Ongebroken – Wangari Maathai

Flaptekst
Wangari Maathai werd in 1940 geboren in het dorp Nyeri in Kenia. Ze heeft van jongs af aan alles op alles gezet om zich goed te scholen. In 1960 won ze een Kennedy-beurs. Ze studeerde af in de biologie aan de universiteit van Pittsburgh en promoveerde aan de Universiteit van Nairobi. Ze werd daarmee de eerste vrouw uit Oost-Afrika met een doctorstitel. Toen ze terugkeerde naar Kenia was ze geschokt door het verval van de bossen en de landbouwgrond als gevolg van de ontbossing. Maathai besloot de problemen op te lossen door bomen te gaan planten. Ze richtte de Green Belt Movement (gbm) op, gefocust op groepen vrouwen die proberen het landschap te bewaren en de kwaliteit van het leven te verbeteren. Zo helpt ze, wereldwijd, de vrouwen bij het creëren van zelfstandigheid. Maathais weg naar succes was niet gemakkelijk. In de jaren zeventig en tachtig stond ze onder toezicht van de regering Daniel Arap Moi. Ze was het doelwit van laster en werd gevangengezet. In 2002 werd Maathai verkozen tot het Keniaanse parlement en werd onderminister voor Milieu, Grondstoffen en Natuurbescherming. In oktober 2004 won ze de Nobelprijs voor de Vrede. In Ongebroken beschrijft ze op persoonlijke en toegankelijke wijze haar leven en overtuigingen. Een boek met een begeesterde, hoopvolle boodschap.

Recensie
De naam Wangari Maathai (ze is in 2011 overleden) zal bij velen niet meteen een belletje doen rinkelen, maar in 2004 was ze de eerste Afrikaanse vrouw die de Nobelprijs voor de Vrede won. Ze ontving hem wegens haar tomeloze strijd voor duurzame ontwikkeling, de democratisering van Kenya en een wereld in vrede. Haar inzet en werkzaamheden die ze verrichtte om dit te bereiken, heeft ze opgetekend in haar in 2006 verschenen autobiografie Ongebroken. Hierin vertelt ze overigens niet alleen over deze thema’s maar brengt ze onder andere haar jeugd, haar studie in de Verenigde Staten en de politieke omstandigheden van haar land eveneens ter sprake.

Hoewel dit boek het levensverhaal van Maathai is, geeft ze relatief weinig persoonlijks prijs. Toch is dit ruim voldoende om een tamelijk goede indruk van deze vrouw te krijgen, een indruk die overigens mede gebaseerd is op haar vele bezigheden. De auteur begint haar memoires met een korte uitweiding over haar eerste levensjaren. Voor de lezer is het al meteen duidelijk dat ze als jong meisje veel om de natuur gaf – op zich niet zo heel erg vreemd, omdat ze destijds in een nog volop begroeid gebied opgroeide. Dankzij een in feite onschuldige vraag die een neef stelde, kreeg ze de kans om naar school te gaan en deze mogelijkheid heeft ze ten volle benut. Ze koos later voor een wetenschappelijke studie die haar, zo blijkt uit haar relaas, goed van pas is gekomen. Ze was toentertijd wel een van de weinige vrouwen die een opleiding kon volgen, dus zou je kunnen stellen dat ze veel geluk heeft gehad, maar ook ouders die achter haar bleven staan en hun dochter volledig steunden.

Vervolgens heeft het verhaal een nagenoeg chronisch verloop en omdat de auteur het een en ander vertelt over de kolonisatie door de Engelsen, hun uiteindelijke vertrek uit Kenya, de dictatoriale jaren erna en het latere democratiseringsproces, krijgt de lezer een redelijk goed beeld van de politieke situatie van het land en vanzelfsprekend ook de ontwikkeling die het heeft doorgemaakt. Voor wie hier in meer of mindere mate in geïnteresseerd is, is de autobiografie erg leerzaam en wellicht zelfs een eyeopener. Soms sla je stijl achterover wat de autoriteiten uitspookten om henzelf, maar tevens familie en vrienden te bevoordelen. Hieruit blijkt eens en te meer dat een dictatuur over het algemeen behoorlijk corrupt is.

De schrijfstijl van Maathai is, ondanks de thematiek, bijzonder prettig en toegankelijk. Hierdoor is het boek absoluut geen zware worsteling, sterker nog, het leest uitermate vlot weg. Behalve de informatievere gedeelten zijn er eveneens veel fragmenten die een stuk ongedwongener zijn. Deze zorgen voor een iets luchtigere noot in het geheel. Er zijn momenten dat je echt met de auteur te doen hebt. Ze wordt dan flink tegenwerkt, belandt diverse keren onterecht in de gevangenis en wordt regelmatig bedreigd en geïntimideerd. Als je dit leest, kun je niets anders dan alleen maar respect voor deze vrouw hebben, want uit iedere moeilijke situatie putte ze kracht en zette ze vol goede moed haar werk voort.

Ongebroken – een prima en toepasselijke titel – is veel meer dan alleen het verhaal van een moedige en dappere Kenyaanse vrouw die strijd voerde tegen de vernietiging van de natuur, van haar land en van de democratie. De autobiografie laat namelijk ook zien dat met inzet, kracht en doorzettingsvermogen veel valt te bereiken, kortom een inspiratiebron die voor velen van toepassing kan zijn. 

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Wangari Maathai
Titel: Ongebroken
ISBN: 9789044507232
Pagina’s: 430

Eerste uitgave: 2006

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.