De dagen – Anita Larkens


Beschrijving
Tijdens een voorjaarsnacht verdwijnen de kleuters Frida en Mees uit het huis van hun moeder. Beide ouders, Maud en Maarten, zijn de eerste verdachten. Hoewel de ex-geliefden al meer dan een jaar uit elkaar zijn, brengt het noodlot hen weer samen.

In de dagen en weken die volgen, wordt er met man en macht naar de kinderen gezocht. Vanaf het begin duiken de media bovenop het verhaal van de losbandige, jonge moeder die in het openbaar haar tranen niet toont. Maar waar moet je beginnen als het spoor al bij de voordeur eindigt?

Recensie
Voordat Anita Larkens in 2001 als auteur haar debuut maakte, was ze reclameschrijfster en redacteur van een plaatselijk weekblad. Na haar eerste boek, De volmaakte vrouw, raakte het schrijven wat naar de achtergrond en werkte ze in loondienst. Toch wilde ze het schrijven weer oppakken. Het begon met een aantal journalistieke artikelen en het optekenen van levensverhalen. Larkens heeft zelfs nog een cursus creatief schrijven gegeven. Omdat ze vond dat ze een goede basis had, besloot ze om weer een ‘echt’ boek te maken. Dat was de thriller Schaduwdochter. In maart 2017 verscheen haar derde thriller, De dagen, dat volgens de auteur zelf wel eens haar definitieve doorbraak kan betekenen.

Op een vroege voorjaarsochtend in mei ziet Maud dat haar twee kinderen, Frida en Mees, niet in hun slaapkamer zijn. Wel stond het raam open en was de hor weg. De schrik slaat haar om het hart omdat niemand weet waar de kinderen gebleven zijn. Maud neemt onmiddellijk contact op met haar man Maarten, van wie ze ongeveer een jaar gescheiden woont. Maarten komt naar haar toe en vanaf dat moment zijn ze weer samen. Voor de politie zijn de ouders echter de eerste verdachten en wordt er massaal naar de kinderen gezocht. Alles wordt bemoeilijkt doordat de diverse media het soms losbandige gedrag van Maud gebruiken om haar te veroordelen. Dat ieder spoor van de verdwijning in haar huis ophoudt, werkt ook niet in haar voordeel.

Het verhaal van de dagen is gedeeltelijk geïnspireerd op de verdwijning van twee kinderen in New York in 1965. Ook zij verdwenen tijdens een voorjaarsnacht uit het appartement van hun moeder, die hierna tevens verdacht werd. In feite is dit de enige overeenkomst, want alles wat verder in De dagen gebeurt is fictie. Maar, en daaraan is te merken dat Larkens zich door die Amerikaanse geschiedenis heeft laten inspireren, het is onvoldoende vernederlandst. Het gedrag van de personages, het overdrijven van een aantal situaties en een aantal ongeloofwaardigheden hebben te veel weg van afleveringen uit een slechte Amerikaanse televisieserie.

Op het feit dat Anita Larkens zich heeft laten inspireren op de Amerikaanse verdwijning is natuurlijk niets tegen. Het is zelfs begrijpelijk, want het leent zich er in principe wel voor om er een spannend en eventueel deels aangrijpend verhaal van te maken. Helaas is dit de schrijfster niet gelukt. Pas op tweederde lijkt er iets van spanning te ontstaan, maar dat blijkt van korte duur te zijn. Ondanks het ontbreken van de broodnodige plotwendingen heeft de schrijfster één verrassing in petto. Deze doet zich aan het eind van het boek voor. Te weinig, maar vooral veel te laat om het verhaal te redden. Het ontbreken van deze belangrijke elementen heeft tot gevolg dat het verhaal voortkabbelt als een te langzaam stromende rivier.

Larkens heeft ervoor gekozen dat het verhaal vanuit het perspectief van diverse personages verteld wordt. Van een aantal van deze personages wordt tijdens het lezen echter niet duidelijk wat ze met dat verhaal te maken hebben. De lezer kan daardoor de indruk krijgen dat dit vooral gedaan is om het boek te vullen en dus blijft het onderbelicht wat hun werkelijke rol in het geheel is. In de ontknoping wordt het bijzondere gedrag van Maarten, waarover tijdens het lezen vragen oprijzen, gelukkig wel verklaard. Een goede keuze van de schrijfster om dit dan pas te doen.

De dagen is een boek dat in een prettige en bijzonder gemakkelijk leesbare stijl  geschreven is. Toch heeft het niet de diepgang die je van een literaire thriller, want zo wordt het aangemerkt, verwacht. Larkens weet hoe ze een verhaal vertellen moet, maar zal, wil ze het grote publiek bereiken, meer moeten laten zien dat ze nu gedaan heeft.

(Dit boek heb ik gelezen voor de blogtour die door uitgeverij De Crime Compagnie georganiseerd is.)

Waardering: 2,5/5

Boekinformatie
Auteur: Anita Larkens
Titel: De dagen

ISBN: 9789461092083
Pagina’s: 347

Eerste uitgave: 2017

De verdenking – Friedrich Dürrenmatt


Beschrijving
Een oude, ongeneeslijk zieke politiecommissaris jaagt vanuit zijn bed op een voormalige SS-kamparts. Hij komt in diens ziekenhuis terecht, en vanaf dat moment begint een bloedstollend gevecht van de gerechtigheid tegen het kwaad. Lange tijd is niet duidelijk wie er zal winnen.

Recensie
Nadat hij in Bern het gymnasium bezocht, studeerde domineeszoon Friedrich Dürrenmatt aan de universiteit van Zürich waar hij onder andere filosofie, theologie en germanistiek studeerde. Hij behaalde geen diploma, werkte vervolgens als journalist, schreef voor het cabaret en ging later ook over tot het schrijven van toneelstukken en misdaadromans. Vervolgens groeide hij uit tot een de belangrijkste Zwitserse auteurs van de twintigste eeuw. Zijn internationale doorbraak kwam met de tragikomedie Der Besuch der alten Dame. Het in 1953 geschreven Der Verdacht is in 2017 in het Nederlands heruitgegeven onder de titel De verdenking. In 1986 ontving Dürrenmatt de Georg-Buchner-Preis, de belangrijkste literatuurprijs in Duitsland.

Commissaris Bärlach is begin november 1948 in het ziekenhuis opgenomen als gevolg van een ongeneeslijke ziekte. Terwijl hij in zijn bed ligt, bladert hij het drie jaar oude tijdschrift Life door. Een foto die hij in het blad ziet, wekt zijn belangstelling. Bärlach is ervan overtuigd dat een voormalige SS-kamparts op de foto afgebeeld staat. Deze arts zou zelfmoord hebben gepleegd, maar Bärlach is daar niet van overtuigd. Daarom is hij vastberaden de arts, die nu een privé-kliniek runt, te vinden en te ontmaskeren. Hij gaat  daarin zelfs zo ver dat hij zich in de kliniek laat opnemen. Vanaf dat moment is de commissaris niet zeker van zijn leven en is het eveneens onduidelijk wie aan het langste eind zal trekken.

In de eerste zin van het verhaal wordt het jaartal 1948 genoemd en met de wetenschap dat het boek in 1953 geschreven is, kan de lezer verwachten dat de schijfstijl ook de sfeer van deze jaren veertig of vijftig heeft. Hier is echter geen enkele sprake van. Het verhaal heeft een stijl die misschien niet helemaal eigentijds genoemd kan worden, maar er is geenszins sprake van een achterhaald taalgebruik. Dit wil niet zeggen dat niet te merken is dat het verhaal zich een kleine zeventig jaar eerder afspeelt. De sfeer die het oproept doet namelijk denken aan die in de boeken van Georges Simenon. Neem bijvoorbeeld commissaris Maigret, dat is een gemoedelijk en bedaard man. Datzelfde kan in De verdenking gezegd worden van Bärlach.

Het is nu in feite een kleine stap naar het personage Bärlach. Hoewel er niet veel over hem bekend wordt gemaakt, krijgt de lezer toch voldoende achtergrondinformatie over hem om het verhaal de diepgang te geven die het nodig heeft. Weten of Bärlach getrouwd is of wat hij in zijn eigen tijd doet, is immers volstrekt overbodig en zou niets aan het wezenlijke verhaal toevoegen. Dürrenmatts keuze om dat weg te laten is de juiste geweest. Opvallend is het cynisme van de commissaris en dat komt vooral tot uiting in de dialogen met zijn behandelend arts.

Misschien gaat het wat te ver om Bärlach te vergelijken met de beroemde nazi-jager Simon Wiesenthal, maar een kleine overeenkomst is er zeker. Beiden zijn namelijk vastberaden om de gerechtigheid te laten zegevieren. Een andere vergelijking die gemaakt kan worden, is die tussen de kamparts en Joseph Mengele. Deze twee nazi’s voerden experimenten uit die vaak tot de dood van de slachtoffers leidden. Of dit een bewuste keuze van Dürrenmatt geweest is, valt echter niet te zeggen. Het geeft het verhaal in ieder geval een extra dimensie.

De verdenking is geen verhaal dat het moet hebben van zijn snelheid. Niet erg, want het subtiele en soms ragfijne spel dat Bärlach speelt om de voormalig kamparts te ontmaskeren is dermate intrigerend dat het van begin tot eind blijft boeien. In dit spel krijgt de politieman hulp, maar ook tegenwerking, van een aantal duistere en bijzonder markante figuren. Hierdoor kent het verhaal een paar verrassende en interessante ontwikkelingen. Hoewel het zeker geen thriller is, heeft het boek wel degelijk spanning. Dit komt vooral door de opbouw van het verhaal, de manier waarop de auteur naar de ontknoping toewerkt en de vraag of de commissaris in zijn missie zal slagen.

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Friedrich Dürrenmatt
Titel: De verdenking
ISBN: 9789025306519
Pagina’s: 160

Eerste uitgave: 2017

Een onverwacht genoegen – Amanda Kyle Williams

een-onverwacht-genoegen
Beschrijving
Een psychopatische seriemoordenaar zaait dood en verderf onder de bevolking van Atlanta. De lichamen van de slachtoffers vertonen naast messteken ook sporen van beten. Als er bij de afdeling Moordzaken een brief van de mogelijke dader binnenkomt met de tekst Ben ik de vreemdeling die je zoekt?, schakelt rechercheur Rauser zijn goede vriendin Keye Street in. Keye heeft haar eigen detectivebureau, dat ze oprichtte nadat ze bij de FBI werd ontslagen vanwege haar drankprobleem.

Dan komt er een nieuwe brief van de dader met daarin een verwijzing naar de reden van Keyes ontslag bij de FBI. De moordenaar is angstvallig goed op de hoogte van haar privéleven…

Recensie
Voordat Amanda Kyle Williams met schrijven van boeken begon, heeft ze onder andere gewerkt als huisschilder, vertegenwoordiger en koerier. Ook heeft ze bijdragen geleverd aan verhalenbundels en werkte ze als freelance schrijver voor de Atlanta Journal-Constitution. Van 1990 tot 1993 schreef Williams de uit vier delen bestaande, maar niet zo succesvolle, serie over CIA-spion Madison McGuire. In 2010 volgde haar thrillerdebuut, Een onverwacht genoegen. Dit is het eerste boek met privédetective Keye Street als belangrijkste personage. Met dit thrillerdebuut kwam ze meteen op de shortlist voor de Townsend Prize for Fiction en de Shamus Award terecht.

Keye Street is, nadat ze bij de FBI is ontslagen, een eigen detectivebureau begonnen. Ze krijgt diverse opdrachten zoals het arresteren van gezochte criminelen, het afleveren van dagvaardingen en nog meer soortgelijke taken. Af en toe heeft ze een wat grotere opdracht. Meestal op verzoek van haar vriend en rechercheur Aaron Rauser van de Atlanta Police Department. Wanneer Atlanta wordt opgeschrikt door een seriemoordenaar schakelt Rauser de hulp van Keye opnieuw in. Deze moordenaar heeft een identieke werkwijze en laat beten achter op het lichaam van de slachtoffers. Als Street op een dag een brief van de dader ontvangt, komt het voor haar allemaal wel heel erg dichtbij. Want de moordenaar weet wel heel erg veel over haar privéleven.

Het grootste deel van het verhaal wordt verteld vanuit het perspectief van Keye Street, de privédetective. Daarin wordt, in de ik-vorm, verteld wat de reden is dat ze voor dit vak gekozen heeft, wat ze daarin meemaakt en wat haar relatie is met een aantal andere personages. Aangezien dit de eerste thriller is waarin Keye het belangrijkste personage is, wordt dat gedurende het verhaal steeds meer uitgewerkt. Ook de moordenaar heeft, maar dan veel bescheidener, een verhaal. Dit is in de vorm van een blog en daarin wordt beschreven hoe de moorden tot stand komen en worden gepleegd.

Aanvankelijk is het even wennen aan de soms bijzondere en misschien wat eigenzinnige schrijfstijl van Williams, maar daarna merk je al snel dat deze stijl haar, en in feite ook Keye Street, kenmerkt. Bij vlagen is het verhaal doorspekt met humor en cynisme. Die karaktertrekken, zo blijkt steeds meer, horen onlosmakelijk bij het personage Street. Daarnaast is Een onverwacht genoegen een vlot geschreven thriller waarin ook meer dan voldoende spanning zit, regelmatig verrassende wendingen en een onverwachte ontknoping heeft.

De meeste personages komen geloofwaardig over en hebben ieder hun eigen en intrigerende persoonlijkheid. Toch bevat het verhaal wel een paar clichés, zoals het spel dat de seriemoordenaar met de politie en detective speelt. Aardig, maar niet origineel. Ook is het vreemd dat een privédetective mensen kan arresteren en daarvoor eveneens handboeien mag gebruiken. Wellicht dat de wetgeving in Atlanta dat toestaat, maar het komt wel wat merkwaardig over.

Aan Een onverwacht genoegen is, behalve de kennismaking met de personages, niet te merken dat het een debuut is. Street en Rauser hebben alles in zich om zich tot succesvolle seriepersonages te ontwikkelen. En Amanda Kyle Williams zal alle zeilen bij moeten zetten om het niveau van deze thriller op zijn minst te evenaren.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Amanda Kyle Williams
Titel: Een onverwacht genoegen

ISBN: 9789026134166
Pagina’s: 335

Eerste uitgave: 2011

Eva’s oog – Karin Fossum

evas-oog
Beschrijving
Als schilderes Eva Magnus met haar dochtertje Emma langs een rivier wandelt en het lichaam van een man in het water aantreft, neemt het leven van de alleenstaande moeder een tragische wending. Want alle sporen van deze moord en ook die op de prostituee Maja, enkele dagen daarvoor, leiden naar Eva. De manier waarop ze geprobeerd heeft haar geldzorgen te verlichten, dreigt haar leven te verwoesten.

Recensie
Een van de meest succesvolle Noorse auteurs is Karin Fossum, pseudoniem voor Karin Mathisen). Al op tienjarige leeftijd begon ze met het schrijven van poëzie en tien jaar later verscheen haar goed ontvangen dichtbundel Kanskje i morgen. In 1978 werd een tweede bundel gedichten uitgebracht, maar nadat deze flopte, richtte Fossum haar aandacht op haar gezin. In 1992 begon ze opnieuw met schrijven, hetgeen leidde tot de novelle I et annet lys. Haar internationale doorbraak kwam drie jaar later met haar thrillerdebuut Eva’s oog, met inspecteur Konrad Sejer. Hiervoor ontving ze de Glazen Sleutel en de Riverton-prijs voor de beste Scandinavische misdaadroman.

Nadat Eva Magnus samen met haar dochter Emma een wandeling langs de rivier heeft gemaakt, kijken ze nog even om naar het water. Ze zien dat er wat aan komt drijven. Het blijkt het lichaam van een man te zijn. Eva krijg de schrik van haar leven, want ze herkent de man. Een paar dagen eerder is Eva’s jeugdvriendin Maja, die ze vijfentwintig jaar niet gezien heeft, vermoord. Maja werkte clandestien als prostituee en stelde Eva voor om dat ook te gaan doen. Dat zou de oplossing zijn voor Eva’s geldproblemen. Na beide moorden staat het leven van Eva op zijn kop, want alle sporen van de moorden leiden naar haar en worden haar problemen alleen maar groter.

Eva’s oog begint met de kennismaking met de belangrijkste personages: kunstenares Eva Marie Magnus en inspecteur Konrad Sejer. Het verhaal wordt daardoor ook vanuit het perspectief van hen beiden verteld. Doordat de schrijfster voor deze opzet gekozen heeft, worden beide personages vrij goed uitgewerkt en komt de lezer voldoende over hen te weten om zich met hen te identificeren. Opvallend is dat iedereen, maar Sejer in het bijzonder, op een menselijke en sympathieke manier worden neergezet. Dat gebeurt zeker niet altijd.

De gehanteerde schrijfstijl is eenvoudig, vlot en ook verzorgd. Ondanks het over het algemeen trage tempo, iets dat vaak kenmerkend is voor Scandinavische thrillers, lukt het Fossum om de lezer te blijven boeien. Vanaf het begin is het overduidelijk dat Eva meer weet over de vermoorde man, misschien dat ze het zelfs op haar geweten heeft, maar of dat werkelijk zo is, wordt pas aan het eind van het boek duidelijk. Dit gegeven blijft de lezer intrigeren en ontstaat er een bepaalde, vooral onderhuidse, spanning.

Het verhaal speelt zich aanvankelijk in het heden af. Hierin vordert het onderzoek van Sejer gestaag en komt hij steeds dichter bij de dader. Halverwege het boek springt het terug naar de dag dat Eva Maja ontmoette. Vanaf dat moment wordt beschreven wat er in de paar dagen tussen deze ontmoeting en de vondst van de man in het water gebeurd is. Dan komt het weer in het heden terecht en bevindt de lezer zich in het gesprek dat Sejer met de dader heeft.

Ondanks de verrassende ontknoping zijn er toch een paar kanttekeningen te plaatsen. Want sommige van Eva’s gedragingen zijn nogal ongeloofwaardig, vooral die aan het eind van het verhaal. Ook de soms voorkomende naïviteit van Eva is een van de minpuntjes van het boek. Misschien begrijpelijk, maar het is net wat te veel van het goede en doet afbreuk aan haar personage. Konrad Sejer is daarentegen een interessante persoonlijkheid, waar in toekomstige boeken nog veel meer uit gehaald kan worden. Maar hoe dan ook heeft Fossum met Eva’s oog een verdienstelijk thrillerdebuut geschreven.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Karin Fossum
Titel: Eva’s oog

ISBN: 9789085490166
Pagina’s: 305

Eerste uitgave: 1995

Het dossier – Anya Niewierra

het-dossier
Beschrijving
De 46-jarige Josta Bresse wordt slachtoffer van een orgaanroof. De Nederlandse recherche stuit tijdens het onderzoek op het duistere DDR-verleden van Josta. Daarom keert Josta terug naar Oost Berlijn, waar ze destijds als kunstvervalser deel uitmaakte van de zogenaamde ‘Königstein Gruppe’. Dit team van vervalsers dat werkte in opdracht van het toenmalige DDR-regime, werd vlak voor de val van de Muur door de Stasi afgevoerd naar de gevangenis Hohenschönhausen. Reden: een geheim dossier.

25 jaar later blijkt Het Dossier nog steeds reden voor moord. Opgejaagd als een wild dier probeert Josta Bresse het Dossier in handen te krijgen, maar de macht van de daders blijkt groot. Enorm groot.

Recensie
Vrij uitzicht, het thrillerdebuut van Anya Niewierra, werd in 2013 goed ontvangen en meteen genomineerd voor de Debutantenprijs, de Schaduwprijs en de Beste Thriller. Vervolgens bleef het een paar jaar stil, maar begin 2017 verscheen haar tweede thriller Het Dossier. Omdat dit boek gebaseerd is op historische gebeurtenissen heeft de auteur een jaar lang research gedaan. Niemand minder dan Tomas Ross noemt het boek het spannendste dat hij sinds jaren gelezen heeft. Behalve schrijven, houdt Niewierra zich ook bezig met schilderen en is ze in het dagelijks leven directeur van de VVV Zuid-Limburg.

De uit de voormalige DDR afkomstige Josta Bresse wordt op een middag wakker en merkt dat het tien dagen later is dan de dag dat ze naar bed ging. Ze ziet ook dat ze een litteken heeft dat er eerst niet was. Het blijkt dat er een nier bij haar weggehaald is. Ze doet aangifte en tijdens het onderzoek begint de recherche aan haar identiteit te twijfelen. Om aan te tonen dat ze is wie ze is, keert Josta terug naar Oost-Berlijn, waar ze destijds als kunstvervalser moest werken en in Hohenschönhausen gevangen gezeten heeft. De reden van deze gevangenschap was een geheim dossier. Omdat er nog steeds een dodelijke jacht op dit dossier wordt gemaakt, wil Josta het bemachtigen. Dat blijkt echter niet geheel zonder gevaar te zijn.

Het verhaal in Het dossier, en dat is al meteen vanaf het begin duidelijk, wordt verteld vanuit twee perspectieven. Het ene, dat cursief gedrukt is, vanuit het gezichtspunt van Josta’s bewaker annex ondervrager. Het andere wordt verteld door de ogen van Josta zelf. Het begin van beide verhalen zorgt er al direct voor dat de lezer wil weten wat er gebeurd is, waarom Josta gevangen gezeten heeft en waarom ze het slachtoffer geworden is van orgaanroof. Ook de titel van het boek roept aanvankelijk wat vragen op (welk dossier wordt bedoeld?), maar gedurende het verhaal wordt steeds duidelijker om welk dossier het werkelijk gaat. Dit (nog) niet weten, zorgt er wel voor dat het boek je van aanvang aan in de greep heeft en dat het blijft intrigeren.

Dat Anya Niewierra een jaar lang research heeft gedaan, is door het hele boek voel- en merkbaar. De feiten kloppen en de lezer krijgt nergens het gevoel dat het een fictief verhaal is. Het is van begin tot eind geloofwaardig en omdat het zo levensecht beschreven is, is er weinig voor nodig om je de gruwelijkheden die zich in de DDR hebben afgespeeld voor te kunnen stellen. Ook de achterdocht, het wantrouwen, en de angstcultuur die er destijds geheerst moeten hebben, worden buitengewoon goed weergegeven.

Vaak kent een thriller, en dat is dan ook het specifieke kenmerk van dat boek, één soort spanning. In Het Dossier is echter sprake van verschillende spanningsvelden. Want zowel de psychologische als de actiespanning komen in het verhaal voor. Beide worden gekenmerkt door diverse plotwendingen, maar, en dat maakt dat het boek meer is dan thriller alleen, ook door heftige momenten. Niewierra weet in het verhaal ook de gevoelens van de personages uitstekend over te brengen. Door deze elementen te combineren krijgt het verhaal beduidend meer diepgang. Dit wil niet zeggen dat het een zwaar en moeilijk verhaal is, dat is het niet. De schrijfstijl is prettig en realistisch en daardoor leest het bijzonder vlot.

Een aanbeveling door een gelouterde auteur, in dit geval Tomas Ross, wil niet altijd zeggen dat een boek werkelijk sterk of bijzonder is. Wat Het Dossier betreft, heeft Ross voor de volle honderd procent gelijk. Het ís namelijk een parel binnen de Nederlandstalige misdaadliteratuur. Niewierra’s thrillerdebuut was al een succes, Het Dossier kan dit alleen maar overstijgen.

Waardering: 5/5

Boekinformatie
Auteur: Anya Niewierra
Titel: Het dossier

ISBN: 9789085164210
Pagina’s: 400

Eerste uitgave: 2017

Alle middelen toegestaan – Jenny Rogneby

alle-middelen-toegestaan
Beschrijving
Zonder betrouwbare medestanders lukt de overval op een geldtransport nooit. Maar hoe vind je die zonder zelf ontdekt te worden? Haar zoon Benjamin is dood, haar huwelijk is op de klippen gelopen en ondanks een lucratief bijbaantje als topcrimineel heeft politie-inspecteur Leona Lindberg torenhoge schulden. Bovendien laat het verleden haar niet met rust. Niet alleen blijven de dromen over Benjamin haar achtervolgen, ze wordt ook achternagezeten door een schuldeiser. Om haar oude leven van zich af te schudden bedenkt ze een manier waarmee ze geld kan verdienen. Leona weet de nodige handlangers te strikken om haar criminele plan tot uitvoer te brengen. Maar of die te vertrouwen zijn? 

Recensie
Jenny Rogneby was nog maar vijf jaar oud toen haar ouders haar muzikale talent ontdekten. Ze kreeg meteen piano- en danslessen en daarmee was dat de aanzet tot een carrière als popartiest. In Zweden is ze vooral bekend van de meidengroep Cosmo4, maar haar grootste succes was dat ze in het voorprogramma van Michael Jackson mocht optreden. Vanwege haar groeiende interesse in het menselijk gedrag begon ze een studie criminologie, sociologie, rechten en psychologie en werd later criminoloog. Haar werk bij de politie van Stockholm inspireerde haar om met schrijven te beginnen. Ze creëerde het personage Leona dat in het thrillerdebuut, De teerling is geworpen, haar opwachting maakte. Alles middelen toegestaan is Rogneby’s tweede boek en verscheen begin 2017.

In de binnenstad van Stockholm, vlak bij het parlementsgebouw, brengt een man een bomgordel tot ontploffing. Hij overleeft het en inspecteur Leona Lindberg krijgt de opdracht hem te ondervragen. Hoewel men aan een terroristische aanslag denkt, is Leona daar niet van overtuigd. Ze moet nu zien de waarheid te achterhalen. Een ander probleem is de enorme schuld die ze heeft. Haar schuldeiser blijft haar benaderen en eist aflossing van die schuld. Om daar voorgoed van af te zijn, maar ook om een nieuw leven te beginnen, verzint ze een niet te mislukken plan waarmee veel geld te verdienen valt. Voor de uitvoering daarvan heeft ze wel de hulp nodig van een aantal kleine criminelen. Maar zal het allemaal zo vlekkeloos verlopen als Leona in gedachten heeft?

Als dit een eerste kennismaking met Leona Lindberg is, kun je in het begin van het verhaal de indruk krijgen dat ze niet onderdoet voor een groot aantal andere fictieve rechercheurs en politie-inspecteurs. Ze is eigenzinnig, heeft privéproblemen, is in behandeling bij een therapeut en is bovengemiddeld goed in haar werk. Toch is ze in één opzicht anders dan de anderen. Want Leona houdt er een dubbelleven op na. Ze is, behalve handhaver van de wet, ook iemand die het daar niet zo nauw mee neemt. Dat maakt haar als personage een stuk interessanter en is daardoor net iets anders dan de rest.

Alle middelen toegestaan is het tweede boek in de nieuwe Leona-serie en, zoals zo vaak in een reeks, kan de lezer zich niet aan de indruk onttrekken dat er verdergegaan wordt waar het vorige boek geëindigd is. In dit geval rijst de vraag wat er gebeurd kan zijn waardoor Leona het zo ver heeft laten komen dat ze de criminaliteit omarmt. Toch is het niet zo dat het gevoel ontstaat erg veel te missen. Rogneby heeft er namelijk voor gekozen zoveel mogelijk uit te leggen waardoor je wel begrijpt wat er gebeurd is. Omdat het verhaal in wezen op zichzelf staand is, is het dus geen enkel probleem dit boek los van het eerste te lezen. Toch helpt het in volgorde lezen wel om het gedrag van Leona beter te doorzien en te begrijpen.

Het boek kent diverse verhaallijnen waarvan er twee vanuit het perspectief van Leona worden verteld. Deze zijn in de ik-vorm geschreven, de overige in de derde persoon. Daardoor bestaat er nooit verwarring wie de verteller is. Het lijkt erop dat de verhalen niets met elkaar te maken hebben, maar hoe dichter de ontknoping in het zicht komt, komen ze op een ragfijne manier toch bij elkaar. Dat gaat gepaard met een aantal verrassende wendingen en in spanning toenemende momenten. De climax vindt plaats aan het eind van het verhaal. Daarin wordt het tempo opgevoerd en nemen de spannende situaties zienderogen toe.

Ook nu lijkt het erop dat dit een afgerond verhaal is, maar schijn bedriegt. Het laatste hoofdstuk geeft een uitstekende opening waar in het volgende boek op doorgegaan kan worden. Rogneby zal er dan wel goed aan doen langdradige stukken tekst, die soms in Alle middelen toegestaan voorkwamen, te vermijden. Het boek zal dan alleen maar in kracht winnen.

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Jenny Rogneby
Titel: Alle middelen toegestaan
ISBN: 9789044627930
Pagina’s: 445

Eerste uitgave: 2017

Vervoering – Shantie Singh

vervoering
Beschrijving
In 1912 reist de achttienjarige Ramdew per schip van India naar Suriname. Hij is geronseld om als arbeidskracht op een suikerplantage te werken. De bazen slagen er niet in om de even koppige als charismatische jongeman te breken. Dromen, verhalen, rechtvaardigheidsgevoel en de liefde houden Ramdew op de been. Hij wordt een man met aanzien in de Hindoestaanse gemeenschap, de stamvader van generaties bijzondere mensen die onder alle omstandigheden houvast hebben aan hun dromen en verhalen. Ook, of juist, degenen die naar Nederland vertrekken.

Recensie
Taal heeft de mogelijkheid mensen anders naar dingen te laten kijken, maar ook geluiden te laten horen die in het dagelijkse leven lijken te verdwijnen. Dit is wat Shantie Singh, de schrijversnaam van Shantie Jagmohansingh, als schrijver en publicist/columnist probeert te bereiken. In haar verhalen, lang of kort, schrijft ze vooral over de multiculturele samenleving, de identiteit van jongeren en nog een groot aantal andere onderwerpen waar ze binding mee heeft. Veel hiervan komt tot uiting in haar debuutroman Vervoering dat in 2014 in Nederland en in 2015 in Suriname is verschenen. De roman werd twee jaar later de Caribische nominatie voor De Inktaap 2016.

Het is 1912, India wordt door de Britten bezet en de moeder van de achttien jarige Ramdew Rajput komt te overlijden. Ramdew houdt een Britse kolonist hiervoor verantwoordelijk en wil de man een toontje lager laten zingen. Hierna heeft hij niets meer in zijn dorp te zoeken en laat zich overhalen om op een suikerplantage te gaan werkten. Hij vertrekt per schip naar, zo blijkt later, Suriname. Op de plantage, die hij na vijf jaar mag verlaten, proberen de bazen iedereen te breken, maar dat lukt hen niet bij Ramdew. Hij wordt, jaren later, een man die aanzien heeft binnen de Hindoestaanse gemeenschap, maar ook stamvader van een generatie van dromers en verhalenvertellers.

Het verhaal, dat uit vijf delen bestaat, is gebaseerd op de familiegeschiedenis van Singh. Deze geschiedenis is niet uniek en kan daarom gezien worden als het levensverhaal van veel Hindoestanen die dezelfde stap hebben ondernomen. Hoewel het verhaal fictief is, is de auteur wel zoveel mogelijk trouw gebleven aan de werkelijke locaties. Een enkele, die wel verzonnen is, uitgezonderd. De omstandigheden van de contractarbeiders, die ronduit slecht zijn, komen heel realistisch over en zullen ongetwijfeld waar zijn. De slavernij was in feite al afgeschaft, maar dat neemt niet weg dat de arbeiders wel als zondanig werden behandeld.

Doordat de familiegeschiedenis zich over een eeuw uitspreidt, wordt het verhaal vanuit het perspectief van een aantal generaties verteld. Omdat de lezer iedere generatie al vanaf jonge leeftijd meemaakt, leer je hen vrij goed kennen waardoor je je met hen verbonden en bij hen betrokken voelt. Een interessant en boeiend aspect daarbij is de kennismaking met de Hindoestaanse gebruiken, de cultuur maar ook de mystiek. Deze is overduidelijk zo anders dan de westerse wereld gewend is en de Hindoestanen handhaven deze zelfs buiten hun moederland. Hoewel, en dat is ook in Vervoering merkbaar, wordt het wel steeds minder. Want jongeren in andere landen gaan vaak mee met de gebruiken van dat specifieke land.

Wie het vermoeden heeft dat dit een moeilijk en lastig leesbaar boek is, heeft ongelijk. Het is in een vlotte en eveneens beeldende stijl geschreven en de woorden in het Hindi worden achterin het boek verklaard. Aardig in het verhaal is dat een aantal voorwerpen, een houtsplinter, een notitieboek en een trouwsari, ook als personage worden neergezet. Dit geeft een bijzondere dimensie aan het begrip personage en heeft ook een, zij het minimale, toegevoegde waarde.

De verhalenvertellers in Vervoering doen hun naam eer aan met enkele prachtige verhalen, maar ook Shantie Singh weet hoe ze een verhaal vertellen moet. Dat dit in geschreven vorm is, doet er dan niet toe. Want een mooi verhaal mag zeker aan papier worden toevertrouwd.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Shantie Singh
Titel: Vervoering

ISBN: 9789044534214
Pagina’s: 411

Eerste uitgave: 2014

Het vierde offer – Håkan Nesser

het-vierde-offer
Beschrijving
Vanaf zijn vakantieadres reist commissaris Van Veeteren naar de kustplaats Kaalbringen om een link tussen twee moorden te onderzoeken. In het bos is het lichaam van makelaar Ernst Simmel aangetroffen. Hij is onthoofd met een vlijmscherpe bijl. Enkele maanden eerder werd het onthoofde lichaam van junkie en ex-gevangene Heinz Eggers gevonden. Als Van Veeteren in Kaalbringen aan het werk is, valt er een derde slachtoffer, de jonge arts Maurice Rühme. Curieus detail: de dader inmiddels bijgenaamd De Hakker heeft het moordwapen achtergelaten. Van Veeteren en zijn assistente Beate Moerk vragen zich af of de dader nu klaar is met zijn karwei. Als Beate Moerk ontdekt wat de drie dode mannen gemeen hebben, verdwijnt ze spoorloos.

Recensie
Een van de meest bekende en gelouterde Zweedse schrijvers is Håkan Nesser. Zijn werk wordt inmiddels in meer dan vijftien landen uitgegeven en hij heeft ook een aantal prijzen gewonnen. Nesser is niet altijd auteur geweest, tot 1998 was hij leraar, terwijl hij toen ook al een aantal boeken schreef. Zijn eerste boek, dat in 1988 verscheen, is Koreografen. Vanaf 1993 creëerde hij het personage Van Veeteren. Van deze commissaris zijn tien delen uitgebracht, en voor het eerste deel, Het grofmazige net, won Nesser de prijs voor het beste debuut van de Svenska Deckarakademien. Zijn opvolger, Het vierde offer, deed er niet voor onder en won een jaar later, in 1994, de prijs voor de beste Zweedse misdaadroman.

De vakantie van commissaris Van Veeteren is bijna voorbij als hem gevraagd wordt om de politie van de kustplaats Kaalbringen te assisteren. In een bos is het onthoofde lichaam van makelaar Ernst Simmel gevonden en de moord heeft overeenkomsten met de moord op de verslaafde en voormalig gevangene Heinz Eggers. Deze moord heeft een aantal maanden eerder heeft plaatsgevonden. Terwijl het onderzoek loopt wordt een derde man de arts Maurice Rühme, op identieke wijze vermoord. Omdat het moordwapen, een bijl, in het lichaam is achtergelaten, lijkt dit de laatste moord te zijn. Het onderzoek lijkt vast te lopen omdat iedere aanwijzing ontbreekt. Totdat inspecteur Beate Moerk een verband tussen de drie moorden ontdekt. Niet veel later is ze spoorloos verdwenen.

Het verhaal, dat zich afspeelt in de periode 31 augustus tot en met 2 oktober, is verdeeld in een aantal tijdvakken. Binnen die tijdvakken worden de hoofdstukken waarin het onderzoek plaatsvindt afgewisseld met een paar korte vanuit het perspectief van de moordenaar. En juist deze hoofdstukken zorgen ervoor dat je nieuwsgierig wordt. Want wat is er in het verleden gebeurd dat de moordenaar beweegt een zo gruwelijke daad uit te voeren?

Zowel deze, als de andere hoofdstukken, blinken niet uit in snelheid en spanning. Daar moet het boek het ook niet van hebben. De echt sterke punten van het boek zijn de scherpe dialogen die realistisch zijn en op sommige momenten ook humor bevatten. Net als in zijn andere boeken, kenmerkt Het vierde offer zich ook door de verzorgde schrijfstijl van Nesser. Aan alles is te merken dat hij een perfectionist is en het uiterste van zichzelf verwacht.

Omdat dit boek de tweede in de Van Veeteren-reeks is, wordt zijn personage niet erg uitgediept. Dat wil niet zeggen dat de lezer niets over hem te weten komt, maar om wat meer van zijn achtergrond te weten te komen, is het handig om bij het eerste van de serie te beginnen. Toch is dit boek heel goed afzonderlijk van de andere te lezen. Het verhaal staat op zichzelf, wordt er hoegenaamd niet naar het eerste verwezen en zijn  de personages stuk voor stuk sterk neergezet.

Nesser probeert, naarmate de ontknoping naderbij komt, wel wat spanning te creëren, maar slaagt daar niet zo in. Het is ruim voor het eind zo goed als duidelijk in welke hoek de moordenaar gezocht moet worden. Vooral als Moerk verdwenen is, door de moordenaar ontvoerd blijkt te zijn en niet door blijkt te hebben wie het is. Een kleine misser die mogelijk te wijten is aan het feit dat dit nog maar het derde boek van de auteur was. Ondanks dit is Het vierde offer absoluut de moeite waard en is dan al duidelijk dat Van Veeteren een sterk personage is.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Håkan Nesser
Titel: Het vierde offer

ISBN: 9789052269344
Pagina’s: 272

Eerste uitgave: 2000

De onderkoning van Indië – Tomas Ross

de-onderkoning-van-indie
Beschrijving
In het voorjaar van 1947 lopen de spanningen tussen Nederland en de jonge Republik Indonesia ongekend hoog op. Een groep verontruste vaderlanders ontwikkelt in het diepste geheim plannen om Nederlands-Indië te behouden en een oorlog te voorkomen. Vanuit Batavia arriveert de Nederlandse communist Henry Meertens in Den Haag, met een fortuin aan gestolen juwelen. Zijn missie: een huurlingenleger op poten zetten om de macht in Indië over te nemen en er een communistisch regime te vestigen voordat Nederland aanvalt.

Wanneer een geheim agent uit Indië in Den Haag spoorloos verdwijnt, besluit vicepremier Willem Drees actie te ondernemen. Voormalig inlichtingenofficier Arnie Springer krijgt een gecodeerd morsebericht te horen waarin sprake is van iemand die ‘de onderkoning’ wordt genoemd. Een stripteasedanseres in een louche Amsterdamse nachtclub brengt Springer op het spoor van Meertens en een schimmige wapenhandelaar met de schuilnaam Ali Baba. In een zenuwslopende race tegen de klok moet Springer een samenzwering met wereldwijde repercussies zien te voorkomen.

Recensie
Tomas Ross, pseudoniem van Willem Pieter Hogendoorn, is een van Nederlands meest bekende en gelouterde misdaadauteurs en heeft in feite geen enkele introductie meer nodig. Het verschil met veel andere schrijvers is dat zijn boeken gebaseerd zijn op feiten en dat hij tijdens zijn diepgaande research vaak op doofpotaffaires stuit. Na het lezen The day of the Jackal van Frederick Forsyth, waarin onder andere de fictieve plannen om De Gaulle te vermoorden worden beschreven, vond Ross een goede manier om geschiedenis te vertellen. Hij begon hierna meteen met het schrijven van De honden van verraad, dat over de Molukse kwestie gaat en daarmee het thrillerdebuut onder zijn pseudoniem geworden is. Zijn laatste boek, De onderkoning van Indië, verscheen begin 2017. De aanleiding voor het schrijven van dit boek was een briefwisseling uit 1946 waaruit blijkt dat ZKH Prins Bernhard de steun had van de Amerikaanse generaal Douglas MacArthur om als onderkoning het grootste deel van Nederlands-Indië over te nemen en ook de Republik Indonesia te handhaven.

Als in het voorjaar van 1947 de spanningen tussen Nederland en de Republiek Indonesia vrij hoog oplopen, beraamt een groep bezorgde Nederlanders in het geheim plannen om Nederlands-Indië te behouden en een oorlog te voorkomen. Henry Meertens is een communist en net terug uit Batavia. Hij is in het bezit van een enorme hoeveelheid gestolen juwelen en wil met gelijkgezinden een huurlingenleger opzetten om de macht in Indië over te nemen om er een communistisch bewind van te maken. Na de verdwijning van een geheim agent wordt Arnie Springer, voormalig geheim agent, bij vicepremier Drees ontboden. Springer krijgt er een bandopname te horen, gaat op onderzoek uit en probeert, niet zonder gevaar, te voorkomen dat de plannen ten uitvoer worden gebracht.

De onderkoning van Indië is het tweede boek dat deel uitmaakt van een drieluik over de dekolonisatie van Nederlands-Indië. Vaak is het raadzaam en zelfs noodzakelijk om trilogieën op volgorde van verschijnen te lezen. Dit boek is daar een van de weinige uitzonderingen op en kan dus los van de andere gelezen worden. Natuurlijk, er zijn wel een paar terugkerende personages, waaronder Arnie Springer en de Baron, maar er is geen enkele verwijzing naar het verhaal in het voorgaande boek. Wie dit boek afzonderlijk van het andere leest, merkt aan enkele minieme bijzonderheden wel dat er iets aan voorafgegaan moet zijn of dat deze een geschiedenis hebben. Wat dat dan is, wordt niet uiteengezet, is in principe ook niet noodzakelijk en zeker niet storend.

Het verhaal wordt verteld vanuit de perspectieven van de later verdwenen geheim agent Ronnie Gunawan, van de communist Henry Meertens van Arnie Springer. Alleen het verhaal van Arnie wordt verteld in de ik-vorm en daardoor is het geen moment onduidelijk wie op dat moment de belangrijkste rol heeft. Dat Tomas Ross zijn vak beheerst, blijkt uit alles. Op de kleinste details die eerder in de verhaallijn gebruikt, komt hij later, als het van toepassing is, weer terug. De historische feiten, hoe klein en futiel ze ook zijn, kloppen allemaal. Alleen hieruit al valt op te maken dat de auteur zijn research perfect in orde heeft.

Zonder dat De onderkoning van Indië een lesje in geschiedenis is, komt de lezer meer te weten over wat zich niet lang na de beëindiging van de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië heeft afgespeeld. Dat deze non-fictie in een verder fictief verhaal is verpakt, maakt deze niet onbelangrijke historie een stuk toegankelijker. Hierbij kan de lezer zichzelf afvragen wat wel én wat niet waar is. De fictie in het verhaal lijkt soms waarheid te zijn. En soms is de waarheid misschien wel fictief. Dit bijzonder leesbaar geschreven boek bewijst in ieder geval opnieuw dat Tomas Ross tot een van de beste Nederlandse thrillerauteurs behoort.

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Waardering: 5/5

Boekinformatie
Auteur: Tomas Ross
Titel: De onderkoning van Indië
ISBN: 9789023426653
Pagina’s: 395

Eerste uitgave: 2017

Vuurproef – Carina van Leeuwen

vuurproef_vanleeuwen
Beschrijving
Forensisch rechercheur Renee Spaan houdt van haar werk, maar sinds haar levenspartner zelfmoord pleegde, houdt de dood haar regelmatig uit haar slaap.

Een nieuwe zaak bezorgt haar nog meer kopzorgen: ze moet het lijk van een onbekende man identificeren die op een Haags rangeerterrein is doodgeschoten en in brand gestoken.

Het onderzoek voert Renee en haar team naar een verlaten villa, waar ze behalve kogelhulzen iets veel gruwelijkers vinden……

Recensie
Een weddenschap was er de aanleiding van dat Carina van Leeuwen met schrijven is begonnen. Dit leidde er vervolgens toe dat in 2014 haar thrillerdebuut Vuurproef verscheen. Dat eerste boek maakt deel uit van de serie Unit Plaats Delict waarin forensisch inspecteur Renée Spaan een centrale rol heeft. De inspiratie van de schrijfster put ze uit haar ervaring als forensisch rechercheur, een functie die ze jarenlang heeft uitgeoefend. Sinds 2006 werkt ze als forensisch coördinator in het Cold Case team van de politie Amsterdam. Daarnaast geeft ze ook diverse masterclasses over forensisch onderzoek en vertelt ze over haar werk.

Renée Spaan is forensisch rechercheur bij de politie Den Haag en ze is gek op haar werk. Privé heeft ze het moeilijk omdat de vriendin waarmee ze samenwoonde zelfmoord heeft gepleegd. Veel tijd om dit te verwerken heeft ze niet, want op een rangeerterrein van de spoorwegen wordt het lichaam van een man gevonden. Eerste onderzoek wijst uit dat de man eerst neergeschoten en daarna in brand gestoken is. Nader onderzoek leiden Renée en haar collega’s naar een afgelegen villa, waar ze een behalve kogelhulzen er ook een lijk aantreffen. Ze komen erachter dat de man op het rangeerterrein, door de pers inmiddels tot barbecueman gebombardeerd, een bekende Haagse crimineel is. Renée krijgt daarnaast ook nog te maken met een verdacht sterfgeval. Een oudere vrouw lijkt een natuurlijke dood te zijn gestorven, maar daar bestaan twijfels over. Zal het lukken om beide zaken op te lossen?

Vanaf het begin is al te merken dat Van Leeuwen weet waarover ze het heeft en dat ze haar forensische ervaring als inspiratiebron voor dit boek heeft gebruikt. Het jargon, de dialogen en de humor komen daardoor levensecht over en zorgen ervoor dat het verhaal een hoog realiteitsgehalte heeft. Door de aard van de werkzaamheden van Spaan geeft het de lezer ook een interessant kijkje in de wereld van de forensische recherche. Door dit uitvoerig te beschrijven is Vuurproef in wezen een verhaal over een politieonderzoek en alle problemen die daarbij om de hoek komen kijken.

Naast de verhalen over de dode man op het rangeerterrein en de dood van de oudere vrouw is er in feite nog een derde verhaal. Dat is dat over het privéleven van Renée Spaan. Dit wordt vrij uitvoering uitgemeten. Reden daarvan zal zijn dat dit een eerste kennismaking met haar personage is. Een nadeel is dat dit ten koste gaat van de eigenlijke opzet van het boek: het oplossen van een of meer misdaden. Deze lijken wat onder te sneeuwen door de persoonlijke problemen van de forensisch rechercheur.

Vuurproef is wel een vlot geschreven en erg gemakkelijk leesbaar verhaal geworden. Met Renée Spaan en eigenlijk ook haar collega en tactisch rechercheur Meindert Wijbenga heeft Carina van Leeuwen twee interessante personages gecreëerd die de andere boeken van deze serie zouden kunnen dragen. Hopelijk zijn in die boeken ook het te veelvuldig gebruikte woord ‘polderklodder’, het overdreven verklaren van de letter ‘S’  in de naam van politiechef Loretta S. Bloembergen en het buitengewoon vele gegrinnik van de politiemensen grotendeels verdwenen.

Ondanks de ontbrekende spanning en de zo goed als ontbrekende verrassingen is het debuut van Carina van Leeuwen zeker niet onaardig. Als deze elementen in de volgende delen wel aanwezig zijn en de auteur wat minder in herhaling valt, kunnen deze met gemak boven het gemiddelde uitstijgen.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Carina van Leeuwen
Titel: Vuurproef

ISBN: 9789400502147
Pagina’s: 333

Eerste uitgave: 2014