Auteursarchief: leeskees

De taak – Robert Pollack


Beschrijving
De Europese ambtenaar Christine en haar collega Steffen worden naar Sint-Petersburg uitgezonden om de dood van een Russische advocaat in zijn gevangeniscel te onderzoeken. Een voormalig cliënt van de advocaat, de Russisch-Amerikaanse zakenman Zachov, lobbyt in Washington DC voor gerechtigheid. Hoe meer dit over de Russische overheid naar buiten komt, hoe beter. Dan overlijdt een getuige onder verdachte omstandigheden en komt Steffen in contact met De Taak, een ondergrondse organisatie die zich met overheidscorruptie bezighoudt. Als daardoor de officiële missie in gevaar komt, heeft Steffen geen andere keus dan Christine alles te vertellen. Maar is deze informatie bij Christine wel in veilige handen? De Taak is een boek met internationale allures, vol vaart, plotwendingen en een intrigerend web van macht en grote politieke belangen.

Recensie
Tot 2012 heeft Robert Pollack, een pseudoniem van de jurist Rob Polak, bijna vijfentwintig jaar als advocaat gewerkt. In dat jaar nam hij ontslag om meer tijd voor andere dingen te hebben. Een van die dingen is schrijven, een activiteit waar hij altijd al belangstelling voor had. Zo schreef hij op zijn achttiende al een novelle, maar daar heeft hij niets meer mee gedaan. In 2019 verscheen dan ‘eindelijk’ zijn debuut, de thriller De Taak en waarvoor hij zich heeft laten inspireren door de Magnitski-affaire.

Tijdens zijn gevangenschap overlijdt de Russische advocaat Igor Mazovski. De Raad van Europa stuurt twee van zijn mensen, Christine Lavergne en Steffen Rittershaus, naar Rusland om te onderzoeken of zijn rechten zijn geschonden. Nadat ze met een getuige hebben gesproken komt deze ook te overlijden, onder verdachte omstandigheden. Tijdens hun verblijf wordt Steffen benaderd door De Taak, een ondergrondse organisatie en blijkt dat Christine in de gaten wordt gehouden door de Russische geheime dienst. Beiden moeten nu alle zeilen bijzetten om hun onderzoek in goede banen te leiden.

Na het eerste hoofdstuk dat zich in 2010 afspeelt, maakt het verhaal een flashforward naar drie jaar later en vervolgens verloopt het chronologisch. Het is gesitueerd op diverse internationale locaties en daarvan is Sint-Petersburg de belangrijkste. Want daar voeren Christine en Steffen immers hun onderzoek uit. Vaak zorgt een soortgelijke opzet, het wisselt dan namelijk ook van perspectief, ervoor dat een verhaal spanning krijgt, maar op dat eerste hoofdstuk na is daar geen enkele sprake van. Na het begin, dat zonder meer nieuwsgierig maakt, zakt het verhaal drastisch in en ontbeert het iedere vorm van spanning. De minimaal voorkomende plotwendingen hebben niet het gewenste effect, eerder het tegendeel want het verhaal kabbelt in een gezapig tempo voort.

Het uitgangspunt van het verhaal, de dood van een gevangene in een Russische gevangenis, is in principe niet verkeerd. Dat dit voorval vervolgens onderzocht wordt, is aannemelijk, want Mazovski had toch enig aanzien en zijn overlijden is uiteindelijk verdacht. Het probleem is echter dat het verhaal te weinig spektakel heeft, de auteur doet wel enkele pogingen, maar het blijft over het algemeen erg netjes. En als er dan een keer wat gebeurt, lijkt het net even te mooi op zijn plaats te vallen, alsof Pollack het niet aandurft zijpaden in te slaan. Blijkbaar moest het niet te ingewikkeld worden. De personages Christine en Steffen spreken niet tot de verbeelding, ze moeten deskundig zijn in hun vakgebied, maar wekken die indruk niet. Daarnaast blijken ze ook nog een eigen agenda te hebben, dat kan en mag, maar er wordt iets te weinig mee gedaan.

De schrijfstijl van de auteur is vaak nogal zakelijk en formeel, bij vlagen is het taalgebruik ambtelijk. Het verhaal heeft op die momenten veel weg van een opsomming van feiten en de dialogen komen onnatuurlijk over. Dit wordt versterkt doordat met regelmaat gebruikgemaakt wordt van niet alledaagse bewoordingen. Want wie heeft het in het dagelijkse leven tijdens een gesprek nou over poids en apaiseren? In plaats van de (overbodige) lijst van de belangrijkste personages had de auteur er beter aan gedaan achter in het boek een verklarende woordenlijst op te nemen. Wat Pollack vrij goed laat overkomen is de houding van Rusland. Die was altijd al tegendraads en gesloten, en anno 2013 is er niet veel veranderd, coöperatief en open zijn blijkbaar woorden die hen vreemd zijn.

Pollack toont in zijn debuut aan dat hij het beheerst om een verhaal te schrijven. Hij heeft echter nog wel wat werk te verzetten om een goed verhaal te schrijven. Als personages beter worden uitgewerkt, als plotwendingen vaker voorkomen en verrassender zijn, maar ook als het taalgebruik speelser wordt, zal hij een enorme vooruitgang boeken. In De taak is dit het allemaal net niet.

Waardering: 2/5

Boekinformatie
Auteur: Robert Pollack
Titel: De taak

ISBN: 9789026346019
Pagina’s: 376

Eerste uitgave: 2019

Door het sleutelgat – Ruth Ware


Beschrijving
Wanneer Rowan online een vacature tegenkomt, lijkt het bijna te mooi om waar te zijn: een betrekking als inwonend oppas met een onthutsend riant salaris. Als ze arriveert bij Heatherbrae House, valt ze meteen als een blok voor deze luxueuze slimme woning en de perfecte familie die er woont. Wat ze niet weet is dat ze in een regelrechte nachtmerrie terechtkomt – een die eindigt met een dood kind en met Rowan in de cel, beschuldigd van moord. Ze weet dat ze fouten heeft gemaakt. Maar ze is niet schuldig – zeker niet aan moord. Wat betekent dat iemand anders dat wel is…

Recensie
Ondanks dat Ruth Ware al van jongs af aan schreef, had ze nooit verwacht dat haar boeken ooit gepubliceerd zouden worden. Totdat ze in 2012 als Ruth Warburton debuteerde met de Young Adult-roman A Witch in winter bewaarde ze al haar boeken onder haar bed. Onder dit alias schreef ze vijf boeken. Na een gesprek met een vriendin stapte ze over naar een ander genre en in 2016 publiceerde ze haar eerste thriller In een donker donker bos. Haar jongste boek, Door het sleutelgat, verscheen eind april 2020 in een Nederlandse vertaling.

Hoewel ze eigenlijk niet op zoek is naar nieuw werk solliciteert Rowan Caine toch naar een betrekking als nanny bij een rijk gezin. Als ze is aangenomen vertrekt ze naar Heatherbrae House in het Schotse Carn Bridge, waar Bill en Sandra Elincourt met hun kinderen wonen. Een dag na haar aankomst staat Rowan er een tijdje alleen voor. Als zich dan enkele geheimzinnige voorvallen voordoen, wordt het er steeds angstaanjagender. Het eindigt met de dood van een van de kinderen, waarop Rowan van moord wordt beschuldigd. Maar ze weet dat ze onschuldig is. Wie heeft het meisje dan wel vermoord?

Het eerste dat opvalt, is de originele opzet waarin de auteur Door het sleutelgat geschreven heeft. In een aantal brieven smeekt Rowan de heer Wrexham, die een advocaat blijkt te zijn, om haar te helpen haar onschuld in de zaak-Elincourt aan te tonen. In deze brieven vertelt ze in de vorm van een flashback hoe het gekomen is dat ze op beschuldiging van moord gevangen genomen is. Die sprong terug begint op het moment dat Rowan de vacature leest en verloopt vervolgens in chronologie naar de dag dat ze de brief schrijft. Doordat ze haar verhaal stapsgewijs aan de advocaat vertelt, komt de lezer eveneens te weten wat zich allemaal in en rond het huis heeft afgespeeld.

Er wordt gezegd dat er in Heatherbrae House geesten ronddolen en het mysterieuze en spannende dat daar omheen hangt probeert Ware ook over te brengen. Dit lukt haar echter niet. Dit komt vooral doordat Bill en Sandra, beiden zijn architect, hun grondig verbouwde huis van de nieuwste en meest geavanceerde technologie hebben voorzien. De lezer heeft daarom voortdurend het gevoel dat al het onverklaarbare wordt veroorzaakt door alle aangebrachte technische snufjes of dat er een mensenhand achter zit. Het huis leeft niet, is niet authentiek en dan is het ondoenlijk om het verhaal een geheimzinnige sfeer mee te geven. De auteur heeft zich met deze misser aardig in de vingers gesneden.

Door het sleutelgat is geen verhaal dat uitblinkt door zijn onverwachte plotwendingen en verrassingen. Pas twaalf hoofdstukken voor het eind wordt de lezer getrakteerd op een situatie die de schijn oproept verrassend te zijn, maar die je in een eerder stadium eigenlijk wel had kunnen zien aankomen. De eerstvolgende doet zich voor in de ontknoping. Dit geringe aantal is veel te mager voor een boek dat zich thriller noemt. Ook op de personages valt het een en ander aan te merken. De meeste van hen gedragen zich onsympathiek en lijken, net als Rowan, een dubbel gezicht te hebben. Het wordt de lezer moeilijk gemaakt zich met een van hen te identificeren.

Net als het begin, eindigt het verhaal eveneens met een aantal brieven. Hierdoor krijgt het verhaal een zo goed als afgerond geheel, maar desondanks blijft de lezer wel met een wat onbevredigd gevoel achter. Het enigszins open einde mag blijkbaar door hemzelf ingevuld worden. Verder verhult de toegankelijke en prettige schrijfstijl van Ware niet dat Door het sleutelgat de kwaliteit ontbeert die je van een auteur, die ruimschoots bewezen heeft een goed verhaal te kunnen schrijven, mag verwachten. Daarvoor heeft het te veel tekortkomingen.

Waardering: 2/5

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Boekinformatie
Auteur: Ruth Ware
Titel: Door het sleutelgat

ISBN: 9789024588602
Pagina’s: 352

Eerste uitgave: 2020

Alibi – Denise Mina


Beschrijving
Anna McDonald luistert tijdens het klaarzetten van de schoolspullen van haar kinderen naar een truecrimepodcast. Dan staat haar beste vriendin Estelle voor de deur en komt haar man de trap af met een koffer in zijn hand. Ze vertrekken samen en nemen de kinderen mee. Anna blijft in shock achter. Nu haar leven ineengestort is, zoekt ze afleiding in de podcast; over een gezonken jacht en een vermoord gezin, met een vleugje corruptie en machtsmisbruik. Dan ontdekt Anna dat ze een van de genoemde slachtoffers uit een vorig leven kent en raakt ze ervan overtuigd dat ze weet wat er is gebeurd. Dat betekent dat ze haar verleden niet langer verborgen kan houden. Ze besluit op jacht te gaan naar de waarheid, maar ze beseft niet dat daarmee alles waarvoor ze zo hard gewerkt heeft als een kaartenhuis zal instorten.

Recensie
Nadat Denise Mina op haar zestiende de school verliet, had ze verschillende baantjes tot ze jaren later besloot toch weer te gaan studeren. De studiefinanciering die ze ontving, gebruikte ze echter om haar debuutthriller Garnethill (De kwetsbare getuige, 1999), dat in 1998 verscheen en het eerste deel van een trilogie is, te schrijven. Met dit boek won ze meteen al een aantal prijzen. Voor Alibi, dat in 2020 uitgekomen is, liet ze zich inspireren door haar verslaving aan podcasts. Behalve thrillers schreef ze ook een aantal strips, toneelstukken en enkele korte verhalen.

Voordat Anna McDonald haar kinderen wekt om naar school te gaan, luistert ze naar de eerste aflevering van een nieuw truecrimepodcastserie. Als ze de lunchtrommeltjes van haar dochters vult, wordt er op de deur geklopt. Het is haar vriendin Estelle. Tegelijkertijd komt haar man Hamish de trap aflopen met een koffer in zijn hand. Hij vertelt haar dat hij samen met Estelle en de kinderen voor een korte vakantie naar Portugal vertrekt. Hierna stort Anna zich volledig op een podcast over een gezonken jacht en een vermoord gezin. Ze komt erachter dat ze een van de genoemde slachtoffers kent. Omdat ze zich ook realiseert dat er nu meer over verleden bekend gaat worden, probeert ze de waarheid te achterhalen.

Het is interessant om te zien hoe Mina haar podcastverslaving in het verhaal heeft verwerkt. Alibi als boek is vanzelfsprekend al een verhaal op zich, maar de podcast die Anna beluistert is dat ook. Daarnaast richt ze zich rechtstreeks tot de lezer en dat doet ze in de vorm van een boek, dus ook dat is een verhaal. Deze verhalenwirwar kan ogenschijnlijk ingewikkeld lijken, maar is dat zeker niet. Er zit een prima structuur in en het is daardoor al van begin af aan bijzonder goed te volgen. Omdat de eerste hoofdstukken tamelijk informatief zijn, duurt het even voordat Alibi goed op gang komt. Het is echter wel nodig dat de auteur deze de lezer deze kennis geeft, het vormt namelijk de basis voor het vervolg en daarmee maakt het het geheel uiteindelijk compleet.

Na deze spreekwoordelijke hindernis komt het tempo erin, wordt het bij vlagen mysterieus en neemt de nieuwsgierigheid van de lezer langzaam maar zeker steeds meer toe. Dat komt vooral omdat vanaf dat moment veel hoofdstukken met een cliffhanger eindigen en zich ook regelmatig onverwachte ontwikkelingen voordoen. Hierdoor ontstaat er een voornamelijk onderhuidse spanning, die gedurende de plot alleen maar toeneemt. Hoewel halverwege het verhaal wel bekend wordt wat er in het verleden met Anna is gebeurd, is dat van geen enkele invloed op de beleving daarvan. Je wilt immers nog altijd weten of het haar en Fin gaat lukken te achterhalen wie er verantwoordelijk is voor de moord op het gezin, je voelt in feite aan dat er nog het een en ander moet gebeuren.

Omdat Alibi volledig vanuit het perspectief van Anna wordt verteld, komt de lezer ruim voldoende over haar te weten. Ondanks dat het in het verhaal wat minder om de nevenpersonages draait, ze hebben overigens wel degelijk een belangrijke rol, zijn ze toch behoorlijk goed uitgewerkt. De meest aansprekende van hen is Fin, de man van Estelle en zijdelings betrokken geraakt bij Anna’s speurtocht, waarin hij trouwens telkens iets fanatieker wordt. Van elk van de personages kan de lezer zich bovendien een prima en levendige voorstelling maken, ze komen natuurgetrouw en echt over en dat is zonder meer goed voor het verhaal. In een aangename en toegankelijke schrijfstijl krijgt Mina het voor elkaar de lezer bij Alibi te betrekken. Hoewel er dus wel een aantal minder boeiende hoofdstukken in voorkomt, wint het gedurende de plot wel degelijk in kracht. Met een verrassende ontknoping tot gevolg.

Waardering: 4/5

(Het boek heb ik onlangs gerecenseerd voor Hebban.)

Boekinformatie
Auteur: Denise Mina
Titel: Alibi

ISBN: 9789026351037
Pagina’s: 304

Eerste uitgave: 2020

Godendrank – Ilja Gort


Beschrijving
Met veel humor beschrijft Gort de avonturen van dromer Abel en zijn nuchtere vrouw Angela die hun winkeltje in de Amsterdamse Jordaan verkopen om een wijnboerderij in Zuid-Frankrijk te beginnen.
Ze worden getroffen door bizarre tegenslagen en Abel besluit wiet te gaan telen om zijn wijn te voorzien van een scheut geestverruiming. Daarmee kruisen ze het pad van lieden die het niet zo nauw nemen met de wet, hetgeen leidt tot hilarische gebeurtenissen en een spetterende ontknoping.

Recensie
Wijnboer in Frankrijk. Al meer dan twintig jaar heeft Ilja Gort een wijnkasteel in de buurt van Bordeaux. Daarvoor hield hij zich bezig met muziek en was hij drummer bij onder andere de Haagse band After Tea. Naast wijn en muziek is schrijven een van zijn andere liefhebberijen. In 2004 verscheen zijn eerste boek Leven als Gort in Frankrijk en in 2008 kwam zijn debuutroman Het Merlot mysterie uit. Zijn jongste roman is Godendrank en werd in april 2020 uitgegeven. Behalve romans, thrillers en non-fictie schrijft hij ook kinderboeken.

Abel Jongbloed is eigenaar van cd- en platenwinkel en heeft het naar zijn zin. Toch wil hij meer, hij heeft zijn zinnen gezet op een Frans wijnkasteel. Na lang zoeken heeft hij eindelijk wat gevonden, hij verkoopt zijn winkel en vertrekt samen met zijn vrouw Angela naar Zuid-Frankrijk. Ondanks de idyllische omgeving, krijgen ze meteen al diverse tegenslagen te verwerken. Abel besluit om het over een andere boeg te gooien en begint met het telen van wiet om er zijn wijn mee te verrijken. Dit neemt echter een andere wending aan dat hij aanvankelijk had voorzien.

Vanaf het allereerste moment proeft Godendrank naar Gort. De relaxte houding van Abel, de humor en het taalgebruik die het verhaal kenmerken, de wijnterminologie, maar ook de verwijzingen naar muziek. Het is overduidelijk dat de auteur ervaringen uit zijn eigen leven in het verhaal verwerkt heeft, en vanzelfsprekend ook zijn kennis over wijn. In een interview heeft Gort ook bevestigd dat veel elementen uit het boek zijn gebaseerd op eigen ervaringen en dat hij eigenlijk zelf de Abel-figuur is. Dit wil overigens niet zeggen dat de roman autobiografisch is, dat is het verre van.

Het verhaal wordt vooral verteld vanuit het perspectief van Abel, een bijzonder en echt personage, hoewel soms nog wel eens naïef. Misschien dat dat er de reden van is dat hij sympathie oproept. Dat doen een paar andere personages overigens ook, denk daarbij aan zijn nuchtere en down to earth zijnde vrouw Angela, maar ook Fifi Fusil, de oude, bijzondere, maar nog erg krasse dame. Ook voor de overige personages gaat op dat ieder van hen uniek en daardoor authentiek is. Gort heeft ervoor gewaakt ze cliché te maken en dat is een pre voor het verhaal.

Ondanks dat Godendrank een roman is, heeft het al vanaf het begin een lichte spanningsboog. De lezer wordt nieuwsgierig gemaakt. Dit wordt nog eens aangewakkerd door de vele bizarre situaties waarin Abel terechtkomt. Je vraagt je voortdurend af hoe hij zich daar uit kan redden. Het verhaal heeft een behoorlijk tempo dat in de laatste fase ook nog eens wordt opgevoerd. Dan nemen de spannende momenten zelfs toe en wordt het door de wild-west-taferelen ronduit thrillerachtig. De hele plot kenmerkt zich overigens door de vele onverwachte ontwikkelingen. Niets en niemand is voorspelbaar.

Godendrank is trouwens geen literair hoogstandje, daar is het Gort ook helemaal niet om te doen. Wel is het een vlot lopend en luchtig verhaal dat bijzonder beeldend, tegen het filmische aan, geschreven is. Het dient vooral voor vermaak en ondanks dat het verhaal zo ongeloofwaardig is als wat, is de auteur daar volledig in geslaagd.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Ilja Gort
Titel: Godendrank

ISBN: 9789082958751
Pagina’s: 236

Eerste uitgave: 2020

Lexicon – Max Barry


Beschrijving
Wil Parke wordt in een wc-ruimte van een vliegveld bruut overmeesterd door twee mannen. Ze stellen hem een reeks vreemde vragen en beweren dat hij de sleutel is tot een geheime strijd waar hij niets van weet, en dat hij `immuun’ is.

Straatschoffie Emily Ruff wordt gerekruteerd door een exclusieve school waar leerlingen les krijgen in overtuigingskracht. Ze leren woorden te gebruiken als wapens. De besten worden `dichters’ en gaan werken voor een sinistere organisatie. Al snel is Emily het grootste talent – totdat ze een catastrofale fout maakt: ze wordt verliefd.

Recensie
Hoewel hij met zijn werk als marketeer bezig had moeten zijn, schreef de Australische auteur Max Barry stiekem aan Syrup, zijn debuutroman, overigens geschreven onder de naam Maxx Barry. Een daverend succes was dit nog niet, maar de opvolger Logoland (Jennifer Government), was dat wel. De gratis online game NationStates is op dit boek gebaseerd. Het in 2013 verschenen Lexicon, in Nederland werd het in april 2014 uitgegeven, is een thriller en vooralsnog het laatste boek dat hij geschreven heeft. Het werd door Time Magazine uitgeroepen tot een van de beste tien boeken van het jaar 2013.

Op de luchthaven van Chicago wordt Wil Parke door een aantal mannen overmeesterd en moet hij vijf bijzondere vragen beantwoorden. Er wordt hem ook verteld dat hij immuun is en dat hij de sleutel is in een voor hem onbekende geheime strijd. In San Francisco wordt het op straat levende meisje Emily Ruff geronseld om naar een exclusieve school te komen waar lesgegeven wordt in overtuigingskracht. De woorden die ze er leert fungeren als wapens en de beste leerlingen worden tewerkgesteld bij een duistere onderneming. Emily is een van de besten, maar maakt de fout om verliefd te worden.

Merkwaardig. Iets anders kan er over het eerste hoofdstuk van Lexicon niet gezegd worden. Want is het een droom van Wil of is het toch iets dat zich in zijn leven afspeelt. Twee vragen waar de lezer in het begin mee komt te zitten. Maar hoe vreemd, en ook wel bijzonder, dit is, het zorgt er wel voor dat je nieuwsgierig wordt. Dat blijft, want het vervolg geeft soms een ander licht op een situatie, je blijft je wel afvragen wat waar is en wat niet. Niet alleen de verhaallijn met Wil roept dit op, maar de tweede, met Emily Ruff, doet er niet voor onder, ondanks dat daar wel wat meer structuur en herkenbaarheid in zit. Beide verhalen doen op momenten erg vreemd aan. Desondanks intrigeren ze wel en verveelt het de lezer niet.

Dat komt overigens ook door de schijfstijl van de auteur. Het verhaal speelt zich in een vrij hoog tempo af en de dialogen zijn natuurgetrouw en daardoor is het voor een groot deel erg toegankelijk. Aan de andere kant zijn er ook voldoende frasen die moeilijk te bevatten zijn. Want hoe kun je verklaren dat mensen bizarre opdrachten gaan uitvoeren door alleen maar het aanhoren van een aantal woorden, als ware het een toverspreuk. Goed, het draait dan vooral om het overtuigen, dat is in principe een goed en interessant gegeven, maar het jasje waarin het verpakt is, is nogal onwerkelijk. Lexicon heeft daardoor behalve thrillereigenschappen ook wel wat weg van een sciencefictionboek.

Barry heeft ervoor gekozen om hoofdstukken zo nu en dan af te wisselen met e-mails, korte nieuwsberichten of andersoortige tekst. Een aantal daarvan werkt verhelderend, maar er zijn er ook die niet ter zake lijken te doen. De toegevoegde waarde daarvan is dus onbegrijpelijk. Jammer is dat niet verder verklaard wordt waarom personages de naam van een overleden dichter hebben gekregen en wat hun doel met de woorden is. Dat geeft de lezer na afloop een ietwat katterig gevoel. Toch is Lexicon daarmee geen vervelende thriller geworden. Het heeft twee gezichten, het ene is interessant en boeiend, het andere merkwaardig en bijzonder.

Waardering: 3/5

Boekinformatie
Auteur: Max Barry
Titel: Lexicon

ISBN: 9789024564040
Pagina’s: 432

Eerste uitgave: 2014

Een erfenis van spionnen – John le Carré


Beschrijving
Peter Guillam, loyale collega en volgeling van George Smiley van de Britse Geheime Dienst, beter bekend als het Circus, is stil gaan leven op een boerderijtje aan de zuidkust van Bretagne. Op een dag wordt daar een brief bezorgd van zijn oude Dienst die hem sommeert naar Londen te komen. De reden? Zijn Koude Oorlogsverleden is teruggekeerd om hem op te eisen.

Geheime operaties die ooit het neusje van de zalm binnen de Londense spionagewereld waren worden aan een kritisch onderzoek onderworpen door een generatie die te jong is om iets van de Koude Oorlog bewust te hebben meegemaakt. Iemand zal moeten boeten voor het bloed van onschuldigen, dat werd vergoten ten dienste van het algemeen belang.

Recensie
John le Carré, een pseudoniem van David John Moore Cornwell, werkte nog bij de inlichtingendienst MI6 toen zijn derde boek Spion aan de muur in 1963 een internationale bestseller werd en tegelijk zijn grote doorbraak betekende. Zijn spionagethrillers gaan vooral over de Koude Oorlog en een tweetal daarvan is herwerkt tot een BBC-televisieserie. Als tegenhanger van James Bond creëerde hij de spion George Smiley, die in een aantal van zijn boeken zijn opwachting maakte. In Een erfenis van spionnen, verschenen in 2017, heeft de vooral in Groot-Brittannië legendarische spion, een kleine rol.

Na zijn carrière bij het Circus, zoals de Britse geheime dienst wordt genoemd, woont Peter Guillam in een afgelegen boerderij in het Franse Bretagne. Terwijl hij van zijn rust geniet, wordt er op een dag een brief van het Circus bezorgd. Guillam wordt dringend verzocht om naar Londen te komen. De reden blijkt in het verleden te liggen, ten tijde van de Koude Oorlog. Hij wordt ondervraagd over de geheime operatie Windfall. De ondervragers hebben echter geen flauw benul wat zich destijds afgespeeld heeft, maar iemand moet voor het gebeurde boeten. Verteld Guillam hen de hele waarheid?

Mijmeringen van een op leeftijd zijnde en gepensioneerde oud-spion aan zijn tijd bij de Britse geheime dienst. Dat is de eerste indruk die de lezer aan het begin van het verhaal krijgt. Gedurende de plot blijkt het iets anders in elkaar te steken dan het aanvankelijk lijkt. Het verleden wordt inderdaad opgerakeld, maar vooral in de vorm van verslagen, rapporten, transcripties en ondervragingen. Vooral die eerste drie zijn saai, eentonig, nietszeggend en enigszins slaapverwekkend. Wat het er ook al niet gemakkelijker op maakt, is het aantal personages. Deze zijn talrijk en het vergt de nodige inspanning van de lezer om te weten te komen wie precies wie is en welke rol ze een halve eeuw geleden hadden. Extra lastig is dat er toen ook nog eens gebruik werd gemaakt van schuilnamen. Hierdoor zie je door de bomen het bos niet meer en krijg je de indruk iets gemist te hebben.

Ook de schrijfstijl van Le Carré is niet de meest eenvoudige. In vaak te lange zinnen probeert hij weer te geven wat hij bedoelt. Dit doet zich overigens vooral in het begin van het verhaal voor. Daarnaast is het verwarrend dat niet aangegeven wordt wanneer een deel van het verhaal zich afspeelt. Binnen hoofdstukken verspringt hij, zonder enige vorm van aanwijzing, van het heden naar het verleden en andersom. Voor de duidelijkheid had de auteur er goed aan gedaan om een tijdsaanduiding te gebruiken. Een aantal personages kwam ook al voor in enkele eerdere boeken van de auteur, maar dat wil niet zeggen dat Een erfenis van spionnen niet afzonderlijk gelezen kan worden. Dat kan het wel, hoewel er dan wel rekening mee gehouden moet worden dat ze niet erg uitgewerkt worden en dat je niet erg veel over hen te weten komt. Allen al daarom is het aan te bevelen om de eerdere boeken met hen eerst te gaan lezen.

Door zijn persoonlijke ervaringen, maar ook omdat hij er al zo vaak over heeft geschreven, weet Le Carré wel goed over te brengen hoe het er tijdens de Koude Oorlog aan toe moet zijn gegaan. Dit kan over het algemeen leiden tot spannende, intrigerende en interessante verhalen, maar in Een erfenis van spionnen is daar, op een enkel moment na, geen enkele sprake. Op basis van deze spionageroman doet de auteur er goed aan om zichzelf, maar ook zijn pen, de rust te gunnen die hij verdient om vervolgens van zijn pensioen te gaan genieten. Daarmee voorkomt hij dat een eventueel volgend boek nog onsamenhangender wordt.

Waardering: 2/5

Boekinformatie
Auteur: John le Carré
Titel: Een erfenis van spionnen

ISBN: 9789024578696
Pagina’s: 300

Eerste uitgave: 2017

Russisch voor beginners – Dominique Biebau


Beschrijving
Om zijn job niet te verliezen, volgt Maarten noodgedwongen een avondcursus Russisch. Tijdens die lessen ontmoet hij het schijnbaar gelukkig getrouwde koppel Lore en Diederik. Zij volgen de cursus om hun droom waar te maken: een telegeleid bezoek aan de Kungur-grotten in Rusland. Hun leraar is de excentrieke, nationalistische Rus Pavel. Al snel snijden spanningen door de groep wanneer blijkt dat niet alleen de leraar, maar ook Maarten voor de charmes van Lore valt. Wanneer het koppel op grottenavontuur vertrekt, weten ze allemaal dat dit een fataal keerpunt in hun leven zal worden.

Recensie
Na zijn studie Germaanse talen werkte Dominique Biebau als eindredacteur voor de Vlaamse radiozender Q-music en momenteel geeft hij les in Nederlands en Engels. Hij heeft altijd al een bovenmatige interesse in schrijven gehad en dat leidde ertoe dat hij in 2013 debuteerde met zijn satirische politieke roman Trage wegen. In 2019 verscheen zijn meest recente boek, de literaire thriller Russisch voor beginners, waarvoor hij dat jaar werd beloond met de Hercule Poirotprijs. Daarnaast schrijft hij eveneens kortverhalen en gedichten.

Maarten van Engelen werkt in het transportbedrijf van zijn vader, maar als dat verkocht wordt, moet hij, om zijn baan te blijven behouden, Russisch leren. Hij begint aan een avondcursus waar hij het echtpaar Diederik en Lore ontmoet. Het stel, dat speleoloog is, leert de taal om de Kungur-grotten te bezoeken. Hun leraar Pavel is een bijzondere man, die, net als Maarten, al snel in de ban van Lore is. Jaren later blijkt dat Diederik destijds in de grotten verdwaald is, hoewel zijn lichaam nooit werd gevonden. Maarten besluit hem te gaan zoeken en vanaf dat moment neemt zijn leven een andere wending aan.

Het verhaal, dat zich zowel in 1998 als in 2010 afspeelt, wordt voornamelijk verteld vanuit het perspectief van Maarten. Daarnaast heeft het eveneens enkele korte en in cursief gedrukte hoofdstukken vanuit het oogpunt van Diederik. Daaraan voorafgaand is er nog een erg korte inleiding waarin de zes maanden oude Saartje haar omstandigheden weergeeft. Gedurende de plot vraagt de lezer zich permanent af wat deze bijzonder korte proloog met de rest van het verhaal te maken heeft. Pas in de ontknoping komt daar een antwoord op en wordt het voor de lezer een stuk duidelijker. In feite is dat niet weten er verantwoordelijk voor dat het verhaal al vanaf het begin een lichte spanningsboog heeft.

Ondanks dat heel lichte spanningsgevoel lijkt het verhaal tot een paar hoofdstukken voor het eind vooral op een roman. De kenmerken van een thriller blijven, ondanks dat de lezer wel degelijk in de gaten heeft dat er iets staat te gebeuren en dat Lore daar het middelpunt van is, grotendeels achterwege. Vlak voor de ontknoping, misschien kun je zelfs zeggen ‘in de ontknoping’, komen de thrillerelementen naar boven drijven, gaat het tempo iets omhoog en daarmee ontstaat er ook een lichte spanning. In die laatste hoofdstukken bevinden zich ook een paar onverwachte, dus verrassende, plotwendingen. Tijdens het lezen denk je te weten waar het verhaal naartoe gaat, maar door de draai die de auteur eraan gegeven heeft, wordt het uiteindelijk toch nog anders dan je dacht.

De schrijfstijl van Biebau is verzorgd en aangenaam, soms met een vleugje humor en van begin tot eind beeldend. Voor de personages geldt dat er niet grondig in hun verleden gegraven is, dus heel er uitgediept zijn ze niet. Desondanks maakt Maarten wel een ontwikkeling door, van een wat lui en gelaten persoon verandert hij in een meer doortastende persoonlijkheid. Dit komt het verhaal zonder meer ten goede. Verder kan de lezer zich een goede voorstelling van Lore en Pavel maken, de eerste is nogal manipulatief, de tweede, zoals al eerder vermeld, bijzonder en enigszins excentriek. Dit alles maakt hen hoe dan ook interessant.

Russisch voor beginners mag dan niet de specifieke thrillereigenschappen hebben, een misdaadroman is het zeker. Vanaf het allereerste begin tot aan het eind blijft het de lezer niet alleen boeien, maar ook bezighouden. Biebau neemt behalve de personages ook de lezers mee in een ragfijn en geraffineerd spel.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Dominique Biebau
Titel: Russisch voor beginners

ISBN: 9789460017773
Pagina’s: 212

Eerste uitgave: 2019

Verloren vrouw – Charles den Tex


Beschrijving
Een jonge vrouw wordt in het holst van de nacht gewond op straat aangetroffen. De man die haar vindt, besluit haar niet naar een ziekenhuis te brengen maar bij hem thuis tot rust te laten komen. Als de vrouw weer bijkomt, blijkt ze aan geheugenverlies te lijden: ze weet niet waar ze is of wie ze is. Aanknopingspunten om haar verleden te achterhalen lijken er niet te zijn, en als ze zelf op zoek gaat, blijkt dat ze wordt gezocht. Met geweld. Beetje bij beetje komen haar herinneringen terug, herinneringen die soms zo pijnlijk zijn dat ze zichzelf ertegen moet verdedigen. Van willoze prooi verandert ze in een meedogenloze jager. Wie is ze? Is ze iemand die ze liever niet wil zijn?

Recensie
Al op de middelbare school wist Charles den Tex dat hij schrijver wilde worden. Desondanks gaf hij er de voorkeur aan zich eerst met andere zaken bezig te houden. Voor hij na zijn veertigste begon met schrijven, studeerde hij fotografie en werkte onder meer als communicatie- en managementadviseur. Het idee voor zijn debuutthriller Dump, dat in 1995 verschenen is, kreeg hij via een klant. In het najaar van 2019 verscheen Verloren vrouw, dat is gebaseerd op een eigen ervaring, maar ook op iets dat hij mee zou willen maken.

Tussen de rommel in een donker steegje ligt een jonge vrouw, bewusteloos en besmeurd door haar eigen braaksel. Ze wordt gevonden door Luc Beaumann, die haar mee naar zijn huis neemt. Als ze de volgende ochtend bijkomt, kan ze zich niets meer herinneren. Ze weet niet wie ze is, waar ze woont, wat er is gebeurd. Langzaam komt haar geheugen weer terug en stukje bij beetje weet ze zich steeds meer te herinneren. Dan blijkt ook dat er jacht op haar gemaakt wordt. Met behulp van Luc probeert ze haar eigen identiteit weer terug te krijgen. Dat dit moeilijk en niet zonder gevaarlijk is, blijkt al snel.

Verloren vrouw bestaat uit een flink aantal hoofdstukken die afwisselend worden verteld vanuit verschillende perspectieven. Daardoor zijn er aanvankelijk ook diverse verhaallijnen, waarvan sommige verbanden al meteen duidelijk zijn. Bij een aantal kun je je in eerste instantie nog afvragen wat ze met het eigenlijke verhaal, de rode draad, te maken hebben, maar gedurende de plot komt daar eveneens verandering in en komen al die afzonderlijke subplots samen en vormen ze uiteindelijk één geheel. Een van die verhaallijnen, waar het verhaal overigens ook mee begint, is het verhoor van Huib Bilderman van de Compile Data Defense Groep en kan worden beschouwd als het heden. Het begin van de rest van de plot speelt zich wat eerder af en heeft een dusdanig verloop dat het steeds meer richting het heden kruipt.

Hoewel het verhaal zelf in feite geen zinderende snelheid heeft, gebeurt er wel dusdanig veel dat het lijkt alsof er een behoorlijk tempo in zit. Door al die gebeurtenissen blijft de lezer nieuwsgierig, is er een voortdurende, zij het lichte, spanningsboog en intrigeert het verhaal hoe dan ook. Zo nu en komen er wat momenten voorbij waarbij wat meer actie om de hoek komt kijken, het gevolg daarvan is dat de spanning evenredig toeneemt. Daarnaast kent de plot enkele onverwachte en interessante wendingen die er niet alleen voor zorgen dat het spanningsveld gehandhaafd blijft, maar ook bewerkstelligen dat de nieuwsgierigheid van de lezer op de proef wordt gesteld.

Talrijke personages passeren de revue, maar al snel heeft de lezer door wat hun rol in het verhaal is. Dan blijkt ook dat het ene personage meer aanspreekt dan het andere en dat niet ieder karakter even uitvoerig is uitgewerkt. Dat hoeft ook niet, want juist voor de personen waar het in het verhaal geldt dat wel. Daardoor kan de lezer zich ook met een aantal van hen identificeren, of ze nou aan de goede of slechte kant van de wet staan, maakt dan niet zo heel veel uit. Wat in ieder geval heel duidelijk naar voren komt, is dat ieder van hen eigenlijk wel wat te verbergen heeft.

Dat de (nano)technologie een aanzienlijk aandeel heeft in het verhaal is geen enkel probleem. In helder en vlot taalgebruik zorgt de auteur ervoor dat het in wezen voor iedereen te begrijpen is. Dat geldt eveneens voor de straattaal die door enkele personages wordt gehanteerd. Het is altijd helder wat er wordt bedoeld. Verloren vrouw is fictief, maar toont wel aan dat in de digitale wereld veel gemanipuleerd kan worden en dat je, wanneer je er erg veel verstand van hebt, in principe alles naar je hand kunt zetten. En dat is geen rooskleurig vooruitzicht. Den Tex heeft met deze thriller in ieder geval opnieuw in de roos geschoten.

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Charles den Tex
Titel: Verloren vrouw

ISBN: 9789402758832
Pagina’s: 384

Eerste uitgave: 2019

Lied voor de vermisten – Pierre Jarawan


Beschrijving
Wanneer de Arabische Lente in 2011 volledig is ontwaakt, ontstaat ook in Beiroet de eerste onrust. Terwijl de huizen branden, legt dertiger Amin zijn herinneringen vast.

Aan 1994, toen hij met zijn grootmoeder terugkeerde naar Libanon, twaalf jaar na de dood van zijn ouders. Aan zijn
vriendschap met Jafar, met wie hij door de voor hem onbekende naoorlogse wereld zwierf. En aan hoe hij zo pijnlijk moest leren dat er in dit land nooit zekerheid zal zijn; niet over het verleden, niet over zijn vriendschappen, niet over de geschiedenis van zijn familie.

Recensie
Als gevolg van de burgeroorlog kwam Pierre Jarawan op driejarige leeftijd met zijn Libanese vader en Duitse moeder naar Duitsland. Hij studeerde er Duits, Engels en film-, theater- en televisiekritiek. In 2009 won hij diverse prijzen tijdens Poetry Slams en drie jaar later werd hij zelfs er internationaal Duits kampioen in. In 2016 verscheen zijn debuutroman Am ende bleiben die Zedern, dat in mei 2017 onder de titel De zoon van de verhalenverteller in het Nederlands werd uitgebracht. In het voorjaar van 2020 kwam zijn tweede roman Lied voor de vermisten uit.

Het is 2011 als de gevolgen van de Arabische lente ook in Beiroet zichtbaar worden. Het wordt er onrustiger, onlusten breken uit en huizen worden in brand gestoken. Dat is ook het moment dat Amin al zijn herinneringen vastlegt. Het vertrek uit Duitsland naar Libanon in 1994 van hem en zijn oma en zijn vriendschap met Jafar met wie hij door het naoorlogse Beiroet rondzwierf. Maar ook dat er in zijn nieuwe vaderland altijd onzekerheid zal zijn over bijvoorbeeld zijn familiegeschiedenis, zijn vriendschappen en over het verleden van het land zelf.

Het verhaal in Lied voor de vermisten wordt vanuit één perspectief, dat van Amin verteld. Hoewel het niet expliciet ergens uit blijkt, krijgt de lezer de indruk dat de verhalenverteller, want dat is Amin, het tegen hem (de lezer dus) heeft. Hierdoor is de lezer vanaf het begin betrokken bij wat Amin bezighoudt, wat hem bezig heeft gehouden, maar ook hoe hij zijn vriendschap met Jafar en zijn relatie met zijn oma beleeft. Omdat het verhaal geen chronologisch verloop heeft, moet je je aandacht er continu bij blijven houden. Toch is dit geen belemmering om het te kunnen volgen, vaak wordt door middel van een jaartal aangegeven in welke periode het zich afspeelt en waar dat niet zo is, wordt het door de strekking van het verhaal al vrij snel duidelijk.

De sfeer van zowel het hedendaagse, we hebben het dan over 2006, en het Beiroet tijdens de diverse oorlogen wordt goed weergegeven. De beschrijvingen zijn beeldend en de gevoelens van de mensen komen goed tot uiting. Je kunt je precies voorstellen hoe zij zich iedere keer gevoeld moeten hebben. Denk daarbij bijvoorbeeld aan het onmachtige gevoel wanneer mensen vermist worden, niet meer terugkeren nadat ze door de militie zijn meegenomen, maar ook dat de stad weer levendig wordt, weer opbloeit na die ellendige periode. Het is dus niet zo heel erg vreemd dat het verhaal een aantal intense fragmenten heeft. Een daarvan is de onderdrukking van meisjes en vrouwen, ze werden min of meer willoos gemaakt, en ze leefden in een voortdurende angst.

Behalve beeldend en sfeerrijk is de schrijfstijl van Jarawan vaak ook poëtisch, wat gezien zijn achtergrond goed te verklaren is. Het verhaal wordt regelmatig gelardeerd met mooie zinnen en vergelijkingen en waar nodig lukt het hem ook de lezer te ontroeren. Hoewel Lied voor de vermisten natuurlijk geen thriller is, bevat het wel degelijk een spanningsboog. De lezer blijft nieuwsgierig naar wat Amin te vertellen heeft, wat er gebeurd is, maar ook wat er allemaal nog te verwachten is. Vooral de vriendschap tussen hem en Jafar spreekt tot de verbeelding en wordt prachtig en realistisch weergegeven.

Het geloofwaardige aspect geldt overigens voor de hele roman. Hoewel het verhaal fictief is, krijg je toch het gevoel dat wat de auteur beschrijft werkelijk gebeurd kan zijn. Dat komt mede doordat hij, zo geeft hij aan het eind van het boek aan, gebruikgemaakt heeft van historische feiten en personen. Hierdoor, maar ook door de grondige research, maakt de lezer op een verhalende manier kennis met een geschiedenis van een land waarover in feite niet zo heel veel bekend is. Lied voor de vermisten is daarom niet alleen een fijnzinnige roman, maar eveneens een onvervalste eyeopener.

(Met dank aan HarperCollins Nederland voor het beschikbaar stellen van een recensie-exemplaar.)

Waardering: 4/5

Boekinformatie
Auteur: Pierre Jarawan
Titel: Lied voor de vermisten

ISBN: 9789402759372
Pagina’s: 448

Eerste uitgave: 2020

Kwijt – Sandra J. Paul


Beschrijving
Jim Vermeersch leidt het perfecte leventje. Gelukkig getrouwd met Iris, vader van tienerzoon Vince, eigenaar van een gerenommeerde Londense Patisserie. Beter dan dat kan het leven niet worden.
Tot hij ontwaakt in zijn ouderlijk huis en alle herinneringen van de afgelopen twee jaar kwijt is. Alles wat hij ooit gekend heeft is weg, inclusief zijn vrouw, zoon en zaak.

Terwijl hij de geheimen van de voorbije twee jaar ontrafelt, begint Jim zich steeds meer af te vragen of hij echt wel de man is die hij altijd meende te zijn. En dan is er nog die ene vraag: Wie is de vrouw die altijd in zijn herinneringen opduikt, een vrouw die niemand anders lijkt te kennen?

Recensie
Voor Sandra J. Paul, een pseudoniem van Sandra Vets, is schrijven een passie waar ze haar hele leven al mee bezig is. Toch heeft het nog tot 2015 geduurd voordat haar debuut, Het eiland, een Young Adult, verscheen. Dit is het eerste deel van De eilanden-serie. Een ander pseudoniem is Joanne Carlton en onder deze naam schreef ze, ook in het Engels, eveneens een aantal Young Adult-boeken. Behalve boeken voor jong volwassenen schrijft ze ook thrillers voor volwassenen, waaronder Kwijt, dat in 2019 uitgegeven is. Verder is ze mede-eigenaar van de uitgeverij Hamley Books.

Wanneer Jim Vermeersch op een ochtend wakker wordt, ziet hij dat zijn zoon twee jaar ouder geworden is, hij drie katten en een hond heeft, maar ook dat zijn vrouw Iris nergens te vinden is. Hij beseft al snel dat hij zich niets meer van de afgelopen twee jaar kan herinneren. Het laatste dat hij nog weet, is het feest ter gelegenheid van de 16e verjaardag van zijn zoon Vince. Nu wil Jim weten wat er de afgelopen twee jaar is gebeurd, waarom hij een leemte in zijn geheugen heeft, maar ook of hij echt zo’n slechte vader is als Vince laat merken.

Het grootste deel van het verhaal wordt verteld vanuit het perspectief van Jim en Vince. Door deze wisselende perspectieven leer je beide personages goed kennen en krijg je de indruk dat geen van beide de meest sympathieke personen zijn. Vince spant daarin echt de kroon, want zijn gedrag is ronduit negatief en opstandig, hij lijkt nergens open voor te staan, terwijl zijn vader nog wel enige toenadering tot hem zoekt. Doordat er zoveel over hen wordt verteld, leer je hen wel goed kennen. Hun personages zijn dus prima uitgewerkt, hoewel het er wel op lijkt dat de auteur er problemen mee heeft Vince op een geloofwaardige manier neer te zetten. Hij is nogal boos, dat kan, maar zijn gedragingen zijn niet altijd die van een bijna achttienjarige.

Ondanks de proloog, die niets tot de verbeelding overlaat en zelfs nieuwsgierig maakt, gebeurt er daarna niet veel meer. De plot kabbelt in een erg traag tempo voort, er gebeurt niet veel anders dan onderling wantrouwen en geruzie, het schiet gewoonweg niet op. Pas als de ontknoping nadert, komt daar verandering in, dan maakt het verhaal een flashback naar 2017, naar de dag dat Vince zestien jaar werd. Vanaf dat moment wordt het geleidelijk aan duidelijker wat er zoal is gebeurd en wat er de oorzaak van Jims geheugenverlies is. Dan zijn er, hoewel Paul dat eerder ook al heeft geprobeerd, wat cliffhangers aan het eind van enkele hoofdstukken en krijgt het verhaal zelfs wat verrassende plotwendingen.

Doordat het verhaal de snelheid ontbeert, is er hoegenaamd geen spanning. Pas in de finale neemt de spanningsboog enigszins toe, overigens zonder dat de lezer tandenknarsend in zijn stoel zit of naar het puntje daarvan verschuift. De auteur doet wel pogingen om het spannend te maken, maar is daar niet in geslaagd. In de ontknoping komt ze echter wel op dreef, wordt het, mede door het wat verhoogde tempo en een paar onverwachte ontwikkelingen, een stuk interessanter. Dat is echter te laat om het verhaal nog te redden. De diverse tijdwisselingen die aan het eind van het verhaal voorkomen, zorgen ervoor dat het wat rommelig overkomt. Dat is jammer, want inhoudelijk zijn die flashbacks en flashforwards wel noodzakelijk om het een volledig afgerond geheel te geven.

Geheugenverlies, of dit nu tijdelijk is of niet, is geen prettige gedachte. Dat komt in Kwijt wel goed naar voren. Psychologisch zit het daarom wel aardig in elkaar, maar als thriller voldoet het absoluut niet aan de verwachtingen.

Waardering: 2/5

Boekinformatie
Auteur: Sandra J. Paul
Titel: Kwijt

ISBN: 9789082893915
Pagina’s: 326

Eerste uitgave: 2019