Categorie archief: Gelezen in 2021

De acht bergen – Paolo Cognetti

Beschrijving
Pietro is een stadsjongen uit Milaan. Zijn vader is chemicus, en gefrustreerd door zijn baan. Zijn ouders delen een liefde voor de bergen, dat is waar ze elkaar ontmoetten, waar ze verliefd werden en waar ze trouwden in een kerkje aan de voet van de berg. Door deze gedeelde passie kan hun relatie voortbestaan, zelfs wanneer er tragische gebeurtenissen plaatsvinden. Het stadsleven vervult hun vaak met gevoelens van spijt dat ze niet voor een ander leven hebben gekozen. Dan ontdekken ze een dorpje in het Noord-Italiaanse Val d’Aosta, waar het gezin vanaf dat moment iedere zomer zal doorbrengen. De elfjarige Pietro raakt er bevriend met de even oude Bruno, die voor de koeien zorgt. Hun zomers vullen zich met eindeloze wandelingen door de bergen en zoektochten door verlate huizen en oude molens, en er bloeit een ogenschijnlijk onverwoestbare vriendschap op.

Recensie
Op dertigjarige leeftijd nam Paolo Cognetti (1978) een drastisch besluit en brak met zijn bestaan als armlastig documentairemaker. Hij trok zich terug in het verlaten bergdorpje Estoul in het noordwesten van Italië om zich volledig op het schrijven te richten. Dat leverde hem geen windeieren op, want zijn debuutroman De acht bergen, dat in 2017 is verschenen, werd een internationale bestseller dat in meer dan dertig talen is vertaald. Voor het boek werd hij beloond met een aantal prijzen en medio 2021 zijn de opnamen van de verfilming begonnen.

Pietro’s ouders zijn opgegroeid in de bergen en vertrokken eind 1972 naar Milaan, waar zijn vader ongelukkig was. Ruim tien jaar later huurt zijn moeder een huisje in het bergdorpje Grana, waar het gezin vanaf dan ieder jaar de zomer doorbrengt. Zijn vader leeft er helemaal op en de elfjarige Pietro ontmoet de even oude Bruno. De twee jongens brengen hun tijd voornamelijk door met lange bergwandelingen, het verzorgen van de koeien en het rondstruinen bij en in oude en verlaten woningen. Hun gezamenlijke belangstelling voor de bergen en de natuur zorgen ervoor dat er tussen hen een vriendschap ontstaat waar niemand tussen lijkt te kunnen komen.

De acht bergen wordt volledig verteld vanuit het perspectief van Pietro en begint met een korte proloog waarin hij wat achtergrondinformatie over zijn ouders geeft. Hij vertelt waar ze zijn geboren en getogen, hoe ze in hun bergdorpje leefden, hoe ze elkaar leerden kennen en waarom ze uiteindelijk naar Milaan vertrokken. De auteur heeft dit op z’n manier beschreven dat de lezer voelt dat zijn moeder en vooral zijn vader een enorme heimwee naar de bergen hebben. Het gevoel dat zij, maar ook alle andere personages die in het verhaal voorkomen, hebben, wordt sowieso prima tot uiting gebracht. Je leeft met hen mee, voelt wat zij voelen, maakt mee wat zij meemaken. De roman is daarom bijzonder inlevend, maar dan niet alleen: het is eveneens zeer beeldend. Je ziet de bergen voor je, je voelt de sneeuw die er ligt en is het alsof je zelf deel uitmaakt van het geheel.

De rest van het verhaal, dat uit drie delen bestaat, begint in Pietro’s kindertijd in 1984, waarna je in sprongen voorwaarts een groot deel van zijn leven volgt. Een van de meest belangrijke aspecten daarin is zijn vriendschap met de ongeveer even oude Bruno. Aanvankelijk leek niets erop dat beide – toen nog jonge jongens – vrienden zouden worden, maar na het eerste aftasten, waren ze als het ware onafscheidelijk en kenden ze elkaar door en door. Hoewel er perioden zijn geweest waarin ze elkaar niet of nauwelijks zagen of spraken, hebben ze elkaar nooit laten vallen. Hun onderlinge band was zo sterk dat ze na een lange afwezigheid van vooral Pietro op de oude vriendschappelijke voet verdergingen. Dit alles wordt door de auteur mooi en goed naar voren gebracht.

Cognetti’s schrijfstijl is, zoals al even opgemerkt, beeldend, erg toegankelijk en in bepaald opzicht ingetogen. Het tempo van het verhaal is niet heel erg hoog, maar door de prachtige beschrijvingen van de bergen en zijn natuur, en natuurlijk ook door boeiend beschreven kameraadschap van Pietro en Bruno, merk je daar in feite niets van. De acht bergen heeft een aantal thema’s: vriendschap, Pietro’s moeizame relatie met zijn vader, de liefde voor de bergen, eenzaamheid en rusteloosheid. De combinatie hiervan heeft een roman opgeleverd die van begin tot eind boeit en tevens voor wat introspectie zorgt.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Paolo Cognetti
Titel: De acht bergen

ISBN: 9789403123011
Pagina’s: 240

Eerste uitgave: 2017

De jaloezieman – Jo Nesbø

Beschrijving
Op het kleine Griekse eiland Kalymnos in de buurt van Kos verdwijnt een Duitse toerist spoorloos nadat hij vroeg in de ochtend is gaan zwemmen in zee. Getuigen verklaren dat de man de avond voor zijn verdwijning gevochten heeft met zijn tweelingbroer. De plaatselijke politie staat voor een raadsel; er is geen lijk, en geen spoor van vuil spel. Toch vertrouwen ze de zaak niet en ze roepen de hulp in van inspecteur Nikos Balli. Hij staat bekend als De Jaloezieman, en is gespecialiseerd in het oplossen van moorden waarbij jaloezie het hoofdmotief lijkt te zijn.

Recensie
De Noorse auteur Jo Nesbø heeft inmiddels meer dan dertig boeken geschreven die in ruim vijftig talen vertaald zijn. Wereldwijd verkocht hij een dikke vijftig miljoen exemplaren. Hij is vooral bekend geworden door de inmiddels twaalfdelige serie met politie-inspecteur Harry Hole in de hoofdrol. Met een aantal van zijn thrillers heeft hij prijzen en nominaties in de wacht gesleept. Voor de actie ‘Geef meer met een boek’ publiceerde hij de novelle De jaloezieman als Zomerleesgeschenk 2021.

Een Duitse toerist Julian Schmid keert niet terug nadat hij in de zee bij het Griekse eiland Kalymnos is gaan zwemmen. Zijn tweelingbroer Franz lijkt de voornaamste verdachte, in de eerste plaats omdat hij de avond ervoor ruzie met zijn broer heeft gehad. Omdat er geen lichaam gevonden is en er ook geen enkele aanwijzing is, roept de lokale politie de hulp in van de Atheense inspecteur Nikos Balli, die gespecialiseerd is in delicten waarbij jaloezie het hoofdmotief is. Weet hij deze mysterieuze zaak op te lossen?

Het oudste en het vermoedelijk meest gebruikte motief voor moord is jaloezie. Dat begon zo goed als zeker al bij de Bijbelse broedermoord van Kaïn op Abel en door de vele eeuwen heen zijn er nog veel meer voorbeelden aan te dragen. Nesbø heeft zich door deze emotie laten inspireren bij het schrijven van De jaloezieman en, ondanks dat deze gemoedstoestand veel vaker in thrillers en romans voorkomt, doet dat op een tamelijk originele manier. Het komt namelijk niet – of op zijn minst sporadisch – voor dat een politie-eenheid een inspecteur in dienst heeft die jaloezie als specialiteit heeft.

Balli heeft dat en omdat zijn hulp ingeroepen wordt, wordt de plot vanuit zijn perspectief verteld. De lezer komt daarom relatief vrij veel over hem te weten. De twee andere karakters die van belang zijn – Franz en Julien – komen er aanmerkelijk bekaaider vanaf, maar wat over hen bekend wordt gemaakt, is voldoende om je een goed beeld over hen te kunnen vormen. Tijdens de plot blijkt dat de inspecteur in het verleden iets heeft meegemaakt dat van grote invloed is op een beslissing die hij in de ontknoping maakt. Aan het eind van het verhaal doet hij een verrassende openbaring die vergeleken kan worden met wat zich tussen de twee tweelingbroers heeft afgespeeld.

Het begin van het verhaal is hoofdzakelijk een kennismaking met en introductie van de belangrijkste personages en door het verhoor van Franz kom je ook te weten wat er volgens hem met Julien gebeurd is. Spannend is dat allemaal niet, maar het zorgt wel voor een lichte vorm van nieuwsgierigheid. Veel onverwachte ontwikkelingen heeft de novelle eveneens niet, hoewel een sms’je naar een vrouw waar Franz bijzonder veel gevoelens voor heeft wel een interessante wending oplevert. Desondanks is het aantal plotwendingen minimaal; sterker nog, er zijn enkele situaties die enigszins voorspelbaar zijn. Dit heeft echter geen nadelige invloed, want het boekje moet het grotendeels hebben van de psychologie. Die is sterk aanwezig en mogelijk voor velen vrij herkenbaar.

Omdat de auteur zelf aan rotsklimmen doet, heeft hij deze vorm van sport in zijn verhaal verwerkt. Door een aantal uitgebreide beschrijvingen komt de lezer daardoor het een en ander over deze discipline te weten. Nadeel is dan wel dat dit ten koste gaat van de minimaal aanwezige spanning en het tempo. Maar al met al is De jaloezieman een aardig en onderhoudend kortverhaal.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Jo Nesbø
Titel: De jaloezieman

ISBN: 9789059659971
Pagina’s: 96

Eerste uitgave: 2021

De 100-jarige man die terugkwam om de wereld te redden – Jonas Jonasson

Beschrijving
De 100-jarige man Allan Karlsson en zijn kompaan Julius leiden een luxe, paradijselijk leven op Bali, maar eigenlijk vervelen ze zich in het paradijs. Een ballonvaart met voldoende flessen champagne voor de 101e verjaardag van Allan kan allicht tijdelijk voor wat spanning zorgen. Door omstandigheden belanden ze in zee en de drenkelingen worden opgevist door een Noord-Koreaans militair schip op weg naar huis. Dat dat schip gesmokkeld verrijkt uranium vervoert voor Kim Jong-un weten ze op dat moment nog niet.In no time vormen ze het middelpunt van een diplomatieke rel waar vele leidende politieke fi guren bij betrokken raken, van de Zweedse minister van Buitenlandse Z aken tot Angela Merkel en Trump aan toe.

Recensie
De Zweedse auteur en journalist Jonas Jonasson brak door met zijn in 2011 verschenen debuutroman De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween. In zijn thuisland was dit in 2010 het bestverkochte boek, hij won er de Swedish BookSellers Award mee, het werd in dertig talen vertaald en in 2013 verfilmd. Hoewel het aanvankelijk niet de bedoeling was, is de honderdjarige man toch teruggekeerd. Want in 2018 werd De 100-jarige man die terugkwam en de wereld redde uitgebracht. Dit komt vooral omdat Jonasson zich zorgen maakte over de wereld en een personage nodig had om de tekortkomingen van de twintigste eeuw te belichten.

Aan het luxeleventje waarvan Allan Karlsson, de 100-jarige man, en zijn vriend Julius Jonsson op Bali genieten dreigt een eind te komen. De bodem van de koffer met geld, die ze na hun vorige avonturen hebben meegenomen, is in zicht. Desondanks trakteert Julius Allan voor zijn 101e verjaardag op een luchtballonvaart. Dit verloopt echter anders dan verwacht, want ze komen in zee terecht. Ze worden gered door een Noord-Koreaans schip dat met een kleine hoeveelheid verrijkt uranium op weg naar huis is. De twee mannen weten met behulp van de Zweedse minister van Buitenlandse Zaken uit Noord-Korea weg te komen, waarna ze, zonder het zelf te weten, midden in het politieke wereldtoneel staan.

De 100-jarige man die terugkwam en de wereld redde heet een vervolg te zijn op de eerdere roman met Allan Karlsson in de hoofdrol. Er komen inderdaad een paar terugkerende personages en in het begin wordt heel summier verwezen naar dat voorgaande boek, maar dat is dan ook alles. Het verhaal staat op zichzelf en Karlsson en Jonsson beleven nieuwe avonturen die losstaan van de eerdere fratsen en capriolen die het tweetal heeft uitgehaald. Wat niet anders is, zijn de absurde en onwaarschijnlijke situaties waar zowel zij als degenen die ze tijdens hun trip tegenkomen in terechtkomen. Die zijn stuk voor stuk onrealistisch en ongeloofwaardig, hetgeen precies de bedoeling van de auteur is.

Toch heeft Jonasson ook deze keer een beetje geschiedenis in het verhaal verwerkt. Waar hij deze keer echter de nadruk op legt, zijn enkele markante en veelbesproken wereldleiders. Zo komen onder andere de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, de toenmalige Amerikaanse president Donald Trump en de Russische president Vladimir Poetin voorbij. Geen van hen komt er – in spreekwoordelijke zin – ongeschonden vanaf, want de auteur karakteriseert hen zoals ze bij het grote publiek bekendstaan en overkomen. Trump wordt bijvoorbeeld neergezet als een domme, vergeetachtige, voortdurend scheldende en veelvuldig twitterende man, hetgeen hem in werkelijkheid eigenlijk wel karakteriseert. De enige (inmiddels voormalig) leider van betekenis die vrij positief en stabiel uit de verf komt, is Angela Merkel. Tussen de regels door kun je lezen wie van hen Jonassons voorkeur heeft.

Hoewel er wel een aantal politieke statements worden gemaakt, moet de lezer niet verwachten dat dit een diepgaande roman is die alle vraagstukken van de wereldpolitiek behandelt. Daarvoor zijn zowel de verhaallijn als de personages te oppervlakkig. Erg is dat overigens niet, want het is helemaal niet de bedoeling dat de opzet van de roman filosofisch of diepgravend is. De auteur wil de lezer vermaken en hem een aantal plezierige leesuurtjes bezorgen. Daarin slaagt hij zonder meer. De schrijfstijl is luchtig en beeldend en het tempo is, na de eerste enigszins vertragende hoofdstukken, heel behoorlijk.

Doordat enkele waargebeurde feiten in het verhaal verwerkt zijn, heeft De 100-jarige man die terugkwam om de wereld te redden ook een enigszins serieuze ondertoon. De krankzinnige belevenissen van de laconieke Karlsson en zijn kompanen vormen nochtans de boventoon waardoor ook deze roman vermakelijk is.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Jonas Jonasson
Titel: De 100-jarige man die terugkwam om de wereld te redden

ISBN: 9789025452704
Pagina’s: 384

Eerste uitgave: 2018

Nevenschade – Jens Vern

Beschrijving
Na anderhalf jaar in de greep te zijn geweest van een virus is het Nederland van minister-president Koenen weer redelijk opgekrabbeld. Zijn deal met de Amerikaanse farmaceut Fernstedt Chemicals heeft gezorgd voor een succesvol vaccinatieprogramma en wordt alom bejubeld, maar wat niemand weet is dat de prijs die daarvoor betaald wordt vele malen hoger is dan iemand zou kunnen vermoeden.

In een ziekenhuis in Den Haag doet arts Mark van Dinter een vreemde ontdekking na een geslaagde operatie op een vooraanstaand politicus. Als de man vervolgens alsnog onverwacht overlijdt gaat Mark op onderzoek uit. Elders in de stad komt onderzoeksjournalist Matthew Dawson in een lastig parket terecht als hij een paar verdachte sterfgevallen op het spoor komt en daardoor zelf een doelwit wordt. Ondertussen ontdekt vertaalster Sarah van der Horst in een Chinees rapport op een online klokkenluidersplatform schokkende informatie over het virus. Als de schrijver van het rapport gelijk heeft, is er in Nederland met mensenlevens gespeeld. Maar door wie en met welk doel?

Als de paden van Mark, Matthew en Sarah elkaar kruisen begint er een race tegen de klok om de waarheid boven tafel te krijgen.

Recensie
Sander Verheijen, hoofdredacteur en general manager van de lezerscommunity Hebban.nl, debuteerde in 2017 als auteur met het autobiografische Ik kan er nét niet bij. Drie jaar later, in februari 2020, publiceerde hij onder het pseudoniem Jens Vern de thriller De macht van K., dat meteen op de shortlist van de Gouden Strop belandde. Eind 2021 verscheen zijn tweede thriller Nevenschade waarin een virus centraal staat, maar die wezenlijk over macht, geld en vooral vertrouwen gaat.

Vijftien maanden geleden was het Maasburgh Sanatorium wereldnieuws vanwege de uitbraak van een virus dat voor een groot aantal slachtoffers zorgde. De deal die premier Koenen hierna met de Amerikaanse farmaceut Fernstedt sloot, zorgde voor een succesvol vaccinatieprogramma. Niet al te lang hierna belandt Koenens rechterhand Alex van Casteren na een zwaar motorongeluk in het ziekenhuis, waar hij door Mark van Dinter wordt geopereerd. De arts doet een bijzondere ontdekking en niet veel later overlijdt Van Casteren onder verdachte omstandigheden. Van Dinter gaat op onderzoek uit en samen met twee gelijkgestemden probeert hij de waarheid rond het ongeluk en het virus te achterhalen.

De proloog, die zich zestien maanden eerder afspeelt, zorgt ervoor dat de lezer direct bij het verhaal betrokken is. De sfeer is enigszins dreigend, er worden waargebeurde televisiebeelden aangestipt die bij praktisch iedereen nog vers in het geheugen gegrift staan en je wilt te weten komen wat Fernstedt en Koenen overeengekomen zijn. Vervolgens wordt Nevenschade in zevenenzeventig korte hoofdstukken vanuit verschillende perspectieven verteld. Dit gebeurt in de derde persoon, maar omdat er altijd een naam wordt genoemd, is het altijd duidelijk vanuit wiens oogpunt dat is. Deze perspectiefwisselingen, én het feit dat zich tijdens de plot behoorlijk wat afspeelt, hebben tot gevolg dat je aandacht geen moment verslapt.

Behalve de hiervoor genoemde televisiefragmenten bevat het verhaal tevens enkele verwijzingen naar bestaande personen en gebeurtenissen. In de plot gebeuren namelijk dingen waarover hoe dan ook al gesproken en gedacht wordt, soms komt iets zelfs al voor en zijn er een paar voorvallen die voor veel complotdenkers een bevestiging van hun theorie zijn. In zijn nawoord licht Vern daarom toe dat hij zich door bepaalde feitelijkheden uit het zeer recente verleden heeft laten inspireren. Door dit alles heeft Nevenschade niet alleen een actueel tintje, maar is het eveneens beangstigend realistisch en is het vooral te hopen dat de auteur geen toekomstbeeld schetst dat bewaarheid zal worden.

Omdat het er in de eerste hoofdstukken van Nevenschade vooral om gaat de lezer zowel een goed beeld van de omstandigheden te geven als een aantal personages te introduceren, is de spanning in die fase nog niet zo heel erg hoog. Heel geleidelijk aan verandert dat, want mede door allerlei onverwachte ontwikkelingen wordt het spanningsveld steeds groter, tot het verhaal uiteindelijk in een zinderende finale aanbelandt. De waarheid is nu naar boven gekomen, maar wie denkt dat de dreiging daarmee voorbij is, komt bedrogen uit. Want, zoals in een van de laatste hoofdstukken door iemand gezegd wordt, er komt altijd weer een nieuwe kans. De auteur wil hiermee min of meer aangeven dat sommige machthebbers altijd blijven proberen om de mens te manipuleren.

De auteur besteedt de meeste aandacht aan de belangrijkste personages waardoor zij ruim voldoende uitgediept zijn. Wat je over de anderen te weten komt, is toereikend om je een beeld van hen te kunnen vormen. Verder is de schrijfstijl bijzonder toegankelijk, kundig en beeldend. Technisch jargon wordt waar nodig uitgelegd zodat Nevenschade, voor iedereen te volgen is. Met zijn tweede thriller toont Vern aan dat hij een begenadigd schrijver is en dat het hem andermaal lukt de lezer van begin tot eind te boeien.

Waardering: 4/5

(Dit boek heb ik voor Hebban gerecenseerd.)

Boekinformatie
Auteur: Jens Vern
Titel: Nevenschade

ISBN: 9789021423111
Pagina’s: 320

Eerste uitgave: 2021

Tante Poldi en de knappe Antonio – Mario Giordano

Beschrijving
Het leven van tante Poldi is nooit saai. Ze raakt verwikkeld in de zaak van de vermiste Afrikaan Thomas die maanden geleden met een koffer vol geld naar Europa vertrok en sindsdien spoorloos is. Zijn laatste teken van leven was een ansichtkaart uit Palermo met het verzoek hem meer geld te sturen. Wanneer Poldi Thomas weet op te sporen, is de Afrikaan helaas morsdood en ook niet meer helemaal compleet… Het spoor leidt naar de knappe Antonio, voor wie Poldi niet ongevoelig is. Toch zet ze alles op alles om voor gerechtigheid te zorgen.

Recensie
Omdat de familie van de vader van de Duitse auteur Mario Giordano op Sicilië woont, hij er zelf al zijn zomervakanties doorbracht en er nog steeds vier keer per jaar naartoe gaat, was het voor hem een vanzelfsprekendheid dat de serie met de eigenzinnige tante Poldi zich op dat Italiaanse eiland afspeelt. Hij vindt het een magische, mythische plek die zowel vruchtbaar als destructief is en daarom een goed spanningsveld voor een detective biedt. Het derde deel uit de reeks, Tante Poldi en de knappe Antonio, is in augustus 2021 als e-book uitgebracht.

John Owenya, de Tanzaniaanse ex-man van tante Poldi, staat plotseling voor haar deur en vertelt haar dat zijn halfbroer Thomas Migiro is verdwenen. Thomas heeft iets van de topcrimineel Kigumbe ontvreemd dat een marktwaarde van tien miljoen dollar vertegenwoordigt. Op zijn hotelkamer is een verfrommelde ansichtkaart met een telefoonnummer en de woorden ‘Beautiful Antonio’ gevonden. Poldi besluit om Thomas te gaan zoeken en vindt een deel van zijn zwaar verminkte lichaam. Alles wijst erop dat een zekere knappe Antonio hiermee te maken heeft. Met gevaar voor eigen leven probeert ze hem te vinden.

Ondanks dat de structuur van Tante Poldi en de knappe Antonio identiek is aan die van de twee voorgaande delen, heeft dit derde deel toch een kleine verandering ondergaan. Er zit namelijk iets meer spanning in. Een scène aan het begin van het eerste hoofdstuk is daar een goed voorbeeld van, maar tijdens de plot doen zich nog een paar situaties voor waarin de spanningsboog net even strakker wordt aangespannen. Op die momenten is er meer actie en is de lezer benieuwd hoe die zullen aflopen. Natuurlijk is hij eveneens nieuwsgierig naar tante Poldi en haar onnavolgbare uitspattingen en hierin wordt hij niet teleurgesteld. Ook deze keer komt ze namelijk in een aantal bizarre omstandigheden terecht, waarbij je je af kunt vragen hoe het überhaupt mogelijk is dat ze daarin beland is.

Een ander verschil is dat de naamloze neef deze keer een aanzienlijk grotere rol heeft gekregen. Hij is niet alleen luisteraar en verteller, maar neemt nu actief deel aan het verhaal en de gebeurtenissen. Dat in tegenstelling tot inspecteur Montana, zijn aandeel in de plot is vrij beperkt. In de eerste twee delen van de serie wordt Poldi’s verblijf in Tanzania een aantal keren aangehaald en door de komst van Owenya komt de lezer daar wat meer over te weten. Er blijft echter nog voldoende in nevelen gehuld, dus wellicht dat de komende delen meer over haar Afrikaanse avontuur onthullen. Desondanks laat Poldi zowel haar neef als de lezers versteld doen staan, want ze blijkt in het verleden werkzaamheden te hebben verricht die je niet van haar zou verwachten.

Giordano’s schrijfstijl is overwegend beeldend, bijzonder verzorgd en met grote regelmaat humoristisch en kolderiek. Een uitvoerige beschrijving van de familiesage waar de neef aan werkt blijft deze keer achterwege en dat is gunstig voor het tempo. Soms wordt er even kort op de rem getrapt, want dan draaft de auteur een beetje te veel door in zijn enthousiasme en wijdt hij een tikkeltje te uitgebreid uit over dingen die veel beknopter verteld kunnen worden. De lezer krijgt verder een goede indruk van Sicilië. Net als in de twee eerdere delen lijkt de auteur dit eiland te promoten door zowel het landschap, de kleine plaatsjes en het eten schilderachtig te karakteriseren.

Uiteraard stelt Poldi niemand teleur, want het lukt haar om de moordenaar van Thomas te vinden. De weg daar naartoe is niet bijster realistisch en de knallende ontknoping is dat zeker niet, maar een cosy crime als dit kan dat hebben. Tante Poldi en de knappe Antonio, dat prima is vertaald door Anne-Marie Vervelde, is al met al een luchtige en onderhoudende detective.

Waardering: 3/5

(Dit boek heb ik onlangs voor Hebban gerecenseerd.)

Boekinformatie
Auteur: Mario Giordano
Titel: Tante Poldi en de knappe Antonio

ISBN: 9789026157646
Pagina’s: 326

Eerste uitgave: 2021

Tante Poldi en de hemelse vruchten – Mario Giordano

Beschrijving
Tante Poldi’s humeur is beneden het dieptepunt gezonken: haar water is afgesloten. De veroorzaker blijkt de aantrekkelijke wijnboer Avola te zijn. Wanneer ze verhaal gaat halen valt ze onmiddellijk voor zijn avances en na een dolle nacht is al het leed snel vergeten. Maar dan wordt er een lijk gevonden in Avola’s wijngaard en rechercheur Montana is allesbehalve blij dat het juist Poldi is die Avola een alibi kan verschaffen…

Recensie
Jarenlang koesterde de Duitse auteur Mario Giordano het idee dat hij een grote familiesage wilde schrijven. Tot hij zich realiseerde dat hij verhaal noch hoofdpersoon had. Vervolgens probeerde hij het met het genre waar hij meer bekend mee is: mysterie en misdaad. Hij herinnerde zich zijn eigen tante Poldi en wist dat hij een humoristisch mysterieverhaal ging schrijven met zijn tante als hoofdpersoon en zichzelf als een enigszins onbeholpen verteller. In principe wordt dit een zesdelige reeks, waarvan het in september 2021 verschenen Tante Poldi en de hemelse vruchten het tweede deel is.

De Via Baronessa, de straat waarin tante Poldi woont, is door toedoen van wijnboer Achille Avola van de waterleiding afgesloten en tot overmaak van ramp is Lady, het hondje van haar vriendin Valérie, vergiftigd. Dit betekent een aanslag op haar humeur. Ze besluit Avola op de afsluiting aan te spreken, valt voor zijn charmes en wordt de volgende ochtend in zijn bed wakker. Tijdens een verfrissende wandeling in Avola’s wijngaard vindt ze het lijk van de bekende waarzegster Madame Sahara. Voor Poldi is dit een aanleiding om, tot ongenoegen van commissario Montana, op onderzoek uit te gaan.

Tante Poldi en de hemelse vruchten wijkt qua opzet niet af van het voorgaande deel Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen. Ieder hoofdstuk begint met een in feite overbodige samenvatting waarin in een paar zinnen wordt opgesomd wat de lezer kan verwachten. Dan vertelt tante Poldi haar naamloze neef (Giordano) in geuren en kleuren – de kleinste en intiemste details schuwt ze niet – wat ze tijdens zijn afwezigheid allemaal heeft meegemaakt. De neef hoort dit aan, plaatst zo nu en dan een opmerking, spoort haar aan om vooral verder te vertellen en vervolgens heeft het er alle schijn van dat dit door hem opgeschreven wordt. Een originele en ongebruikelijke insteek, die er echter wel voor zorgt dat verhaal en de personages enigszins afstandelijk overkomen.

Hoewel dit het tweede deel van de serie is, is dat over het algemeen niet te merken. De plot staat op zichzelf en de belangrijkste personages, tante Poldi en inspecteur Montana, worden in het begin kort geherintroduceerd. Juist door deze twee, maar in zekere zin geldt dit voor alle terugkerende karakters, is het niet onverstandig de reeks op nummervolgorde te lezen. Alle onderlinge relaties en verstandhoudingen zijn dan veel beter te begrijpen en te plaatsen en bovendien – niet onbelangrijk – ziet de lezer welke ontwikkeling iedereen doormaakt. Omdat over beide protagonisten iets meer bekend wordt gemaakt leer je hen een klein beetje beter kennen. Toch blijft er nog genoeg over dat niet verteld wordt. Het heeft lijkt er daarom op dat Giordano dit over alle delen spreidt.

Ondanks een behoorlijke hoeveelheid plotwendingen is de spanning in de detective minimaal. Zo nu en dan is er een scène die wat actie heeft en is de lezer uiteraard nieuwsgierig naar de identiteit van de moordenaar, maar boven alles wil hij weten welke capriolen tante Poldi allemaal uithaalt en hoe ze zich als zelfbenoemd speurder in de moordzaak vastbijt. Het aandeel van de neef is een stukje groter geworden. Dat uit zich voornamelijk in een niet zo heel erg boeiende uiteenzetting van de familiesage waar hij aan werkt en die maar niet lijkt op te schieten. Dit gaat ten koste van het overwegend vlotte tempo en, weliswaar in iets mindere mate, het leesplezier.

Net als de structuur, is ook de schrijfstijl onveranderd gebleven. Deze is ten dele beeldend, sowieso met humor doorspekt en zonder enige vorm van twijfel verzorgd en toegankelijk. Zo nu en dan lijkt de auteur zichzelf te verliezen en draaft hij door met enkele té uitgebreide beschrijvingen van iets dat in een paar zinnen gezegd kan worden. Desalniettemin is Tante Poldi en de hemelse vruchten, dat vertaald is door Pieter Janssens en eindigt met een onvervalste cliffhanger, een aangename whodunit die een fractie minder sterk is dan zijn voorganger.

Waardering: 3/5

(Dit boek heb ik onlangs voor Hebban gerecenseerd.)

Boekinformatie
Auteur: Mario Giordano
Titel: Tante Poldi en de hemelse vruchten

ISBN: 9789026157622
Pagina’s: 304

Eerste uitgave: 2021

Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen – Mario Giordano

Beschrijving
Zeezicht, zon en rust, meer wil de eigenzinnige tante Poldi niet wanneer ze na haar zestigste verjaardag vanuit München naar Sicilië verhuist. Maar dan verdwijnt haar tuinman Valentino spoorloos. Is hij in de val van de maffia gelopen? Poldi gaat op onderzoek uit en komt op haar tocht de niet-onaantrekkelijke rechercheur Montana tegen. Hij wil niet hebben dat Poldi haar neus in zijn onderzoek steekt, maar wie eenmaal de degens kruist met een Beierse…

Recensie
De Duitse auteur Mario Giordano (1963) debuteerde in 1999 met Black Box, dat gebaseerd is op een waargebeurd voorval in de Amerikaanse Stanford gevangenis en later werd verfilmd. Hiervoor ontving hij de Beierse filmprijs voor het beste scenario. Hoewel hij altijd heeft gezegd nooit over zijn privéleven of familieleden te willen schrijven, verbrak hij zijn aan zichzelf gedane belofte. Want in 2021 verscheen Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen, dat het eerste deel is van een cosy crime-detectiveserie die is gebaseerd op zijn eigen tante.

Tante Poldi heeft gedurende haar leven met flink wat tegenslagen te kampen gehad en om haar hartenwens in vervulling te laten gaan – sterven met zeezicht en familie om zich heen – verlaat ze op haar zestigste verjaardag München om zich voorgoed op Sicilië te vestigen. Op een dag is haar klusjesman Valentino plotseling verdwenen en omdat tante Poldi zich daar zorgen over maakt, gaat ze naar hem op zoek. Ze vindt zijn lichaam op het strand, waarna de knappe inspecteur Montana de leiding over het onderzoek krijgt. Hij wil echter niet dat ze zich ermee bemoeit, maar dat blijkt een misrekening.

De opzet van Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen is anders dan anders. Het is geen verhaal ván deze eigenzinnige en enigszins excentrieke dame, maar een verhaal óver haar. De plot wordt namelijk verteld door haar niet bij naam genoemde neef, hoewel het wel duidelijk is dat de auteur zelf hier symbool voor staat – beiden zijn immers schrijver. Deze neef is tevens luisteraar, want zijn tante vertelt hem haar belevenissen die hij later optekent in een ogenschijnlijk geschreven document. Wat ook ongebruikelijk is, is dat ieder hoofdstuk begint met een paarregelige samenvatting van waar het in dat hoofdstuk over gaat. De reden daarvan is onbekend en van toegevoegde waarde is het niet. Het ziet ernaar uit dat het vooral notities voor zichzelf zijn.

Giordano’s schrijfstijl komt nogal wisselvallig over. De belangrijkste oorzaak daarvan is de door hem gehanteerde structuur, de manier waarop hij het verhaal vertelt. Er zijn momenten dat het beeldend is en dat de lezer zich in personages en omstandigheden kan inleven, maar aan de andere kant zijn er voldoende voorbeelden die het tegendeel bewijzen. Dan is het beschrijvend en gedetailleerd, waardoor de lezer het gevoel heeft er van een afstand naar te kijken. Toch is dit niet vervelend, want het toegankelijke, eigentijdse, humoristische en soms cynische taalgebruik van de auteur maakt heel veel goed. Verschillende Italiaanse woorden en uitdrukkingen zijn een mooie en toepasselijke toevoeging.

Daarnaast zijn de personages die de revue passeren stuk voor stuk bijzonder, maar het is tante Poldi die de show steelt. Ondanks dat ze nog maar kort op Sicilië is en afwijkend gedrag vertoont, heeft ze zich in haar omgeving al buitengewoon geliefd gemaakt. Door haar ongedwongenheid sluit de lezer deze Beierse vrouw, alsof het zijn eigen tante is, eveneens in zijn hart. Zij is dan tevens degene die ervoor zorgt dat je te weten wilt komen wat er is gebeurd, wie de moord heeft gepleegd en bovenal hoe het verder met haar gaat. Veel andere spanning heeft de plot niet en daar is het de auteur in feite niet om te doen. Zijn doel is om de lezer een onderhoudende whodunit voor te schotelen en daarin is hij geslaagd.

Wel kenmerkt de plot zich door diverse onverwachte ontwikkelingen, zodat je de facto nooit weet waar je aan toe bent. Eigenlijk is dat inherent aan het doen en laten van tante Poldi; het lukt haar om de mensen om haar heen regelmatig te verrassen en versteld te laten staan. Dat doet ze in veel mindere mate ook met de lezer, want Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen – sfeervol vertaald door Sylvia Wevers – is een luchtige cosy crime-detective zonder pretenties.

Waardering: 3/5

(Dit boek heb ik onlangs voor Hebban gerecenseerd.)

Boekinformatie
Auteur: Mario Giordano
Titel: Tante Poldi en de Siciliaanse leeuwen

ISBN: 9789026154461
Pagina’s: 304

Eerste uitgave: 2021

Tsomo’s karma – Kunzang Choden

Beschrijving
Een jaar na de dood van haar moeder besluit de vijftienjarige Tsomo een reis te ondernemen naar de tempel, om daar haar moeder een laatste eer te bewijzen. Op die reis ontmoet ze Wangchen, een ontmoeting die bepalend zal zijn voor haar leven. Hun huwelijk is verre van gelukkig. De vernederingen die Tsomo door hem moet ondergaan, leiden tot haar besluit om weg te gaan uit het dorp. Dit is het begin van haar grote reis waarvan ze nooit zal terugkeren. De reis brengt haar steeds verder door Bhutan en India. Een confrontatie met de wereld in het algemeen en met de pre-moderne Bhutanese samenleving in het bijzonder, een reis waarin ze zichzelf vindt en waarin ze groeit als persoon, maar vooral ook als vrouw.

Recensie
De Bhutanese schrijfster Kunzang Choden is de eerste auteur uit haar land die een roman in het Engels geschreven heeft. Deze taal leerde ze op een school in India, waar ze op haar negende naar toegestuurd werd. Later studeerde ze psychologie en sociologie en is ze voor het United Nations Development Program in Bhutan gaan werken. De debuutroman in kwestie is The circle of Karma dat in 2005 is uitgebracht en in 2009 in het Nederlands is vertaald onder de titel Tsomo’s karma.

Tsomo is opgegroeid in een groot huis in het dorp Wangleng. Als ze veertien jaar oud is, overlijdt haar moeder en een jaar later besluit ze om naar een tempel in Trongsa te gaan om haar moeder te herdenken. Tijdens haar reis ontmoet ze Wangchen, waar ze mee trouwt. Het is geen goed huwelijk en door een aantal vernederingen besluit ze haar geboortedorp te verlaten. Haar reis leidt haar door Bhutan en India en op de ene plek blijft ze langer dan op de andere. Ze kent gelukkige en ongelukkige momenten, maakt nieuwe vrienden, maar kan nooit de rust en vrede vinden waar ze naar verlangt.

Tsomo’s karma, dat met een proloog die zich in het heden afspeelt begint, wordt volledig vanuit het perspectief van Tsomo verteld. Ze is inmiddels non, maar ook oud. Na deze inleiding maakt het verhaal een flinke sprong terug en gaat het naar het jaar dat Tsomo nog een klein meisje is. Vanaf dat moment verloopt de plot chronologisch en volgt de lezer haar levenspad. Omdat er geen gebruik wordt gemaakt van tijdsaanduidingen is het niet altijd duidelijk wanneer een periode uit haar leven zich precies afspeelt. Het is soms raden, maar door de diverse beschrijvingen valt er over het algemeen wel uit op te maken wanneer dat tijdvak is. Behalve een reis door het leven van Tsomo, is het in zekere zin ook een reis door de tijd.

Doordat de auteur het verhaal op deze manier geschreven heeft, geeft het een goed beeld van de cultuur van Bhutan, de gebruiken van dit land, het bijgeloof dat veel mensen hadden of hebben, maar ook van het Boeddhistische geloof. Omdat dit voor de westerse wereld een redelijk onbekend gebied is, is het interessant en boeiend om hier meer over te weten te komen. De roman is volledig fictief, maar onder andere door het verwerken van de hiervoor genoemde elementen kan het ook maar zo waargebeurd zijn. Het leven van Tsomo zal vele Bhutanese vrouwen niet vreemd in de oren klinken.

De schrijfstijl van de auteur is beeldend en prettig, maar lijkt soms wat simpel. De lezer kan zich bijzonder goed in Tsomo inleven; hij voelt en leeft met haar mee en begrijpt hoe ze zich in vele situaties moet voelen. Toch kan hij zich niet aan de indruk onttrekken dat ze in veel gevallen wel wat naïef is. Voor een heel groot deel zal dit komen doordat ze opgroeide in een tijd dat het voor meisjes en vrouwen niet gebruikelijk was om te leren lezen en schrijven. Ze werden destijds – en er zullen ongetwijfeld nog regio’s zijn waar dit nog steeds zo is – als lagere wezens beschouwd. Dit heeft dan ongetwijfeld invloed op je ontwikkeling als mens. Het is dus niet zo heel erg vreemd dat Tsomo zich over de dingen die in haar leven niet goed gingen schuldig heeft gevoeld.

Uiteindelijk weet Tsomo de rust te vinden die ze verdient en is haar reis ten einde gekomen. Voor de lezer geldt dit eveneens en na de afsluitende epiloog, die verteld wordt vanuit het perspectief van haar vriendin Lham Yeshi, kun je niet anders dan concluderen dat Tsomo’s karma een enigszins onbekende wereld opent. En die is zeer de moeite waard.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Kunzang Choden
Titel: Tsomo’s karma

ISBN: 9789044514483
Pagina’s: 382

Eerste uitgave: 2009

Neem een geit – Claudia de Breij

Beschrijving
Niemand vertelt je hoe te leven. Als je kinderen krijgt staan er boekhandels vol opvoedboeken tot je beschikking, maar welke levenslessen krijg je mee als volwassene? Wie vertelt je hoe om te gaan met liefde, dood, vriendschap, ambitie en kinderen? Claudia de Breij (net 40) worstelt met deze vragen en gaat te rade bij een groep wijze mannen en vrouwen. Zij vertellen hoe zíj de dingen hebben aangepakt. Claudia de Breij trekt daar honderd levenslessen uit, en stopt daar ook een paar van haarzelf – en haar kapper – bij.

Recensie
Vlak voor haar vijfendertigste verjaardag kreeg cabaretière Claudia de Breij (1975) het idee voor haar in 2015 verschenen boek Neem een geit. Ze, zo zei ze zelf, was zoekender in het leven dan tijdens het schrijven van het boek en merkte dat haar leven een nieuwe fase inging. Hierdoor werd ze onzeker en bedacht ze dat er mensen moesten zijn die dat gevoel kenden, mensen met een flinke dosis levenservaring. Het duurde, door allerlei zaken, echter nog zes jaar voordat ze tien bekende zeventigers benaderde die alles waarmee ze worstelde al een keer hadden meegemaakt. Ze sprak met hen over vraagstukken als rouw, het opvoeden van kinderen, liefdesverdriet en het ouder worden.

Neem een geit, dat bestaat uit een aanzienlijk aantal korte hoofdstukken, wordt voorafgegaan door een inleidende tekst van de inmiddels overleden filosoof en Denker des Vaderlands René Gude. Hij geeft daarin een eerste wijze les: dat je vooral te rade moet gaan bij anderen. Daarmee bedoelt hij dat anderen al eens hebben meegemaakt waar jij nu problemen mee hebt. De Breij nam zijn raad ter harte en sprak onder andere met Hanneke Groenteman, Hans Wiegel, Erica Terpstra en Geert Mak. Ze begint echter eerst met een niet al te lang, maar enigszins persoonlijk getint hoofdstuk. Dit is op zich wat oppervlakkig, de auteur laat niet het achterste van haar tong zien (dat hoeft in feite ook niet), maar maakt wel duidelijk wat de aanleiding van haar gesprekken is geweest.

Die gesprekken gaan verder dan alleen maar wat oppervlakkigheid, hoewel je wel merkt dat lang niet alles is opgetekend. De meeste van de geïnterviewde BN’ers hebben De Breij verteld met welke dilemma’s, problemen en vraagstukken zij tijdens hun leven mee te maken hebben gehad en misschien nog wel te maken hebben. De conclusie van dit alles was dat ze er stuk voor stuk levenswijzer van zijn geworden. Vaak werden verstandige en o zo ware opmerkingen geplaatst, zoals die ene van Hans Wiegel: ‘vertrouwen geeft vertrouwen’. Hij plaatst die opmerking nadat De Breij hem had gezegd de stukken waarin hij geciteerd wordt ter controle naar hem toe te sturen. Hij wilde hier niets van weten, hij vertrouwde de auteur volledig op haar discretie. En zo werkt het inderdaad, want als je het vertrouwen van iemand niet beschaamt, vertrouwt die ander jou op haar of zijn beurt ook.

Al die levenslessen, misschien kun je zelfs beter spreken over levenswijsheden, hebben in zekere zin een filosofische achtergrond, maar omdat het allemaal vrij luchtig wordt beschreven, krijg je die indruk niet. De schrijfstijl van De Breij is toegankelijk, vlot en een scheut humor gaat ze niet uit de weg. Wat deze oudere generatie Nederlanders haar verteld heeft, is ontstaan uit ervaringen uit hun eigen leven. Iedereen kan daar zonder meer wat aan hebben, maar zal dat wel voor zichzelf moeten uitmaken. Over het geheel genomen is Neem een geit een aardige opsomming van een aantal wijsheden, maar wie gewoon haar of zijn gezond verstand gebruikt, kan ook een heel eind komen.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Claudia de Breij
Titel: Neem een geit

ISBN: 9789048826216
Pagina’s: 240

Eerste uitgave: 2015

Even goede vrienden – Jane Fallon

Beschrijving
Amy dacht dat ze álles wist van haar beste vriendin Melissa. Maar ja, Amy dacht ook dat ze verloofd was met de man van haar dromen. Tot die dag dat ze onverwacht vroeg thuiskomt en daar de spullen van een andere vrouw ziet liggen. Spullen die haar verdacht bekend voorkomen…

De meeste vrouwen zouden op dat moment instorten. Amy heeft een beter plan: ze blijft in haar rol als liefhebbende verloofde, maar dan wel met een eigen agenda…

Recensie
Voordat Jane Fallon auteur werd, werkte ze bij de televisie als redacteur en producer. Ze heeft meegewerkt aan een aantal series, waaronder de bekende soap EastEnders. Haar ambitie was altijd al om romans te schrijven, maar ze durfde haar concepten nooit aan anderen te laten lezen. In 2006 realiseerde zich dat het nu of nooit was. Ze nam ontslag en gaf zichzelf een jaar om een boek te publiceren. Dat werd het in 2007 uitgebrachte Op de man af. Twaalf jaar later, in juli 2019, verscheen haar achtste roman Even goede vrienden.

Actrice Amy Forrester is in New York en werkt mee aan een nieuwe serie die onlangs in première is gegaan. In Londen woont ze samen met haar verloofde Jack, met wie ze trouwplannen heeft. Om hem en haar bijna jarige vriendin Melissa (Mel) te verrassen, komt ze onverwacht een lang weekend over. Als ze thuiskomt, merkt ze dat het er opgeruimder is dan anders en ziet ze een groot aantal spullen van Mel staan. Amy besluit om niet meteen de confrontatie met hen aan te gaan en bedenkt een scenario dat verstrekkende gevolgen heeft.

Even goede vrienden wordt voor het grootste deel verteld vanuit het perspectief van Amy en daardoor leert de lezer haar vrij goed kennen en komt hij eveneens het te weten wat een actrice die (nog) niet tot de top behoort moet doen om een rol in een productie te bemachtigen. Vanwege het werk dat de auteur bij de televisie gedaan heeft, weet ze wat dit inhoudt en waar ze het over heeft. Dat is te merken, wat de pogingen die Amy onderneemt om weer aan het werk te gaan, komen bijzonder realistisch over. Dit geldt wat minder voor het plannetje dat ze bedacht heeft om Jack en Mel een hak te zetten, maar het is niet zo erg dat de lezer zich niet kan voorstellen dat Amy niet zo heel blij is met deze ontstane situatie.

De auteur lijkt ook helemaal niet de bedoeling te hebben gehad om een zo natuurgetrouw mogelijke roman te schrijven. Het is geschreven om de lezer te vermaken, hem allerlei situaties voor te schotelen die bij een typische wraakactie horen. Daarin is Fallon zonder meer geslaagd. Wat haar eveneens gelukt is, is dat de lezer zich met Amy gaat vereenzelvigen, hij leeft en voelt met haar mee. Dat gaat op voor zowel de Amy van vroeger – door middel van haar herinneringen zijn er diverse flashbacks, waarin onder andere haar vriendschap met Mel wordt belicht – als de Amy van nu.

Ondanks de omstandigheden waarin Amy terecht is gekomen, is Even goede vrienden een luchtig en vlotlezend verhaal. Het heeft op momenten een enigszins serieuze ondertoon, maar omdat Fallon niet vies is van een flinke vleug humor, is het over algemeen buitengewoon onderhoudend en soms zelfs vermakelijk. Doordat er vrij veel gebeurt, speelt de plot zich in een redelijk hoog tempo af. Daarnaast weet de auteur de lezer zo nu en dan te verrassen met enkele niet te voorziene plotwendingen. Uiteindelijk, maar dat was in feite wel te verwachten, is het voor Amy eind goed, al goed, want ze komt erachter wie haar echte vrienden zijn.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Jane Fallon
Titel: Even goede vrienden

ISBN: 9789026155840
Pagina’s: 432

Eerste uitgave: 2019