. Ruim vijf jaar later kwam haar derde en door Mariëtte van Gelder vertaalde thriller Gebroken uit.

De zeventienjarige in Bath wonende Phoebe staat op de Pulteney-brug, draagt een kapotte panty en maar één schoen. Dan botst achter haar een auto tegen een muur waarbij een voetganger omkomt. Ze is ervan overtuigd dat zij daarvan de oorzaak is. Met haar vriendinnen Orla en Grace heeft zowel een goede als minder goede band. Wat ze echter gemeen hebben, is een ingewikkelde relatie met hun moeder. Voor twee van hen komt deze onder druk te staan, maar dat niet alleen, want ook hun onderlinge verstandhouding krijgt het zwaar te verduren.

Toneelschrijver William Shakespeare schreef een aanzienlijk aantal toneelstukken en Macbeth is er een van. Omdat dit werk een rol in Gebroken heeft, heeft Hamer een aardigheidje bedacht en het boek in bedrijven ingedeeld in plaats van delen. Het zijn er drie en de hoofdstukken in die bedrijven worden verteld vanuit de perspectieven van Phoebe, Grace en Orla. De meeste aandacht gaat uit naar Phoebe, maar ook voor de andere twee is een belangrijke rol weggelegd. Het gevolg is dat de lezer de drie vriendinnen vrij goed leert kennen en zich in enige mate in hen kan inleven. De meeste sympathie gaat echter uit naar Grace, de meest verstandige van de drie, maar ook degene die het meest sociaal lijkt te zijn.

Een kort eerste hoofdstuk, dat in feite beschouwd kan worden als de proloog, en ook de twee beginhoofdstukken van het eerste bedrijf hebben iets dreigends waardoor de lezer benieuwd wordt naar het vervolg. Deze nieuwsgierigheid blijkt misplaatst, want na deze toch hoopvolle start gaat het verhaal verder met het reilen en zeilen van de drie vriendinnen. Hun onderlinge verhouding, maar ook die met hun moeder, worden uitgebreid beschreven. Dit gaat zo door tot ongeveer vijfenzestig pagina’s voor het einde, pas dan krijgt het boek een heel lichte spanningsboog en lijkt het iets meer op een thriller. Daar tussenin heeft het er alle schijn van dat de auteur niet weet welk etiket ze Gebroken nog meer zou kunnen geven. Het heeft namelijk ook kenmerken van een Young Adult, van een fantasyverhaal en van een wat minder geslaagde roman.

Zoals hiervoor al is aangegeven, heeft Gebroken zo goed als geen spanning. Het vertellen vanuit afwisselende perspectieven en de cliffhangers waar sommige hoofdstukken mee eindigen moeten ervoor zorgen dat de lezer nieuwsgierig wordt en dat het spanningsveld steeds groter wordt. Dat is Hamer absoluut niet gelukt, zelfs niet in de ontknoping. Dat het verhaal (qua tijd maakt het wel enkele sprongen) in een traag tempo voortkabbelt en dat de echte actie ontbreekt, doet er ook geen goed aan.

Wat wel goed uit de verf komt, en dat is mede te danken aan de aangename en soms mooie schrijfstijl, is dat de auteur laat zien dat ze het in zich heeft om een verhaal te vertellen. Maar om de doorgewinterde thrillerlezer aan zich te kunnen binden, zal ze in het vervolg wel anders te werk moeten gaan. Een eerste stap daartoe is het overboord gooien van die dodelijke mix van genres, want daar wordt geen enkele lezer vrolijk van.

Waardering: 2/5

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Boekinformatie
Auteur: Kate Hamer
Titel: Gebroken

ISBN: 9789402315189
Pagina’s: 432

Eerste uitgave: 2020

 

Draaidagen – Bianca Boer


Beschrijving
Judith worstelt met wie ze is, wat ze wil en waar ze vandaan komt. Meer nog dan dat worstelt ze met haar achtergrond. Zonder vader en moeder groeide ze op bij haar oma, een Auschwitz-overlever. Inmiddels dementeert haar oma en leeft ze steeds meer in haar traumatische verleden. Om dichter bij haar oma te komen en haar verleden te begrijpen, gaat Judith als edelfigurant spelen in een film over de Tweede Wereldoorlog. Maar kan fictie de brug tussen die generaties, tussen slachtoffer en buitenstaander, wel slaan?

Recensie
Nog voor Bianca Boer met een studie aan de Groningse Kunstacademie begon, had ze al in gedachten dat het leuk zou zijn om verhalen te schrijven. Jaren later volgde ze een opleiding aan de Schrijversvakschool en tijdens het derde jaar besloot ze dat ze schrijver was. Vanaf dat moment richtte ze zich dan ook volledig op deze discipline, met als resultaat dat ze in 2003 een wedstrijd van het tijdschrijf De Gids won, waarin haar eerste verhaal ook werd gepubliceerd. In 2007 verscheen haar verhalenbundel Troost en de geur van koffie en in 2019 haar debuutroman Draaidagen.

Judith heeft haar studie filosofie afgebroken en is weer bij haar oma, waar ze ook opgegroeid is, ingetrokken. Haar oma heeft Auschwitz overleefd, is licht dementerend waardoor haar traumatische verleden steeds meer naar boven komt. Judith wil haar en haar verleden begrijpen en neemt een rol aan als edelfigurant in een film over de Tweede Wereldoorlog. Natuurlijk weet ze dat de film fictie is, dus is het de vraag of het haar zal lukken om de ontberingen die haar oma in het concentratiekamp heeft moeten doorstaan en wat de gevolgen daarvan zijn aan kan voelen.

Draaidagen bestaat uit een drietal verhaallijnen. Het begin met de eerste, waarin Judith en haar oma het belangrijkst zijn. Judith lijkt daarin niet te merken dat haar oma al enigszins aan het dementeren is, of ze wil het nog niet onder ogen zien. Ze gaat namelijk met haar om alsof er niets of weinig aan de hand is en lijkt zich soms aan haar te ergeren. Door deze op- of instelling komt ze niet empathisch over en wint ze zeker niet aan sympathie. Wellicht dat dat nog een gevolg is van haar persoonlijke problemen. In het boek komt dat niet tot uiting. In de tweede verhaallijn, die waarin Judith zich op de filmset bevindt, toont ze een heel ander gezicht, ze is ijverig, leeft zich helemaal in haar rol in en lijkt al het andere te zijn vergeten. Een derde verhaallijn is die waarin haar oma steeds meer terugkeert naar de oorlogsjaren en haar gedwongen verblijf in Auschwitz, tot dusver heeft ze daar nooit over gesproken.

Het verhaal van oma (Nini) is, hoewel het verhoudingsgewijs niet veel aan bod komt, het meest aangrijpend. Het laat zien dat veel overlevenden die zwarte periode nog steeds niet volledig hebben verwerkt, maar ook in zekere zin dat de jongere generatie zich daar niets van kan voorstellen. Door middel van haar figurantenrol probeert Judith daar meer over te weten te komen. Of het draaien van een film daar de juiste weg voor is, is discutabel. Het is echter wel zo dat deze subplot het grootste deel van het verhaal in beslag neemt. De lezer komt precies te weten hoe het er op een filmset aan toegaat. Interessant, maar het is te veel, te gedetailleerd. Daardoor gaat het effect verloren van waar het werkelijk om gaat, en dat is die oorlogsgeschiedenis en de (eventuele) verwerking van een oorlogstrauma.

Een roman die de thema’s oorlog, dementie en onverwerkte trauma’s en verliezen bevat, is meestal niet de lichtste kost. Het is Boer echter prima gelukt om het verhaal geen al te zware lading te geven, een groot deel van de filmopnamen is vrij luchtig en aan het eind, wanneer Nini op de set aanwezig is, is het zelfs nog even licht humoristisch. Op de schrijfstijl van de auteur is niets aan te merken, die is toegankelijk en eigentijds. De personages komen over het algemeen realistisch over, wat eveneens geldt voor een aantal situaties. Hoewel het verhaal bij vlagen aandoenlijk is, zorgt de veelheid aan draaidagen ervoor dat dit gevoel voor een groot deel weer tenietgedaan wordt. En dat is jammer, want door de geladen thema’s had Draaidagen beter verdiend.

Waardering: 3,5/5

Boekinformatie
Auteur: Bianca Boer
Titel: Draaidagen

ISBN: 9789025455712
Pagina’s: 272

Eerste uitgave: 2019

Het derde meisje – Agatha Christie


Beschrijving
Een jong meisje komt bij Hercule Poirot en vertelt dat ze een moord heeft gepleegd. Halverwege haar verhaal bedenkt ze zich en verdwijnt zonder haar naam achter te laten. Poirot spoort haar op en samen met de detectiveschrijfster Ariadne Oliver lukt het hem om de stukjes van de puzzel in elkaar te passen…

Recensie
Met ruim drie miljard verkochte boeken die in ieder geval in 108 talen zijn vertaald, is de Britse schrijfster Agatha Christie een van de meest succesvolle auteurs ter wereld. Ze schreef iets meer dan 65 detectives, ongeveer 150 korte verhalen en onder het pseudoniem Mary Westmacott ook nog zes romans. Bekende seriepersonages zijn Miss Marple en Hercule Poirot en er zijn bijna tweehonderd films van haar werk gemaakt. Tevens heeft ze een aantal prijzen gewonnen, maar er zijn er ook een paar naar haar vernoemd. Het vijfendertigste deel van de Poirot-serie is Het derde meisje en verscheen in 1966.

Hercule Poirot heeft zijn ontbijt net achter de rug en geniet nog na met een kop chocolademelk. Hij wordt echter gestoord door zijn bediende George die hem vertelt dat er een jongedame is die hem wil spreken omdat zie misschien iemand heeft vermoord. Ondanks het tijdstip besluit Poirot haar toch te willen spreken, hij is nieuwsgierig geworden naar wat ze te vertellen heeft. Halverwege haar verhaal verdwijnt ze echter weer, zonder dat ze haar naam heeft bekendgemaakt. Poirot is echter geïntrigeerd geraakt, spoort haar op en komt zodoende meer over haar te weten. En ook of ze wel of geen moord heeft gepleegd.

Beeldend. Want dat is het eerste dat de lezer aan de schrijfwijze van Christie opvalt. Ze begint namelijk met de mededeling dat Poirot aan de ontbijttafel zit, en dit beeld zie je duidelijk voor je. En daarbij ook hoe de Engelse acteur David Suchet de meesterspeurder op onnavolgbare wijze heeft vertolkt. Al zijn maniertjes, zijn taalgebruik, eigenlijk alles. Ook het vervolg van de plot wordt dusdanig weergegeven dat je alles voor je ziet, maar behalve dat, proef je ook de sfeer uit de jaren zestig van de vorige eeuw, het verhaal is namelijk in 1966 geschreven. De auteur laat tevens doorschemeren dat de tijd aan het veranderen is en dat veel mensen daar moeite mee hebben. Veel jonge mannen hebben namelijk lang haar, ze worden als nozems gezien.

Hoewel Christie er vanaf het begin voor weet te zorgen dat de lezer bij het verhaal betrokken is, je wordt immers nieuwsgierig gemaakt en in feite speur je een beetje met Poirot mee, heeft het zo goed als geen spanning. Het draait vooral om het opsporen van het meisje, maar ook om het achterhalen van het mysterie rond een vermeende moord. Dit gaat in een ongelooflijk traag tempo dat onder andere wordt veroorzaakt door de bijzonder breedsprakige dialogen, maar ook door de uitgebreide overdenkingen van Poirot. Zijn denkwerk zorgt er echter wel voor dat de lezer steeds meer te weten komt en daardoor blijft het verhaal beslist boeien.

Het derde meisje heeft een aantal markante personages, waarvan Poirot natuurlijk het meest aansprekend is. Ook bijzonder is de schrijfster Ariadne Oliver. Ze heeft Hercule al een paar keer geholpen bij enkele van zijn onderzoeken en in dit verhaal heeft ze opnieuw een belangrijke rol. De lezer kan zich overigens niet aan de indruk onttrekken dat ze ontleend is aan Christie’s eigen evenbeeld. De terugkerende personages worden trouwens niet uitgebreid beschreven, niet zo vreemd als het al een zoveelste deel uit een serie is. Desondanks krijg je toch een goede indruk van hen en is het in het geheel niet storend dat je in dit verhaal weinig tot niets over hun achtergrond te weten komt.

De detectives met Poirot staan natuurlijk niet bekend om spectaculaire actiescènes die voor een grote dosis spanning zorgen. Toch heeft Het derde meisje wel een paar aardige plotwendingen en zonder meer een bijzonder en enigszins onverwachte ontknoping, alhoewel je er wel iets van kon zien aankomen. Al met al is deze vijfendertigste Poirot hoe dan ook een aardig detectiveverhaal dat niet slecht, maar ook niet supergoed is.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Agatha Christie
Titel: Het derde meisje

ISBN: 9789024514717
Pagina’s: 228

Eerste uitgave: 1966

Back-up, brug in de tijd – Holtes & Sietsma


Beschrijving
In het Vredespaleis te Den Haag botst Hakon Torstein Eriksson tegen een mysterieuze vrouw. Vanaf het moment dat hij met haar in zijn armen de trap van het Vredespaleis aftuimelt, vinden er mysterieuze gebeurtenissen plaats. Diep verborgen geheimen die een lawine aan vragen tot gevolg hebben, komen aan het oppervlak. Is de kennis van het verleden volledig? Wat hebben Hakon en die vrouw daarmee te maken? Zal dit gevolgen hebben voor de mensheid?

Recensie
Na zijn maatschappelijke carrière waarin Bert Holtes diverse beroepen heeft uitgeoefend, besloot hij om een boek te gaan schrijven, daarbij geassisteerd door zijn partner Wop Sietsma, die voor de ‘finishing touch’ zorgde. In 2018 debuteerden ze met Back-up, zo wijd de wereld strekt, het eerste deel van een uiteindelijke drieluik en twee jaar later verscheen het tweede deel, Back-up, brug in de tijd. De volledige trilogie zal te zijner tijd ook in het Duits en Engels verschijnen.

Nadat Hakon Eriksson, directeur van UNBI, in het Vredespaleis in Den Haag hardhandig in aanraking kwam met Nakawe en ze daardoor samen van de trap afvielen, vinden er diverse landen enkele merkwaardige en tevens mysterieuze gebeurtenissen plaats. Het is snel duidelijk dat die botsing ermee te maken heeft, maar wat dat is, is nog onverklaarbaar. Hakon en zijn team zitten vol met vragen, maar ook bij de president van Amerika gaan de alarmbellen rinkelen wanneer hij geïnformeerd wordt over een ongrijpbaar fenomeen. Komt er een antwoord op al die vragen en is de wereld in gevaar?

Er is één ding dat meteen duidelijk is, het verhaal gaat, zoals de auteurs ook aangeven, verder waar het in Zo wijd de wereld strekt gebleven is. Het is daarom absoluut noodzakelijk deze kleine serie op volgorde te lezen, bij voorkeur zelfs direct achter elkaar. Als er te lange tijd tussen zit, weet je zo goed als zeker niet meer wat de strekking van het verhaal is. Begin je in Brug in de tijd zonder het voorgaande deel gelezen te hebben, dan valt er al helemaal geen touw aan vast te knopen, vooral niet omdat er geen korte samenvatting van het eerdere verhaal gegeven wordt. Omdat er tevens een aanzienlijke hoeveelheid personages in het verhaal voorkomt, is het vooral in het begin niet helemaal helder wie welke rol heeft. Een overzicht met hun namen en welke rol ze in het verhaal hebben, had dit enigszins kunnen voorkomen, de lezer heeft dan in ieder geval wat meer informatie.

De opzet van Brug in de tijd is identiek aan zijn voorganger, lange hoofdstukken die zijn opgedeeld in korte paragrafen. Een aantal daarvan eindigt met een cliffhanger die overigens niet direct voor spanning zorgen maar de lezer wel enigszins nieuwsgierig maken. Toch is het na drie hoofdstukken nog niet duidelijk waar de auteurs naartoe willen met hun verhaal. Ongeveer halverwege lijkt het erop dat daar wat meer lijn inkomt en merkt de lezer dat een aantal verhalen, de paragrafen worden afwisselend verteld vanuit het perspectief van verschillende personages, een link met elkaar hebben. Dit verband wordt niet verder uitgewerkt, dat komt voornamelijk omdat het verhaal in een derde boek nog verdergaat. In dit tweede deel wordt overduidelijk naar een climax toegewerkt die later zal moeten plaatsvinden. Mogelijk dat dat er ook de reden van is dat er eigenlijk niet zo heel erg veel spanning is dit verhaal zit en dat het tempo aan de lage kant is.

Bij vlagen is het verhaal beeldend geschreven, de lezer ziet op die momenten voor zich wat er gebeurt. Een groot deel is echter ook theoretisch, dan wordt er wel erg veel informatie gegeven en vaak is dat voor het eigenlijke verhaal helemaal niet relevant. Dit leidt af en zorgt tevens voor een onnodige vertraging. Tevens zijn er paragrafen waarin bepaalde omstandigheden plotseling uit de lucht komen vallen, voor de lezer lijkt het dan alsof er niets aan voorafgegaan is. Daarnaast hebben de auteurs wel erg veel in het verhaal gestopt, alsof er in iedere paragraaf wel iets móet gebeuren. Hierdoor hebben ze het zichzelf, maar ook de lezer moeilijk gemaakt. Want het overzicht raakt op den duur wel een beetje zoek.

Het teleurstellende Brug in de tijd is het begin van het laatste deel van de Back-up-serie. De lezer kan daarom niet verwachten dat dit een afgerond verhaal is. De vele openstaande vragen zullen ongetwijfeld in het derde boek beantwoord worden.

Waardering: 2/5

Boekinformatie
Auteur: Holtes & Sietsma
Titel: Back-up, brug in de tijd

ISBN: 9789464051667
Pagina’s: 330

Eerste uitgave: 2020

Vals spel – Harlan Coben


Beschrijving
Sportagent Myron Bolitar staat op het punt een grote slag te slaan. Net als Christian Steele, een rijzende ster in het American football en een belangrijke cliënt van Myron. Maar wanneer Christian een telefoontje krijgt van een voormalige vriendin, een vrouw van wie iedereen dacht dat ze dood was, dreigt de deal niet door te gaan. Myron probeert de waarheid te achterhalen en stuit op een beerput vol leugens, geheimen en een familietragedie. Imago en talent kunnen je rijk maken in de sport, maar maken ze je ook onschendbaar?

Recensie
De Amerikaanse auteur Harlan Coben studeerde politieke wetenschappen, koos voor een baan in de reisbranche, werd uiteindelijk auteur en is inmiddels uitgegroeid tot een van ’s werelds meest bekende schrijvers met meer dan 70 miljoen verkochte exemplaren. In 1990 debuteerde hij met de thriller Dood spel, maar zijn echte doorbraak kwam met de serie rond sportagent en privédetective Myron Bolitar. Het eerste deel van deze reeks was Vals spel dat in 1995 is verschenen. Hij is de eerste auteur die alle grote Amerikaanse thrillerprijzen gewonnen heeft.

Christian Steele, het grootste talent in het American Football, staat op het punt om via zijn sportagent Myron Bolitar een lucratief contract te tekenen. Vlak daarvoor krijgt hij echter een pornomagazine toegestuurd waarin zijn dood gewaande ex-vriendin half ontkleed staat afgebeeld. Hij legt dit aan Myron voor en die doet er alles aan om erachter te komen wie deze foto heeft laten plaatsen. Tijdens zijn onderzoek komt hij in aanraking met criminele activiteiten, krijgt hij te maken met leugens en geheimen, maar ook met een dramatische familiegebeurtenis.

Vals spel begint met een korte introductie van enkele personages waarbij het eigenlijke beroep van Myron Bolitar – sportagent – centraal staat. Wat daarbij het meest in het oog springt, is het karakter van Bolitar, althans hoe hij zich tegenover anderen gedraagt. Hij komt over als een nogal laconiek persoon, die niettemin wel vol van zichzelf is. Hij vindt zichzelf geweldig en is van mening dat iedere vrouw voor hem valt. Kortom, de typering macho is op hem wel van toepassing. Verder valt de gebruikte humor op, die is met regelmaat flauw, nogal Amerikaans en in veel gevallen erg geforceerd. Alsof er per definitie een flinke dosis leukigheid in het verhaal moet zitten. Natuurlijk is het niet erg dat een thriller humor bevat, maar het is wel zo dat overdaad schaadt, en daar is bij dit boek sprake van.

Een groot deel van het Vals spel, dat voornamelijk wordt verteld vanuit het perspectief van Myron en Jessica, zijn voormalig vriendin, gaat over de sportwereld en de werkzaamheden die Bolitar daarin verricht. Aardig, maar niet altijd relevant voor het eigenlijke verhaal. Dat gaat immers over de foto, maar ook over Christians ex-vriendin en de vraag of ze nu wel of niet leeft. Door alle sportperikelen lijkt dit wat onderbelicht te raken, maar toch heeft al dat sportgeweld er wel zijdelings mee te maken. In ieder geval is alles wat niet om de zakelijke activiteiten van Myron draait wel degelijk interessant, heeft het af en toe spanning en doen zich enkele onverwachte plotwendingen voor.

De bijzonder vlotte schrijfstijl van Coben zorgt ervoor dat Vals spel een aangenaam verhaal is om te lezen. Veel complexiteit hoeft de lezer er niet in te verwachten, het is luchtig en daarom niet uitermate diepgaand. Daarentegen is het ook niet oppervlakkig, eigenlijk hangt het er een beetje tussenin. Wat Coben wel bewerkstelligt is dat hij erg geraffineerd naar de ontknoping toewerkt. Daarin worden alle vragen die tijdens de plot ontstaan stuk voor stuk beantwoord en wordt de uiteindelijke dader ontmaskerd, maar wel nadat de lezer een paar keer op het verkeerde been is gezet.

Ondanks de al eerder aangehaalde persoonlijkheid van Bolitar is het wel iemand die het hart op de juiste plaats heeft, hij wil het recht in principe laten zegevieren. Dit doet hij onder andere met steun van zijn vriend Win en samen vormen ze een boeiend duo dat in hun samenwerking alleen nog maar kan groeien. Dat Vals spel het begin van een serie is, is te merken. De personages worden namelijk uitgebreid beschreven en datzelfde geldt voor wat ze doen. Dat zal in de resterende boeken vast en zeker anders worden. Desondanks is dit seriedebuut een mooie start van een serie.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Harlan Coben
Titel: Vals spel

ISBN: 9789022566206
Pagina’s: 352

Eerste uitgave: 2011

Over haar lijk – Sarah Pinborough


Beschrijving
Iets ouds
Marcie’s affaire met Jason Maddox sleurde haar midden in de wereld van de gegoede klasse. Oud geld, oude vriendjes, oude geheimen. Marcie is deze wereld misschien wel in getrouwd, maar ze zal er nooit echt toe behoren.
Iets nieuws
Dan komt Jasons compagnon terug van een reis naar Londen, met een nieuwe echtgenote. Jong, aantrekkelijk, roekeloos… Iedereen raakt in de ban van Keisha. Ook Jason.
Iets dat je nooit ongedaan kunt maken
Sommige mensen zouden een moord plegen voor het leven dat Marcie leidt. Hoe ver is ze zelf bereid te gaan om het te behouden?

Recensie
Voordat Sarah Pinborough fulltime auteur werd, heeft ze zes jaar als leerkracht gewerkt, maar in haar vrije tijd schreef ze al. Ze besloot om een half of heel jaar te gaan schrijven en nam ontslag. Nadat ze een aantal horrorboeken had geschreven, kreeg ze het aanbod om een Torchwood (een spin-off van Doctor Who) te schrijven. Ze heeft inmiddels meer dan twintig boeken geschreven en de Young Adult 13 minuten was haar in 2017 verschenen Nederlandstalige debuut. De door Els Franci-Ekeler vertaalde thriller Over haar lijk kwam in 2020 uit en is haar jongste thriller.

William Radford IV, rijk en eind zestig, treedt in het huwelijk met de tweeëntwintigjarige en beeldschone Keisha. Marcie is midden dertig en getrouwd met de achttien jaar oudere Jason die een succesvol advocaat bij Williams kantoor is. Ze is sterk onder de indruk van Keisha, maar Jason is dat ook. De jaloerse en achterdochtige Marcie vertrouwt haar man niet meer en wil ten koste van alles haar toch al enigszins moeizame huwelijk redden, het luxe leventje dat ze nu leidt bevalt haar namelijk wel. Hoever zal ze gaan om dat te kunnen behouden?

Jaloezie, diverse intriges, hebzucht, geheimen, leugens, wraak en een vleugje voodoo. Alle zijn prima ingrediënten voor een boeiend en vooral spannend verhaal. New York Times bestsellerauteur Pinborough is het echter niet gelukt om van deze bestanddelen een verteerbaar geheel te maken. Over haar lijk, dat voornamelijk verteld wordt vanuit de perspectieven van Marcie en Keisha, bestaat uit vier delen, waarvan de eerste twee totaal geen thrillerelementen bevatten en hoofdzakelijk verslag doen van de schone schijn van een groepje vrienden dat tot ‘upper class’ van Savannah behoort, maar ook van een aantal seksuele uitspattingen. Pas in de loop van het derde deel krijgt de lezer toch de indruk iets van een thriller te lezen, er doet zich dan het een en ander voor dat bij een enkeling wat spanning op kan roepen. De auteur maakt dan tevens gebruik van enkele cliffhangers, met dien verstande dat die er niet voor zorgen dat er een echt spanningsveld ontstaat.

Het verhaal draait om een beperkt aantal personages, wat ervoor zorgt dat het overzicht te allen tijde behouden blijft. Deze personages doen zich echter anders voor dan ze werkelijk zijn en daardoor komt zo goed als niemand sympathiek over. Hoewel de auteur dat niet laat doorschemeren, merk je desondanks al snel dat een paar van hen een verleden hebben waarover ze het niet willen hebben. Wat dit precies is, wordt gedurende de plot en dan met name in het derde deel steeds duidelijker. Een echte verrassing is het echter niet, want de lezer kan het meeste daarvan al van heel ver zien aankomen. Verder blijven ze, en dat geldt in feite voor allemaal, nogal aan de oppervlakkige kant. Slecht sporadisch gunt Pinborough de lezer een klein kijkje in hun verleden, maar eigenlijk blijft hun huidige leven ook redelijk onderbelicht.

De schrijfstijl van de auteur kan er over het algemeen wel mee door, hoewel het zo nu en dan wel wat klinisch en kil overkomt. Alsof het een opsomming van feiten is, het is daarom niet zo heel erg verwonderlijk dat de dialogen niet leven. Verder gebeurt er tot tweederde van het verhaal niet zo heel erg veel, het tempo is te traag en onverwachte plotwendingen blijven achterwege. Daarna komt er iets meer vaart in, er ontstaat een heel licht spanningsveld en, zoals eerder al aangehaald, een paar thrilleraspecten komen bovendrijven. Het neemt echter niet weg dat Over haar lijk een dun en veel te ver gezocht verhaal is dat op zich wel leesbaar is, maar niet voldoet aan de eisen die aan een goede thriller mogen worden gesteld.

Waardering: 2/5

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Boekinformatie
Auteur: Sarah Pinborough
Titel: Over haar lijk

ISBN: 9789044359114
Pagina’s: 384

Eerste uitgave: 2020

Gangsterland – Tod Goldberg


Beschrijving
Sal Cupertine is een beruchte maffiamoordenaar in Chicago. De politie weet nooit ook maar bij hem in de buurt te komen. Totdat hij zichzelf een keer verliest en drie undercover FBI-agenten vermoordt. Sal stemt in met een wild plan om zijn huid te redden. Wat plastische chirurgie en een flinke studie later bestaat Sal Cupertine bestaat niet meer. Hij is rabbijn David Cohen geworden, voorganger van een grote synagoge in Las Vegas. Hij geniet van zijn nieuwe rol en citeert naar hartenlust uit de Thora, al slipt er wel eens een tekst van Bruce Springsteen tussendoor. Maar de maffia van Las Vegas heeft grote plannen met de rabbijn. En de FBI-agent die op eigen houtje achter hem aan zit, lijkt evenmin van plan Sal met rust te laten…

Recensie
Hoewel Tod Goldberg in de Verenigde Staten een bestsellerauteur is, is hij in Nederland nog vrij onbekend. Gangsterland is zijn eerste in het Nederlands vertaalde boek en is 2016 uitgebracht. In zijn eigen land schreef hij onder meer romans, essays, korte verhalen en non-fictie. Ook schrijft hij publicaties voor een aantal magazines en kranten. Voor een aantal daarvan heeft hij prijzen gewonnen en ook voor sommige boeken heeft hij nominaties en prijzen ontvangen. Daarnaast doceerde hij creatief schrijven aan het Bennington College en startte hij in 2013 een podcast over boeken en schrijven.

De voor de maffia in Chicago werkende huurmoordenaar Sal Cupertine heeft bij een undercoveroperatie drie FBI-agenten en een informant vermoord. Om in leven te kunnen blijven moet hij uit beeld verdwijnen. De maffiafamilie maakt bekend dat Sal overleden is, maar in werkelijkheid vlucht hij naar Las Vegas. Daar neemt hij, na wat plastische chirurgie, een andere identiteit aan en leeft hij verder onder de naam David Cohen, rabbijn van een grote synagoge. De plaatselijke maffiabaas heeft grote plannen met hem, maar het blijkt dat Jeff Hopper, een uit de gratie gevallen FBI-agent jacht op hem maakt.

Het verhaal begint met een proloog waarin de lezer kennismaakt met de huurmoordenaar Sal Cupertine. In dit begin wordt ook verteld waarom hij Chicago overhaast moet ontvluchten en er daarom niet meer terug kan keren. Dat het verhaal voor het grootste deel vanuit het perspectief van een huurmoordenaar wordt verteld is redelijk origineel, dat komt namelijk niet veel voor. Een paar hoofdstukken worden echter verteld vanuit het oogpunt van Jeff Hopper. Het merendeel van die hoofdstukken, en ook het begin van het verhaal, hebben het meeste weg van een thriller, hoewel dat erg minimaal is. De rest is vooral een uiteenzetting van het reilen en zeilen van de maffia, hoe het er bij hen achter de schermen aan toegaat, maar ook wat het inhoudt om bij de Joodse gemeenschap te horen. Daarvoor heeft de auteur wel erg veel woorden nodig en zorgt het voor de nodige vertraging in het verhaal. Een van de gevolgen daarvan is dat het nergens spannend wordt en ook niet overal even boeiend is.

Gangsterland is niet het meest eenvoudige en toegankelijke boek om te lezen. Goldberg maakt vaak gebruik van lange zinnen, soms zijn deze wel heel erg lang, en het is niet altijd even duidelijk wat hij, of beter gezegd, zijn personage bedoelt of beweegt. Het idee achter het verhaal vergoedt heel veel, want dat is ook origineel en in zekere zin boeit het, ondanks de kritische opmerkingen, toch ook wel weer. Het maakt de lezer namelijk nieuwsgierig naar het wel en wee van David, maar ook of het Hopper lukt om zijn verblijfplaats te vinden. Ondanks de ontbrekende spanning zorgt dit dan wel weer voor een heel kleine spanningsboog.

De plot van het verhaal is overigens prima opgezet en met Cupertine en Hopper heeft de auteur een tweetal interessante personages neergezet. Er komen echter wel wat onwaarschijnlijkheden in Gangsterland voor, want de echte maffia zal in veel gevallen veel zorgvuldiger, en zeker anders, met bepaalde zaken omgaan dan in dit boek gebeurt. Misschien dat het boek daarom ook nog wel eens als persiflage gezien kan worden. Hoewel er dus wel wat op het verhaal aan te merken is, is het niet zo dat de auteur er niks van gebakken heeft. Het is gewoon een aardig verhaal, niets meer en ook niets minder.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Tod Goldberg
Titel: Gangsterland

ISBN: 9789021400501
Pagina’s: 397

Eerste uitgave: 2016

Jij – Zoran Drvenkar


Beschrijving
Neem een man die door heel Duitsland reist en geen genade kent. Waar hij komt blijft niemand in leven. Noem hem ‘de reiziger’ en vrees hem. Neem vijf vriendinnen die de chaos binnenlaten en op de vlucht slaan. Noem hen ‘de lieve sloeries’ en mijd hen. Neem een vader die wordt achtervolgd door door het verleden en over lijken gaat om zijn doel te bereiken. Stel je voor dat hij tegen elke prijs de vijf vriendinnen wil grijpen. Noem hem ‘de rekenaar’ en mijd ook hem. Allen bewegen zich naar elkaar toe, gedreven door wraakzucht en zich onbewust van het feit dat JIJ ze observeert…

Recensie
Op zijn derde verhuisde de in Kroatië geboren Zoran Drvenkar met zijn ouders naar Duitsland en op zijn dertiende schreef hij zijn eerste gedicht. Het duurde vervolgens negen jaar voordat hij besloot om als freelance schrijver aan het werk te gaan. Hij is veelzijdig en schrijft onder andere kinderboeken, romans en thrillers. Onder het pseudoniem Victor Caspak & Yves Lanois schreef hij in 2004 het kinderboek Die Kurzhosengang en ontving daarvoor een jaar later de Duitse jeugdliteratuurprijs. Zijn eerste roman, Sorry, verscheen in 2010 en twee jaar later kwam Jij uit.

Hij wordt De Reiziger genoemd en door te moorden laat hij regelmatig van zich horen. Waar hij moordt, blijft niemand in leven. Hij boezemt angst in, maar lijkt eveneens tot een legende uit te groeien. Dan zijn er ook nog vijf vriendinnen, ze vluchten met vijf kilo heroïne in hun bagage weg uit Berlijn. Ze worden achterna gezeten door Ragnar, een nietsontziende crimineel die de meisjes wil vinden en daarbij ook zijn heroïne terug wil hebben. Het onvermijdelijke gebeurt, want in Noorwegen kruist hun pad. En de lezer (jij) is hier getuige van.

Het verhaal bestaat uit drie delen, waarbinnen het wordt verteld vanuit diverse perspectieven, waarbij het bijzondere is dat daarbij alleen de persoonlijke voornaamwoorden je en jij gebruikt worden. Dit is een ongebruikelijk, maar zeker interessante en boeiende benadering. Deze opzet zorgt er wel voor dat de lezer al vanaf het begin bij het wel en wee van de personages betrokken is. Of ze zich nu aan de goede of minder goede kant van de scheidslijn van goed en kwaad bevinden, maakt daarbij niet uit. Drvenkar heeft het verder dusdanig ingekleed dat je al meteen nieuwsgierig gemaakt wordt, vooral naar de persoon achter De Reiziger.

Gedurende de plot wordt er steeds meer over deze mysterieuze persoon bekend en wanneer de diverse verhaallijnen geleidelijk naar elkaar toegroeien, wordt het ook duidelijk wat hij met het geheel te maken heeft. Tot het moment daar is, zie je dat niet aankomen en kun je geen enkel verband ontdekken. Dat geldt aanvankelijk ook voor de andere subplots, het lijkt er in beginsel helemaal niet op dat er een link met elkaar is. Maar juist wanneer je het niet verwacht, wordt het helder wat de exacte connectie is. Dit heeft de auteur op een erg subtiele en slimme manier in de plot verwerkt.

De eerste hoofdstukken, op dat van De Reiziger na, heeft het verhaal nog geen echte thrillerelementen. Hierdoor lijkt het even op gang te moeten komen. Stapsgewijs wordt het echter steeds spannender, eerst onderhuids, maar later is er ook sprake van actiespanning. Hoe verder de plot komt, hoe meer onverwachte wendingen. Daarnaast neemt het aantal hoofdstukken dat met een cliffhanger eindigt ook toe. Dit is goed voor de spanningsboog. Jij heeft van meet af aan al een behoorlijk tempo, dat af en toe zelfs nog toeneemt. Het gaat echter niet zover dat het een achtbaan is die niet meer gestopt kan worden, de snelheid blijft te allen tijde acceptabel waardoor het een goed bij te houden verhaal is.

Het lijkt er misschien op dat Jij een ingewikkeld verhaal is om te volgen. Daar is echter geen enkele sprake van. Omdat boven ieder hoofdstuk de naam van het vertellende personage vermeld is, kan daar geen misverstand over ontstaan. Toch is het, maar dan alleen omdat er erg veel gebeurt, goed om de aandacht erbij te houden. Het zou immers jammer zijn om iets te missen waardoor je het verhaal anders zou kunnen gaan interpreteren. Dat is spijtig voor jezelf, maar ook voor Drvenkar, wiens tweede roman zeer origineel en lezenswaardig is.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Zoran Drvenkar
Titel: Jij

ISBN: 9789029578493
Pagina’s: 528

Eerste uitgave: 2012

Zij die zwijgt – Samantha Stroombergen


Beschrijving
Op een zeer koude nacht strompelt een jonge vrouw met een bloedende hoofdwond en zonder schoenen langs de Leidse grachten. Ze wordt naar het ziekenhuis gebracht, waar ze zich hult in hardnekkig stilzwijgen. Rechercheur Léon Coeur wordt erbij gehaald, maar als blijkt dat de -gewonde vrouw de verloofde is van een bekende politicus, moet hij de zaak overdragen aan een rivaal.

Ondertussen wordt het lichaam van de populaire YouTuber Ceyda Yilmaz in haar huis aangetroffen. Léon onderzoekt samen met zijn nichtje Hanna, studente criminologie, de plaats delict. Als ze daar een cryptisch bericht van de moordenaar vinden, komen ze erachter dat er misschien een verband is met de mishandelingszaak. Ceyda is waarschijnlijk niet het eerste dodelijke slachtoffer, en als Léon en Hanna niet opschieten ook niet het laatste…

Recensie
Al op achtjarige leeftijd droomde Samantha Stroombergen ervan om schrijver te worden en op de middelbare school wist ze zeker dat ze het wilde. In 2018 debuteerde ze met de thriller De witte kamer, waarvoor ze een jaar later De Gouden Strop, een prijs voor de beste (oorspronkelijk) Nederlandstalige spannende roman, won. Ze was de jongste winnaar ooit en het betekende een flinke stap voorwaarts in haar nog prille carrière als auteur. In 2020 verscheen Zij die zwijgt, het tweede deel met rechercheur Léon Coeur en zijn nicht Hanna Gosselaer.

Na een avondje uit treffen Hanna en haar vriendin Sophie een strompelende jonge vrouw aan. Ze draagt geen schoenen en heeft een bloedende wond aan haar hoofd. De vrouw wordt naar het ziekenhuis gebracht, maar vertelt niets over wat haar is overkomen. Rechercheur Léon Coeur wordt erbij gehaald, maar een collega krijgt de zaak toebedeeld. Niet veel later wordt het lichaam van Ceyda Yilmaz, een YouTube-ster, gevonden. Léon krijgt deze zaak in handen en samen met zijn team komt hij erachter dat er een mogelijk verband bestaat met de zwijgende vrouw. Dan blijkt ook dat er nog een slachtoffer gevallen is en dat er mogelijk nog een moord volgt.

Een bezwaar van terugkerende personages in thrillers is nog weleens dat een volgend deel van de serie verdergaat waar het vorige is gebleven. Dik kan soms verwarrend zijn als je later instapt en de voorgaande boeken uit de reeks niet gelezen hebt. In Zij die zwijgt maken Léon Coeur en Hanna Gosselaer voor de tweede keer hun opwachting, maar daar is zo goed als niets van te merken. De verhaallijn is opzichzelfstaand en als het nodig is, en dat is niet zo heel erg vaak, geeft Stroombergen wat achtergrondinformatie uit het eerste deel. Als lezer krijg je in ieder geval nooit het gevoel iets te missen, dus goed dat de auteur hiervoor gekozen heeft.

Na een interessante proloog waarin al een heel klein beetje spanning te bespeuren is én waarvan je je afvraagt wat er precies is gebeurd, begint het eigenlijke verhaal. Dat begint nog vrij gewoon, maar nadat Hanna en Sophie de gewonde vrouw aantreffen, gaat het intrigeren, vooral omdat ze in alle toonaarden blijft zwijgen en niemand haar aan de praat krijgt. De politie wil weten wat haar overkomen is, maar de lezer wil dat ook. Dat maakt nieuwsgierig, maar hoe verder de plot vordert, hoe meer je over haar te weten komt. Dit komt vooral door de paar flashbacks naar niet eens zo heel erg lang geleden.

Zij die zwijgt wordt voor het grootste deel verteld vanuit het perspectief van Léon en Hanna en af en toe is er een hoofdstuk vanuit een ik-figuur, de dader. Deze opzet zorgt er, samen met een aantal onverwachte plotwendingen en cliffhangers, voor dat er een lichte spanningsboog ontstaat. Op ene een enkel moment na staat het verhaal niet bol van actiespanning. Het moet het grotendeels hebben van het politieonderzoek, het mysterie rond de zwijgende vrouw en enkele privézaken van sommige personages. Toch verveelt het geen moment, want er gebeurt voldoende om de lezer bij de les te houden.

De hoofdpersonages Léon en Hanna hebben in vergelijking met De witte kamer, het eerste boek waarin ze te bewonderen waren, wat meer diepgang gekregen. Ze hebben een overduidelijke ontwikkeling doorgemaakt. Daarnaast zijn er ook een paar anderen wier rol er mag zijn, zij verdienen het dat ze in het volgende deel, want dat komt er, een iets groter aandeel krijgen. Het verhaal heeft wel een paar minimale clichés die vaker in thrillers voorkomen, maar dat is geenszins storend, het hoort er eigenlijk een beetje bij. Zij die zwijgt is al met al een toegankelijk rechttoe rechtaan verhaal waarvan de deur aan het eind ook nog eens een klein beetje openstaat.

Waardering: 4/5

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Boekinformatie
Auteur: Samantha Stroombergen
Titel: Zij die zwijgt

ISBN: 9789022583210
Pagina’s: 352

Eerste uitgave: 2020